Η κοινή στρατιωτική διοίκηση του Ιράν προειδοποίησε την Πέμπτη ότι όλα τα πετρελαιοφόρα που κινούνται μέσω του Στενού του Ορμούζ πρέπει να χρησιμοποιούν τις εγκεκριμένες διαδρομές του ή θα αντιμετωπίσουν μια «δυναμική απάντηση», κλιμακώνοντας ξανά τις εντάσεις σε μια θαλάσσια οδό ζωτικής σημασίας για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.
Το στενό έχει αναδειχθεί σε ένα από τα κορυφαία ζητήματα στις διαπραγματεύσεις που επιδιώκουν τον μόνιμο τερματισμό του πολέμου στο Ιράν. Η δήλωση από τη στρατιωτική διοίκηση Khatam al-Anbiya, η οποία μεταδόθηκε από την ιρανική κρατική τηλεόραση, έρχεται αφότου Αμερικανοί και Ιρανοί διπλωμάτες συναντήθηκαν με μεσολαβητές την Τετάρτη στο Κατάρ.
Το Ιράν προετοιμάζεται για την κηδεία του εκλιπόντος Ανώτατου Ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε στις πρώτες στιγμές του πολέμου τον Φεβρουάριο. Το βράδυ της Πέμπτης, τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν εικόνες από αυτό που ανέφεραν ότι ήταν το φέρετρο με τη σορό του Χαμενεΐ, το οποίο έφτανε στο Imam Khomeini Hussainiya για την τελετή αποχαιρετισμού.
Εκατοντάδες άνθρωποι εθεάθησαν στα πλάνα να προσεύχονται και να θρηνούν κοντά στο φέρετρο, το οποίο ήταν καλυμμένο με ένα πράσινο ύφασμα. Η επίσημη κηδεία, διάρκειας μίας εβδομάδας, αναμένεται να ξεκινήσει το Σάββατο.
Δεν ήταν σαφές τι πυροδότησε την προειδοποίηση του Ιράν την Πέμπτη σχετικά με τα πετρελαιοφόρα που κινούνται μέσω του Στενού του Ορμούζ. Ωστόσο, η Κεντρική Διοίκηση του αμερικανικού στρατού είχε εκδώσει μια δήλωση σχετικά με μια συνάντηση με αξιωματούχους από κράτη της Μέσης Ανατολής στο Μπαχρέιν, η οποία ανέφερε ότι «οι ηγέτες υπογράμμισαν την κοινή τους δέσμευση για την ελεύθερη ροή του εμπορίου μέσω» του στενού.
Αυτή θα μπορούσε να είναι η φράση που εξόργισε το Ιράν.
«Οποιαδήποτε αποτυχία συμμόρφωσης, απόκλιση από την καθορισμένη διαδρομή ή αγνόηση των πρωτοκόλλων ναυσιπλοΐας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν στο Στενό του Ορμούζ θα αντιμετωπιστεί με άμεση και δυναμική απάντηση από τις ένοπλες δυνάμεις, θέτοντας σε κίνδυνο την ασφάλεια των πλοίων που παραβιάζουν τους κανόνες», ανέφερε η ιρανική δήλωση.
Πρόσθετε επίσης ότι οποιαδήποτε παρέμβαση από τις αμερικανικές δυνάμεις στο στενό «θα αντιμετωπιστεί με ταχεία και αποφασιστική αντίδραση».
Χωρίς τέλη, αλλά μόνο για 60 ημέρες
Το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφώνησαν, στο πλαίσιο μιας ενδιάμεσης συμφωνίας, να επιτρέπεται στα πλοία να διέρχονται χωρίς να πληρώνουν τέλη για 60 ημέρες. Όμως η Τεχεράνη επέμεινε ότι πρέπει να ελέγχει τις διαδρομές των σκαφών και αργότερα να εισπράττει τέλη για τη διέλευση, ανατρέποντας πρακτικές δεκαετιών στη θαλάσσια οδό.
Οι ΗΠΑ και πολλά αραβικά κράτη του Κόλπου δηλώνουν ότι δεν θα συμφωνήσουν στο να χρεώνει το Ιράν για τη διέλευση από το στενό. Μια προσπάθεια από το Ομάν και μια υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών να ξεκινήσουν μια νέα διαδρομή κοντά στις ακτές του Ομάν πυροδότησε επιθέσεις σε όλη τη Μέση Ανατολή το περασμένο Σαββατοκύριακο, υπογραμμίζοντας τις εντάσεις.
Παρά τις επιθέσεις, η κίνηση των πλοίων στο στενό συνέχισε να ανακάμπτει. Τουλάχιστον 258 πλοία διέσχισαν τη θαλάσσια οδό την περασμένη εβδομάδα - μια περίοδος που περιλάμβανε ιρανικά πλήγματα σε δύο εμπορικά σκάφη - σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακών δεδομένων και αναλύσεων Lloyd’s List Intelligence. Ο αριθμός αυτός είναι αυξημένος σε σχέση με τα 138 πλοία της προηγούμενης εβδομάδας.
Οι επιθέσεις του Ιράν στις 25 και 27 Ιουνίου «φαίνεται να έχουν ξεχαστεί», δήλωσε την Πέμπτη ο Richard Meade, αρχισυντάκτης του Lloyd’s, κατά τη διάρκεια ενός διαδικτυακού σεμιναρίου.
Η κίνηση στο στενό έχει επιβραδυνθεί κάπως μετά τα πλήγματα και παραμένει πολύ κάτω από τα επίπεδα που παρατηρούνταν πριν από τον πόλεμο, όταν περίπου 130 σκάφη διέρχονταν καθημερινά. Και με τους διαχειριστές πλοίων να πρέπει να επιλέξουν μεταξύ της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις του Ιράν ή της επιλογής της διαδρομής στα ανοικτά του Ομάν που επιτηρείται από τις αμερικανικές δυνάμεις, «τίποτα σε αυτή την κατάσταση δεν είναι σταθερό», δήλωσε ο Meade.
«Οι διαδρομές επιλέγονται σε ωριαία βάση... και εξαρτώνται από τις μεταβαλλόμενες πολιτικές εγκρίσεις και τις εκτιμήσεις ασφαλείας σε πραγματικό χρόνο», είπε. «Αυτή δεν είναι η νέα κανονικότητα».
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, η ιρανική κρατική τηλεόραση μετέδωσε ότι ένα ξένο πλοίο κόλλησε στο στενό αφού αγνόησε τις οδηγίες από τους παραστρατιωτικούς Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν. Ωστόσο, το σχήμα του σκάφους, η αναφερόμενη τοποθεσία και άλλες λεπτομέρειες υποδηλώνουν ότι το πλοίο συνδέεται με το Ιράν και φαίνεται να είναι καθηλωμένο εδώ και μήνες.
Παρά τις εντάσεις, οι συνομιλίες της Τετάρτης παρουσίασαν «θετική πρόοδο», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Πακιστάν, Tahir Andrabi. Ανέφερε στους δημοσιογράφους ότι το Πακιστάν ελπίζει ο επόμενος γύρος συνομιλιών να προγραμματιστεί το συντομότερο δυνατό μετά την κηδεία του Χαμενεΐ.

































