Όλοι έχουμε γνωρίσει κάποιον που δείχνει να λατρεύει τον εαυτό του. Μιλάει συνεχώς για τις επιτυχίες του, καυχιέται για όσα έχει καταφέρει και μοιάζει να απολαμβάνει κάθε ευκαιρία να τραβήξει πάνω του την προσοχή.
Όμως, αν κοιτάξεις λίγο πιο προσεκτικά τον τρόπο με τον οποίο φέρεται στους ανθρώπους γύρω του, μπορεί να δεις μια εντελώς διαφορετική εικόνα. Συχνά είναι ευέξαπτος, επιθετικός και δυσκολεύεται να δημιουργήσει ουσιαστικές και σταθερές σχέσεις.
Ως ψυχολόγος, συγγραφέας και ομιλήτρια που έχει μελετήσει για χρόνια την αυτοεκτίμηση, έχω διαπιστώσει ότι δεν είναι πάντα εύκολο να ξεχωρίσουμε έναν άνθρωπο που είναι πραγματικά σίγουρος για τον εαυτό του από κάποιον που απλώς έχει μεγάλο εγώ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Κατά τη διάρκεια της έρευνας για το νέο μου βιβλίο, «Worth: The New Science of Self-Esteem and Secure Attachment», είδα πιο καθαρά πώς μπορούμε να μην παρασυρόμαστε από τη γοητεία ανθρώπων που προβάλλουν υπερβολικά τον εαυτό τους και, αντίθετα, να αναγνωρίζουμε τα σημάδια της πραγματικής αυτοπεποίθησης.
Και αυτό έχει σημασία. Γιατί όταν επιλέγουμε ανθρώπους με υγιή αυτοεκτίμηση είτε πρόκειται για φίλους, συντρόφους, συναδέλφους ή προϊσταμένους, έχουμε περισσότερες πιθανότητες να δημιουργήσουμε σχέσεις στις οποίες νιώθουμε ότι μας σέβονται, μας εκτιμούν και μπορούμε να είμαστε ο εαυτός μας.
Μάλιστα, η συναναστροφή με ανθρώπους που νιώθουν πραγματικά καλά με τον εαυτό τους μπορεί, με τον καιρό, να μας βοηθήσει να αναπτύξουμε κι εμείς μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση.
2 σημάδια ότι κάποιος έχει μεγάλο εγωισμό
Συχνά ψάχνουμε τα λάθος σημάδια. Το να φαίνεται κάποιος δυναμικός, επιτυχημένος ή ιδιαίτερα κοινωνικός δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει και υγιή αυτοεκτίμηση. Αυτές είναι δύο συμπεριφορές που μπορεί να δείχνουν ότι το εγώ κάποιου είναι μεγαλύτερο από την πραγματική του αυτοπεποίθηση.
1. Θέλει διαρκώς να είναι στο επίκεντρο
Η αυτοπεποίθηση δεν σημαίνει ότι πρέπει να κυριαρχείς στον χώρο. Κάποιοι άνθρωποι προσπαθούν συνεχώς να τραβούν τα βλέμματα πάνω τους επειδή, στην πραγματικότητα, νιώθουν ανασφάλεια. Έτσι, προσπαθούν να την καλύψουν κερδίζοντας την προσοχή και τον θαυμασμό των άλλων. Για αυτούς, μια παρέα ή μια κοινωνική εκδήλωση μπορεί να μοιάζει περισσότερο με ευκαιρία για να εντυπωσιάσουν και να κερδίσουν τις εντυπώσεις παρά με μια ευκαιρία να γνωρίσουν πραγματικά τους ανθρώπους γύρω τους.
2. Σου φέρεται σαν να είναι καλύτερος από εσένα
Ένας άνθρωπος που δεν νιώθει καλά με τον εαυτό του μπορεί να δείχνει σεβασμό μόνο σε όσους θεωρεί «ισάξιούς» του ή ακόμη πιο σημαντικούς από εκείνον. Αντίθετα, μπορεί να υποτιμά ή να φέρεται άσχημα σε ανθρώπους που θεωρεί ότι βρίσκονται σε χαμηλότερη θέση. Η ανάγκη να βλέπουμε τους ανθρώπους ως μια κοινωνική πυραμίδα, όπου κάποιοι είναι «ανώτεροι» και κάποιοι «κατώτεροι», μπορεί να κρύβει βαθύτερη ανασφάλεια.
5 σημάδια ότι κάποιος έχει πραγματική αυτοπεποίθηση
Πολλοί πιστεύουν ότι για να νιώσεις καλά με τον εαυτό σου χρειάζεσαι την τέλεια δουλειά, το ιδανικό σώμα, μια επιτυχημένη σχέση, ένα ακριβό αυτοκίνητο ή ένα όμορφο σπίτι. Όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Έρευνες έχουν δείξει ότι η επαγγελματική επιτυχία δεν οδηγεί απαραίτητα σε υψηλότερη αυτοεκτίμηση. Το ίδιο ισχύει και για την απώλεια βάρους: στις περισσότερες από τις μελέτες μιας μετα-ανάλυσης, το αδυνάτισμα δεν οδήγησε σε σημαντική αύξηση της αυτοεκτίμησης. Με άλλα λόγια, μπορεί κάποιος να είναι πλούσιος, όμορφος και επιτυχημένος και παρ’ όλα αυτά να νιώθει βαθιά ανασφάλεια. Αν θέλεις να καταλάβεις αν κάποιος νιώθει πραγματικά καλά με τον εαυτό του, κοίτα περισσότερο τον τρόπο με τον οποίο συμπεριφέρεται.
1. Νοιάζεται πραγματικά για τους άλλους
Οι άνθρωποι που νιώθουν ασφαλείς με τον εαυτό τους δεν χρειάζεται να κάνουν τους άλλους να αισθάνονται μικρότεροι για να αισθανθούν οι ίδιοι σημαντικοί. Αντιμετωπίζουν τόσο τον εαυτό τους όσο και τους άλλους ως ανθρώπους που αξίζουν. Προσπαθούν να βρίσκουν λύσεις που λειτουργούν για όλους, αντί να κερδίζουν εις βάρος κάποιου άλλου. Έχουν ενσυναίσθηση και σκέφτονται και τις ανάγκες των ανθρώπων γύρω τους. Για παράδειγμα, μπορεί να περνούν μια πολύ πιεστική περίοδο και να μην μπορούν να πάνε στα γενέθλια ενός φίλου. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα καταλάβουν τη στενοχώρια του. Μπορεί να του στείλουν ένα δώρο ή ένα μήνυμα, δείχνοντάς του ότι, παρότι δεν μπόρεσαν να είναι εκεί, η σχέση τους εξακολουθεί να έχει σημασία.
2. Ξέρει να διαχειρίζεται τα συναισθήματά του
Ένας άνθρωπος που νιώθει ασφαλής με τον εαυτό του δεν αφήνει κάθε έντονο συναίσθημα να τον παρασύρει. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θυμώνει, δεν αγχώνεται ή δεν στενοχωριέται. Σημαίνει ότι είναι λιγότερο πιθανό να ξεσπάσει στους άλλους ή να κλειστεί εντελώς στον εαυτό του. Έχει μεγαλύτερη συναισθηματική σταθερότητα και αυτή η ηρεμία μπορεί να κάνει και τους ανθρώπους γύρω του να αισθάνονται πιο ασφαλείς σύμφωνα με το cnbc.com.
3. Είναι ο εαυτός του
Οι άνθρωποι με πραγματική αυτοπεποίθηση δεν αναρωτιούνται συνεχώς «Είμαι αρκετά καλός για τους άλλους;» Πιο συχνά αναρωτιούνται «Πώς μπορώ να δείξω ποιος πραγματικά είμαι;» Ξέρουν ότι δεν γίνεται να τους συμπαθούν όλοι και δεν τους πειράζει. Δεν αλλάζουν συνεχώς προσωπικότητα, εμφάνιση ή συμπεριφορά μόνο και μόνο για να πάρουν την αποδοχή των άλλων. Τους ενδιαφέρει περισσότερο να μπορούν να κοιτάζουν τον εαυτό τους στον καθρέφτη και να νιώθουν ότι ζουν με τρόπο που τους εκφράζει. Γι’ αυτό μπορεί να έχουν ένα ιδιαίτερο στιλ, να φορούν κάτι που δεν είναι στη μόδα ή να επιλέγουν ένα χρώμα και μια εμφάνιση που ξεχωρίζει. Δεν το κάνουν για να τραβήξουν την προσοχή. Το κάνουν επειδή τους αρέσει και τους εκφράζει.
4. Μπορεί να πει «έκανα λάθος»
Ένας άνθρωπος με πραγματική αυτοπεποίθηση μπορεί να κάνει ένα λάθος χωρίς να αισθανθεί ότι το λάθος αυτό καθορίζει την αξία του. Δεν χρειάζεται να είναι πάντα ο «σωστός». Μπορεί να αναγνωρίσει ότι έκανε λάθος, να ζητήσει συγγνώμη και να αναλάβει την ευθύνη για τον τρόπο με τον οποίο επηρέασε κάποιον άλλο. Όσο πιο ασφαλής νιώθει κάποιος με τον εαυτό του, τόσο λιγότερο χρειάζεται να αμύνεται. Δεν θα προσπαθήσει απαραίτητα να βρει κάποιον άλλο για να του ρίξει το φταίξιμο ούτε θα προσποιηθεί ότι «δεν έγινε και τίποτα» όταν οι πράξεις του πλήγωσαν κάποιον.
5. Μπορεί να παραδεχτεί ότι νιώθει ανασφάλεια
Ίσως αυτό να είναι και το πιο σημαντικό σημάδι.Οι άνθρωποι που νιώθουν πραγματικά ασφαλείς με τον εαυτό τους δεν χρειάζεται να προσποιούνται ότι είναι πάντα δυνατοί. Μπορούν να πουν «φοβάμαι», «αγχώνομαι», «με πλήγωσε» ή «νιώθω ευάλωτος» χωρίς να αισθάνονται ότι αυτό μειώνει την αξία τους. Έχουν μάθει να αποδέχονται τα συναισθήματά τους χωρίς να ντρέπονται γι’ αυτά. Γιατί το να νιώθεις δυνατός δεν σε κάνει ανώτερο από τους άλλους. Και το να νιώθεις αδύναμος δεν σημαίνει ότι είσαι κατώτερος. Τα συναισθήματα είναι απλώς μέρος της ανθρώπινης εμπειρίας. Δεν είναι λόγος να καταδικάζουμε τον εαυτό μας.
