Καμία πώληση ή ενοικίαση παλαιάς κατοικίας δεν θα μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς προηγούμενη ενεργειακή αναβάθμιση, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση προωθεί ένα αυστηρό πλαίσιο για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων σε όλα τα κράτη-μέλη. Σύμφωνα με τη νέα Ευρωπαϊκή Οδηγία, τα παλαιά και ενεργειακά μη αποδοτικά κτίρια θα πρέπει υποχρεωτικά να αναβαθμιστούν κατά δύο έως τρεις ενεργειακές κατηγορίες έως το 2030, διαφορετικά θα τίθεται ουσιαστικό «μπλόκο» στις μεταβιβάσεις και στις νέες μισθώσεις τους.
Η Οδηγία στοχεύει στην επιτάχυνση της ανακαίνισης των κτιρίων που κατατάσσονται στις χαμηλότερες βαθμίδες ενεργειακής απόδοσης, με βασικό στόχο τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας και των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ιδιοκτήτες ακινήτων που δεν θα προχωρήσουν στις απαιτούμενες παρεμβάσεις δεν θα μπορούν ούτε να πουλήσουν ούτε να ενοικιάσουν τα ακίνητά τους, εφόσον αυτά δεν πληρούν τα ελάχιστα ενεργειακά κριτήρια.
Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, αν δεν υπάρξει έγκαιρη αναθεώρηση των αυστηρών προθεσμιών και ουσιαστική κρατική στήριξη, η εφαρμογή της Οδηγίας ενδέχεται να εξελιχθεί σε πρόβλημα. Οι σοβαρότερες επιπτώσεις θα πλήξουν τα φτωχά νοικοκυριά και κυρίως τους ηλικιωμένους ιδιοκτήτες, που αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στο υψηλό κόστος εκτεταμένων ενεργειακών παρεμβάσεων σε κατοικίες κατασκευασμένες με παλαιούς κανονισμούς και υλικά.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το πρόβλημα αποκτά μεγαλύτερες διαστάσεις αν ληφθεί υπόψη ότι περίπου το 70% των κτιρίων στη χώρα έχει ανεγερθεί πριν από το 1980, γεγονός που σημαίνει ότι μεγάλο μέρος του κτιριακού αποθέματος κατατάσσεται στις χαμηλότερες ενεργειακές κατηγορίες. Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, χωρίς πρόσθετα μέτρα στήριξης, όπως επιδοτήσεις, χαμηλότοκα δάνεια ή φορολογικές ελαφρύνσεις πέραν του προγράμματος «Εξοικονομώ», πολλοί ιδιοκτήτες θα βρεθούν αντιμέτωποι με αδιέξοδο.
Η νέα ρύθμιση, που επεξεργάζεται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και αναμένεται να νομοθετηθεί εντός του έτους, προβλέπει ότι οι κατοικίες θα πρέπει να φτάσουν τουλάχιστον στην ενεργειακή κατηγορία Ε έως το 2030 και στη Δ έως το 2033. Σε διαφορετική περίπτωση, οι μεταβιβάσεις και οι νέες μισθώσεις θα παγώνουν, έως ότου ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες ενεργειακές αναβαθμίσεις.
Παράλληλα, αναθεωρούνται τα Πιστοποιητικά Ενεργειακής Απόδοσης, ώστε να γίνουν πιο αξιόπιστα και συγκρίσιμα σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, με ενιαία κλίμακα αξιολόγησης. Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να οδηγήσει σε ένα πιο ενεργειακά αποδοτικό κτιριακό απόθεμα, ωστόσο η επιτυχία του θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το αν θα υπάρξει επαρκής οικονομική στήριξη για τους ιδιοκτήτες που καλούνται να επενδύσουν σημαντικά ποσά σε σύντομο χρονικό διάστημα.
