Η Βρετάνια και η Ολλανδία καλούν τους πολίτες να διατηρούν ένα μικρό απόθεμα χαρτονομισμάτων και κερμάτων σε μετρητά στη διάθεσή τους, προκειμένου να μπορούν να πραγματοποιούν συναλλαγές σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.
Το ερώτημα ωστόσο, που προκύπτει, είναι πόσο χρήσιμα μπορούν να αποδειχθούν αυτά όταν τα ηλεκτρονικά συστήματα πληρωμών ή τα καταστήματα δεν δέχονται πληρωμές με μετρητά.
Σύμφωνα με το futurmag.com, η Βρετάνια έχει ενημερώσει τους πολίτες της από τον Οκτώβριου του 2026, ενώ στην Ολλανδία κυριαρχεί η ίδια φιλοσοφία ήδη από το 2025.
Σκοπός τις συγκεκριμένης τακτικής είναι να μπορούν να πραγματοποιούνται συναλλαγές ακόμη και όταν διακοπεί η λειτουργία των ηλεκτρονικών πληρωμών ή σε περίπτωση βλάβης των ΑΤΜ.
Παρ’ όλα αυτά, έρευνα που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό των Βρετανικών Ταχυδρομείων, Post Office, όπου οι πολίτες μπορούν να κάνουν ανάληψη και κατάθεση χρημάτων, αποδείχθηκε ότι μόλις το 32% των καταστημάτων εξακολουθούν να δέχονται χρήματα σε φυσική μορφή.
Παράλληλα, οι οικονομολόγοι της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) παρομοιάζουν τα μετρητά ως ένα μέσω για να ανταπεξέλθουν οι πολίτες σε περίπτωση ανάγκης. Από την έρευνα που πραγματοποιήθηκε κανένα από τα τρία καταστήματα που συμμετείχαν δεν μπόρεσαν να εξαργυρώσουν συναλλαγές με μετρητά.
Λίγες ώρες χωρίς πρόσβαση σε χρήματα
Ένα περιστατικό στην Ιαπωνία, που έλαβε χώρα στις 6 Νοεμβρίου του 2026, απέδειξε τη χρησιμότητα του να υπάρχουν μετρητά στο σπίτι.
Πιο συγκεκριμένα, το μεσημέρι εκείνης της ημέρας, περίπου 128 ΑΤΜ της χώρας τέθηκαν εκτός λειτουργίας, κυρίως σε περιοχές της Δυτικής Ιαπωνίας, από το Αΐτσι, στην Οσάκα και τη Χιροσίμα.
Από το συμβάν προέκυψε ότι ακόμη και όταν υπάρχουν χρήματα σε έναν τραπεζικό λογαριασμό, δεν σημαίνει ότι ο πολίτης θα μπορεί να πραγματοποιεί αναλήψεις ή καταθέσεις. Κάτι τέτοιο, επιβεβαιώνει ότι ακόμη και όταν τα χρήματα βρίσκονται μέσα σε έναν τραπεζικό λογαριασμό δεν είναι πάντα διαθέσιμα για χρήση.
Η βλάβη που έθεσε εκτός λειτουργίας τα ΑΤΜ, αποκαταστάθηκε περίπου στις 19:00 το απόγευμα, ενώ σταμάτησαν να λειτουργούν περίπου στις 13:30 το μεσημέρι.
Μετρητά στο χέρι και χρήματα στην τράπεζα – Η διαφορά τους
Άλλο ένα περιστατικό στην Πορτογαλία και στην Ισπανία, ήρθε να επιβεβαιώσει τη συγκεκριμένη θεωρία.
Τον Απρίλιο του 2025, μία πολύωρη διακοπή ρεύματος στην Ισπανία και την Πορτογαλία παρέλυσε όλες τις ηλεκτρονικές συσκευές, όπως και τα ΑΤΜ.
Ανάλυση που πραγματοποιήθηκε από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, απέδειξε ότι εκείνες τις ώρες στις πληγείσες περιοχές οι πληρωμές με κάρτα σε φυσικά καταστήματα μειώθηκαν κατά 41- 42%, ενώ οι ηλεκτρονικές αγορές στην Ισπανία μειώθηκαν κατά 54%.
Παράλληλα, οι πολίτες δεν είχαν τη δυνατότητα να κάνουν αναλήψεις από το ΑΤΜ, σε περιοχές που δεν διέθεταν εκείνη την ώρα ηλεκτρικό ρεύμα.
Σύμφωνα με στοιχεία του 2024 της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, το 39% των Ισπανών πολιτών διέθεταν μετρητά για μία ώρα ανάγκης.
Οι απώλειες από την διακοπή πληρωμών
Στη Βρετανία, έρευνα της εταιρείας Censuswide, που πραγματοποιήθηκε σε 500 καταστήματα και 2.000 πολίτες, κατέγραψε τις επιπτώσεις που μπορεί να επιφέρει στην οικονομία η διακοπή στα συστήματα ηλεκτρονικών πληρωμών.
Στα αποτελέσματα που δημοσιεύθηκαν τον Νοέμβριο του 2026, οι επιχειρήσεις δύναται να αντιμετωπίσουν διακοπές πληρωμών περίπου 3 φορές τον χρόνο, με αποτέλεσμα να χάνονται περίπου 255 λίρες για κάθε ώρα.
Παράλληλα, ένα στα τέσσερα καταστήματα αναγκάστηκε να αναστείλει τη λειτουργία του ή να μην μπορεί να ολοκληρώνει αγοραπωλησίες με τους πελάτες.
Το 29% των Βρετανών δήλωσε ότι τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο δεν υπήρχε η δυνατότητα ολοκλήρωσης κάποιας συναλλαγής.
Παρά το γεγονός ότι το 83% των επιχειρήσεων διαθέτει κάποιο σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτης ανάγκης και το 81% θεωρεί σημαντική την δυνατότητα πληρωμής με μετρητά, το 90% αυτών των σχεδίων δεν μπορεί να εφαρμοστεί.
Να σημειωθεί ότι οι τράπεζες πληρώνουν τα Βρετανικά Ταχυδρομεία προκειμένου οι πελάτες να μπορούν να πραγματοποιούν αναλήψεις και καταθέσεις στα ταχυδρομικά καταστήματα.
Οι περισσότεροι πολίτες γνωρίζουν τη συμβουλή, αλλά δεν την ακολουθούν
Παρά τις οδηγίες των Αρχών, πολλοί πολίτες εξακολουθούν να μη διατηρούν το σχετικό απόθεμα μετρητών στο σπίτι τους.
Για παράδειγμα, στην Ολλανδία, που η σύσταση ισχύει από το 2025, το 71% των πολιτών γνωρίζει την οδηγία, όμως, μόνο το 58% αυτών την εφαρμόζει.
Η σχετική οδηγία προβλέπει την διατήρηση των 70 ευρώ για κάθε ενήλικα και των 30 ευρώ για κάθε παιδί, ποσά που υπολογίζεται ότι μπορούν να καλύψουν τις βασικές ανάγκες του ατόμου σε περιόδους έκτακτης ανάγκης. Σύμφωνα ωστόσο, με τα δεδομένα, τέτοια ποσά μπορούν να αποδειχθούν επιβαρυντικά για νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα.
Παράλληλα, στην Ολλανδία, το 70% των πολιτών διαθέτουν περισσότερους από έναν τρόπους προκειμένου να πραγματοποιούν ανέπαφες συναλλαγές, όμως κάτι τέτοιο δεν εξασφαλίζει ότι θα συνεχίσει να υπάρχει αυτή η δυνατότητα σε περιόδους κρίσης.
Τα μετρητά να γίνονται δεκτά
Το να διατηρούν οι πολίτες ένα ποσό μετρητών στο σπίτι δεν είναι αρκετό, καθώς βασική προϋπόθεση για να τα αξιοποιήσουν είναι να γίνονται δεκτά από τις επιχειρήσεις και τα καταστήματα.
Αν και οι Αρχές συμβουλεύουν τους πολίτες να διατηρούν μετρητά, τα περισσότερα καταστήματα δεν τα αποδέχονται στις πληρωμές, καθώς αποτελεί επιλογή των επιχειρήσεων.
































