Διανύουμε την δεύτερη εβδομάδα της Σαρακοστής και την προσεχή Παρασκευή 6 Μαρτίου οι πιστοί θα δώσουν το παρών στους Β' Χαιρετισμούς προς τιμήν της Υπεραγίας Θεοτόκου. Η ακολουθία ξεκινά συνήθως μεταξύ 17:00 και 19:00. Οι Χαιρετισμοί αποτελούν το δεύτερο τμήμα του Ακάθιστου Ύμνου και αποτελούν μέρος της πνευματικής προετοιμασία για το Πάσχα, μέσω προσευχής, εγκράτειας και εσωτερικής καθάρσεως.
Σύμφωνα με τον προγραμματισμό η Γ Στάση των Χαιρετισμών θα τελεστεί στις 13/3 και η Δ’ Στάση στις 20/3 και ολόκληρος ο Ακάθιστος Ύμνος θα ψαλλεί στις 27 Μαρτίου. Οι Χαιρετισμοί τιμούν την Παναγία και περιλαμβάνουν ύμνους και στροφές («οίκους») του Ακάθιστου Ύμνου, προβάλλοντας το μήνυμα της πίστης και της προστασίας της Θεοτόκου κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής.
Ο Ακάθιστος ύμνος θεωρείται ως ένα αριστούργημα της βυζαντινής υμνογραφίας. Είναι γραμμένος πάνω στους κανόνες της ομοτονίας, ισοσυλλαβίας και εν μέρει της ομοιοκαταληξίας. Η γλώσσα του είναι σοβαρή και ποιητική και πλουτίζεται από κοσμητικά επίθετα και πολλά σχήματα λόγου (αντιθέσεις, μεταφορές, κλπ). Το θέμα του είναι η εξύμνηση της ενανθρώπισης του Θεού μέσω της Θεοτόκου.
Είναι γραμμένος πάνω στους κανόνες της ομοτονίας, ισοσυλλαβίας και εν μέρει της ομοιοκαταληξίας. Η γλώσσα του είναι σοβαρή και ποιητική και πλουτίζεται από κοσμητικά επίθετα και πολλά σχήματα λόγου (αντιθέσεις, μεταφορές, κλπ). Το θέμα του είναι η εξύμνηση της ενανθρώπισης του Θεού μέσω της Θεοτόκου, πράγμα που γίνεται με πολλές εκφράσεις χαράς και αγαλλίασης, οι οποίες του προσδίδουν θριαμβευτικό τόνο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Τι περιλαμβάνει η Β στάση των Χαιρετισμών
Ἤκουσαν oἱ ποιμένες,
τῶν Ἀγγέλων ὑμνούντων,
τὴν ἔνσαρκον Χριστοῦ παρουσίαν·
καὶ δραμόντες ὡς πρὸς ποιμένα,
θεωροῦσι τοῦτον ὡς ἀμνὸν ἄμωμον,
ἐν γαστρὶ τῆς Μαρίας βοσκηθέντα,
ἥν ὑμνοῦντες εἶπον·
Χαῖρε, Ἀμνοῦ καὶ Ποιμένος Μῆτερ,
χαῖρε, αὐλὴ λογικῶν προβάτων.
Χαῖρε, ἀοράτων ἐχθρῶν ἀμυντήριον,
χαῖρε, Παραδείσου θυρῶν ἀνοικτήριον.
Χαῖρε, ὅτι τὰ οὐράνια συναγάλλεται τῇ γῇ,
χαῖρε, ὅτι τὰ ἐπίγεια συγχορεύει οὐρανοῖς.
Χαῖρε, τῶν Ἀποστόλων τὸ ἀσίγητον στόμα,
χαῖρε, τῶν Ἀθλοφόρων τὸ ἀνίκητον θάρσος.
Χαῖρε, στερρὸν τῆς πίστεως ἔρεισμα,
χαῖρε, λαμπρὸν τῆς Χάριτος γνώρισμα.
Χαῖρε, δι' ἧς ἐγυμνώθη ὁ Ἅδης,
χαῖρε, δι' ἧς ἐνεδύθημεν δόξαν.
Χαῖρε, Νύμφη ἀνύμφευτε.
Θεοδρόμον ἀστέρα,
θεωρήσαντες Μάγοι,
τῇ τούτου ἠκολούθησαν αἴγλῃ·
καὶ ὡς λύχνον κρατοῦντες αὐτόν,
δι' αὐτοῦ ἠρεύνων κραταιὸν Ἄνακτα,
καὶ φθάσαντες τὸν ἄφθαστον,
ἐχάρησαν αὐτῷ βοῶντες·
Ἀλληλούια.
Ἴδον παῖδες Χαλδαίων,
ἐν χερσὶ τῆς Παρθένου,
τὸν πλάσαντα χειρὶ τοὺς ἀνθρώπους·
καὶ Δεσπότην νοοῦντες αὐτόν,
εἰ καὶ δούλου μορφὴν ἔλαβεν,
ἔσπευσαν τοῖς δώροις θεραπεῦσαι,
καὶ βοῆσαι τῇ Εὐλογημένῃ·
Χαῖρε, ἀστέρος ἀδύτου Μήτηρ,
χαῖρε, αὐγὴ μυστικῆς ἡμέρας.
Χαῖρε, τῆς ἀπάτης τὴν κάμινον σβέσασα,
χαῖρε, τῆς Τριάδος τοὺς μύστας φωτίζουσα.
Χαῖρε, τύραννον ἀπάνθρωπον ἐκβαλοῦσα τῆς ἀρχῆς,
χαῖρε, Κύριον φιλάνθρωπον ἐπιδείξασα Χριστόν.
Χαῖρε, ἡ τῆς βαρβάρου λυτρουμένη θρησκείας,
χαῖρε, ἢ τοῦ βορβόρου ρυομένη τῶν ἔργων.
Χαῖρε πυρὸς προσκύνησιν παύσασα,
χαῖρε, φλογὸς παθῶν ἀπαλλάττουσα.
Χαῖρε, πιστῶν ὁδηγὲ σωφροσύνης,
χαῖρε, πασῶν γενεῶν εὐφροσύνη.
Χαῖρε, Νύμφη ἀνύμφευτε.
Κήρυκες θεοφόροι,
γεγονότες οἱ Μάγοι,
ὑπέστρεψαν εἰς τὴν Βαβυλῶνα,
ἐκτελέσαντές σου τὸν χρησμόν,
καὶ κηρύξαντές σε τὸν Χριστὸν ἅπασιν,
ἀφέντες τὸν Ἡρώδην ὡς ληρώδη,
μὴ εἰδότα ψάλλειν·
Ἀλληλούια.
Λάμψας ἐν τῇ Αἰγύπτῳ,
φωτισμὸν ἀληθείας ἐδίωξας,
τοῦ ψεύδους τὸ σκότος·
τὰ γὰρ εἴδωλα ταύτης Σωτήρ,
μὴ ἐνέγκαντά σου τὴν ἰσχὺν πέπτωκεν,
οἱ τούτων δὲ ρυσθέντες,
ἐβόων πρὸς τὴν Θεοτόκον·
Χαῖρε, ἀνόρθωσις τῶν ἀνθρώπων,
χαῖρε, κατάπτωσις τῶν δαιμόνων.
Χαῖρε, τὴν ἀπάτης τὴν πλάνην πατήσασα,
χαῖρε, τῶν εἰδώλων τὴν δόξαν ἐλεγξασα.
Χαῖρε, θάλασσα ποντίσασα Φαραὼ τὸν νοητόν,
χαῖρε, πέτρα ἡ ποτίσασα τοὺς διψῶντας τὴν ζωὴν.
Χαῖρε, πύρινε στῦλε ὁδηγῶν τοὺς ἐν σκότει,
χαῖρε, σκέπη τοῦ κόσμου πλατυτέρα νεφέλης.
Χαῖρε, τροφὴ τοῦ μάνα διάδοχε,
χαῖρε, τρυφῆς ἁγίας διάκονε.
Χαῖρε, ἡ γῆ τῆς ἐπαγγελίας,
χαῖρε, ἐξ ἧς ρέει μέλι καὶ γάλα.
Χαῖρε, Νύμφη ἀνύμφευτε.
Μέλλοντος Συμεῶνος,
τοῦ παρόντος αἰῶνος,
μεθίστασθαι τοῦ ἀπατεῶνος,
ἐπεδόθης ὡς βρέφος αὐτῷ,
ἀλλ' ἐγνώσθης τούτω καὶ Θεὸς τέλειος·
διόπερ ἐξεπλάγη σου τὴν ἄρρητον σοφίαν,
κράζων·
Ἀλληλούια.
H δεύτερη στάση των Χαιρετισμών, αποτελείται από τους οίκους εκείνους που ξεκινούν με την δεύτερη εξάδα των γραμμάτων του ελληνικού αλφαβήτου, δηλαδή από τα γράμματα Η έως και Μ. Στη Β’ Στάση (Η–Μ) εξιστορούνται και υμνούνται τα γεγονότα από τη Γέννηση του Κυρίου έως την Υπαπαντή, και η στάση ολοκληρώνεται με το «Αλληλούια» του δικαίου Συμεών του Θεοδόχου, που είδε τον Σωτήρα του κόσμου.
Ο οίκος που ξεκινά με το γράμμα Η αναφέρεται στο γεγονός της προσκύνησης των ποιμένων στο νεογέννητο Ιησού Χριστό. Οι βοσκοί ακούγοντας τις υμνωδίες των αγγέλων έσπευσαν να υποδεχθούν στο κόσμο το Θείο Βρέφος. Στον επόμενο οίκο που ξεκινά με το γράμμα Θ γίνεται αναφορά στους μάγους, οι οποίοι, αφού είδαν από την πατρίδα τους την Περσία το αστέρι, το γνωστό σ’ όλους μας, ως Άστρο των Χριστουγέννων ή Άστρο της Βηθλεέμ, το ακολούθησαν κι έφτασαν στην Παλαιστίνη για να προσκυνήσουν, κι εκείνοι με τη σειρά τους, τον Μεσσία όλων ανεξαιρέτως των ανθρώπων.
Ο οίκος, που ξεκινά με το γράμμα Ι μας πληροφορεί για την προσφορά των δώρων των τριών μάγων στον Ιησού. Ως γνωστόν, στα δώρα των μάγων έχουν δοθεί από την Εκκλησία μας οι εξής συμβολισμοί: ο χρυσός ως τιμή στον Χριστό ως τον νέο βασιλιά του κόσμου, το λιβάνι ως Θεό και η σμύρνα επειδή ο Χριστός θα θυσιαζόταν σταυρικώς για χάρη των ανθρώπων. Σήμερα, τα δώρα φυλάσσονται στην Ιερά Μονή Αγίου Παύλου στο Άγιο Όρος.
Ο οίκος που ξεκινά με το γράμμα Κ μιλάει για την επιστροφή των μάγων στη Βαβυλώνα, χωρίς, όμως, να περάσουν από τον Ηρώδη, τον Βασιλιά των Ιουδαίων για να τον ενημερώσουν, όπως τους είχε εκείνος ζητήσει, για την εύρεση-προσκύνηση εκ μέρους τους του Μεσσία. Έτσι, όταν ο Ηρώδης αντιλήφθηκε πως οι μάγοι τον είχαν κοροϊδέψει έδωσε εντολή να θανατωθούν όλα τα αρσενικά παιδιά από δύο χρονών και κάτω στην περιοχή της Βηθλεέμ.
Στον οίκο που ξεκινά με το γράμμα Λ, γίνεται αναφορά στην φυγή στην Αίγυπτο του Θείου Βρέφους μαζί με τον Ιωσήφ και την Παναγία μας, προκειμένου να γλιτώσει ο Χριστός τη θανάτωση του από τον Ηρώδη. Επέστρεψαν πίσω στην Παλαιστίνη μόνο όταν απεβίωσε ο Ηρώδης λίγα χρόνια αργότερα. Τέλος, στον οίκο που ξεκινά με το γράμμα Μ παρουσιάζεται το γεγονός της Υπαπαντής του σαράντα ημερών Ιησού στο Ναό του Σολομώντα για να αφιερωθεί στο Θεό και η υποδοχή του από τoν Προφήτη Συμεών.
