Τα τεστ επαγωγικού συλλογισμού αποτελεί ψυχομετρικό τεστ που μετρά την ικανότητά σου να αναγνωρίζεις μοτίβα, κανόνες και σχέσεις μέσα σε αφηρημένες πληροφορίες (σχήματα, διαδοχές στοιχείων) και να εξάγεις γενικό κανόνα/συμπέρασμα. Ανήκει στα λεγόμενα abstract ή diagrammatic reasoning tests όπου βλέπεις σειρές σχημάτων ή matrices με ένα κενό που πρέπει να επιλέξεις ποιο σχήμα συμπληρώνει σωστά τη λογική της σειράς ή του πίνακα.
Ο χρόνος είναι ο μεγαλύτερος εχθρός στα επαγωγικά τεστ, αν «κολλήσεις» πάνω από 60-90 δευτερόλεπτα σε μια άσκηση, αυτό είναι πραγματικό πρόβλημα όταν η απάντησή σου σε έναν επαγωγικό μπορεί να σε «γυρίσει» πίσω σε πιο εύκολες ερωτήσεις (λόγω της μεθόδου CAT που ακολουθεί το ΑΣΕΠ) και να χαθούν πολύ σημαντικοί πόντοι.
Με τη μέθοδο CAT (Computer Adaptive Technology) αν απαντάς σωστά σε πιο δύσκολα items, ο αλγόριθμος σου δίνει ακόμα δυσκολότερες ερωτήσεις, αν κάνεις λάθη, το τεστ προσαρμόζεται σε πιο εύκολα items, ώστε η τελική «καμπύλη» δυσκολίας να ταιριάζει στο δικό σου επίπεδο. Το CAT δίνει πιο ακριβή μέτρηση σε λιγότερο χρόνο, επειδή δεν χρειάζεται να απαντήσεις πολλά «πολύ εύκολα» ή «πολύ δύσκολα» items που δεν προσθέτουν πληροφορία για το επίπεδό σου. Έτσι το τεστ είναι πιο στιβαρό ψυχομετρικά (καλύτερη εκτίμηση ικανότητας) και πιο αποδοτικό ειδικά σε μαζικές διαδικασίες επιλογής όπως οι πανελλήνιοι γραπτοί διαγωνισμοί του ΑΣΕΠ.
Οι μορφές ερωτήσεων μέχρι σήμερα στην Ελλάδα περιλαμβάνουν σειρές σχημάτων (sequence) και πίνακες 3Χ3 με άδειο κελί (matrix).
Πάμε να δούμε ορισμένες ερωτήσεις επαγωγικού συλλογισμού για εξάσκηση (δημιουργήθηκαν σε αρχείο PowerPoint από εμένα για τις απαιτήσεις του άρθρου):
Ερώτηση 1η
Ποιο σχήμα (Α,Β,Γ,Δ,Ε) αντικαθιστά το ερωτηματικό;
Η λογική που κρύβεται πίσω από την απάντηση: Ο κύβος περιστρέφεται προς τα αριστερά ανάλογα με τη μετακίνηση του λευκού κύκλου προς τα αριστερά. Πηγαίνοντας ο λευκός κύκλος κατά ένα βήμα αριστερά, τότε περιστρέφεται ο κύβος προς τα αριστερά κατά 45 μοίρες. Από την τρίτη εικόνα στη τέταρτη παρατηρούμε ότι ο λευκός κύκλος μεταπήδησε από αριστερά προς τα δεξιά, αυτό προκαλεί το αναποδογύρισμα του κύβου με αποτέλεσμα η σωστή απάντηση να κρύβεται πίσω από την επιλογή Δ. Την επιλογή αυτή την τεκμηριώνουμε με το πέμπτο σχήμα όπου ο κύβος μετακινείται πάλι προς τα αριστερά κατά 45 μοίρες σύμφωνα με τη φορά του λευκού κύκλου προς τα αριστερά.
Ερώτηση 2η
Ποια εικόνα (Α,Β,Γ,Δ,Ε) συνεχίζει την ακολουθία;
Η λογική που κρύβεται πίσω από την απάντηση: Το βέλος δείχνει είτε πάνω είτε κάτω ενώ εναλλάσσει χρώμα από μαύρο σε λευκό κάθε δύο βήματα, οπότε στο επόμενο σχήμα που αναζητούμε το βέλος θα δείχνει κάτω και θα είναι λευκό χρώμα, έτσι εξαλείφονται οι επιλογές Α, Γ και Ε. Μαζί με το βέλος υπάρχουν κι άλλα στοιχεία όπως για παράδειγμα στο πρώτο σχήμα έχουμε ένα μαύρο ρόμβο και ένα λευκό σταυρό. Το δεύτερο στοιχείο εμφανίζεται στο επόμενο βήμα μόνο του με το βέλος, επομένως στο σχήμα που αναζητούμε θα πρέπει να υπάρχει ένα πεντάγωνο λευκό, έτσι, εξαλείφεται η απάντηση Β που έχει εξάγωνο και η σωστή απάντηση βρίσκεται πίσω από την επιλογή Δ.
Ερώτηση 3η
Ποια εικόνα (Α,Β,Γ,Δ,Ε) αντικαθιστά το ερωτηματικό;
Η λογική που κρύβεται πίσω από την απάντηση: Στο κάτω μέρος του πλέγματος (οριζόντια) τα δύο πάνω στοιχεία (τετράγωνο και τρίγωνο) της αριστερής εικόνας βρίσκονται στο κάτω μέρος της δεξιάς αλλά με αλλαγή θέσης και με εναλλαγή χρωμάτων. Το ίδιο συμβαίνει και τα δύο κάτω στοιχεία τα οποία βρίσκονται στο πάνω μέρος της δεύτερης εικόνας με εναλλαγή χρωμάτων και θέσης. Ο κεραυνός στις δύο εικόνες του κάτω μέρους του πλέγματος εναλλάσσονται από μαύρο σε λευκό. Όλα αυτά τα μοτίβα αναζητούμε και στο πάνω μέρος του πλέγματος. Η απάντηση που ταιριάζει με όσα αναφέραμε παραπάνω ταιριάζει με την επιλογή Ε.
Ερώτηση 4η
Ποια εικόνα (Α,Β,Γ,Δ,Ε) αντικαθιστά το ερωτηματικό;
Η λογική που κρύβεται πίσω από την απάντηση: Στη μέση υπάρχει ένα σχήμα το οποίο έχει βέλη που μεταβάλλονται ανάλογα με τις πλευρές του στοιχείου ή των στοιχείων που βρίσκονται στις γωνίες της κάθε εικόνας.Όταν το στοιχείο είναι λευκό τότε όσες οι πλευρές του στοιχείου τόσα και τα βέλη που εμφανίζονται. Όταν το στοιχείο είναι μαύρο τότε όσες οι πλευρές του στοιχείου τόσα τα βέλη που εξαφανίζονται. Έχουμε μείνει στην τέταρτη εικόνα με οχτώ βέλη ενώ στην έκτη έχουν προστεθεί τρία βέλη όσες και οι πλευρές του τριγώνου, επομένως, στην εικόνα που αναζητούμε δεν θα έχει κανένα βέλος και τα στοιχεία που βρίσκονται στις γωνίες αφαιρούν τα οχτώ βέλη. Άρα, η σωστή απάντηση κρύβεται πίσω από την επιλογή Δ.





























