Παρά την ισχυρή υπεραπόδοση των κρατικών εσόδων και τα υπερπλεονάσματα που συνεχίζει να παράγει η οικονομία, η κυβέρνηση αναζητεί με το… σταγονόμετρο πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο προκειμένου να ενισχύσει το πακέτο μέτρων που θα παρουσιάσει στη ΔΕΘ.
Το οικονομικό επιτελείο επιχειρεί να ανεβάσει τον διαθέσιμο «λογαριασμό», αξιοποιώντας τόσο τα μόνιμα έσοδα από την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής όσο και τις δυνατότητες που προσφέρει η ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια.
Περιθώριο 1,3 δισ. ευρώ για το 2027
Με τα σημερινά δεδομένα, το περιθώριο για νέα μέτρα με έναρξη το 2027 περιορίζεται περίπου στα 1,3 δισ. ευρώ. Και αυτό την ώρα που νοικοκυριά και μικρομεσαίες επιχειρήσεις εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωπα με αυξημένο κόστος ζωής, ενώ η ενεργειακή και γεωπολιτική αβεβαιότητα δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το παράδοξο είναι ότι η ελληνική οικονομία εμφανίζει δημοσιονομική υπεραπόδοση, αλλά μεγάλο μέρος της δεν μπορεί να επιστρέψει άμεσα στην κοινωνία. Οι νέοι ευρωπαϊκοί κανόνες και το συμφωνημένο όριο αύξησης των καθαρών δαπανών περιορίζουν τις κυβερνητικές κινήσεις, παρά το γεγονός ότι τα δημόσια ταμεία ενισχύονται από την ανάπτυξη, τον τουρισμό, τον πληθωρισμό και την αυξημένη φορολογική συμμόρφωση.
Καθοριστικός παράγοντας για το τελικό μέγεθος του πακέτου θα είναι η πορεία των φορολογικών εσόδων. Για το 2026 έχουν ήδη προϋπολογιστεί περίπου 2,2 δισ. ευρώ από τη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης και πλέον αναζητείται πρόσθετη υπεραπόδοση. Η ηλεκτρονική τιμολόγηση, το ψηφιακό δελτίο αποστολής, η διασύνδεση POS και ταμειακών και οι πληρωμές μέσω IRIS επιστρατεύονται ώστε να δημιουργηθεί επιπλέον χώρος για παροχές.
Στο τραπέζι βρίσκονται νέα αύξηση του κατώτατου μισθού, μείωση ή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τις επιχειρήσεις και περιορισμός της προκαταβολής φόρου για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ωστόσο, πρόκειται για παρεμβάσεις που εξετάζονται για το 2027 και όχι για άμεση ανακούφιση όσων πιέζονται σήμερα.
Πρόσθετες δυνατότητες αναζητούνται μέσω της ενεργειακής ρήτρας διαφυγής. Η Ελλάδα μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να κατευθύνει έως περίπου 1,5 δισ. ευρώ εθνικών πόρων μέχρι το 2028 σε ενεργειακά έργα, με 300 έως 500 εκατ. ευρώ να εξετάζεται να αξιοποιηθούν το 2027. Η κίνηση μπορεί έμμεσα να απελευθερώσει δημοσιονομικό χώρο, χωρίς όμως να αποτελεί ανεξέλεγκτη πηγή χρηματοδότησης νέων παροχών.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση κρατά εφεδρείες λόγω του γεωπολιτικού σκηνικού, ενώ από το εφετινό «μαξιλάρι» εκτιμάται ότι απομένουν μόλις 170 εκατ. ευρώ.
Έτσι, η εφετινή ΔΕΘ διαμορφώνεται σε μια δύσκολη πολιτική εξίσωση: από τη μία τα υπερπλεονάσματα και τα αυξημένα φορολογικά έσοδα και από την άλλη μια κοινωνία που περιμένει ουσιαστικό αντίκρισμα στην καθημερινότητά της. Το ερώτημα πλέον είναι εάν οι κυβερνητικές εξαγγελίες θα μεταφραστούν σε πραγματική ελάφρυνση ή σε ακόμη μία δέσμη υποσχέσεων με εφαρμογή σε βάθος χρόνου.
