Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι όσο βελτιώνεται η φυσική κατάσταση ενός ανθρώπου, τόσο πιο έντονα ανταποκρίνεται ο εγκέφαλός του ακόμη και σε μία μόνο προπόνηση.
Το εύρημα επαναπροσδιορίζει μια γνωστή συμβουλή υγείας: η συστηματική άσκηση δεν ωφελεί απλώς το σώμα, αλλά «εκπαιδεύει» τον εγκέφαλο να αξιοποιεί καλύτερα κάθε συνεδρία άσκησης.
Ενισχυμένη εγκεφαλική απόκριση
Σε πειράματα με καθιστικούς ενήλικες που ακολούθησαν πρόγραμμα ποδηλασίας, οι ερευνητές παρατήρησαν σημαντικές αλλαγές σε δείκτες του αίματος που σχετίζονται με τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Η ομάδα της Δρ. Flaminia Ronca στο University College London διαπίστωσε ότι, όσο οι συμμετέχοντες γίνονταν πιο γυμνασμένοι, απελευθέρωναν ολοένα μεγαλύτερες ποσότητες της πρωτεΐνης BDNF μετά την άσκηση. Στις πρώτες προπονήσεις η αντίδραση ήταν περιορισμένη, όμως αργότερα η ίδια ένταση άσκησης προκαλούσε πολύ ισχυρότερη βιολογική απόκριση.
Η BDNF είναι βασική πρωτεΐνη για την υγεία του εγκεφάλου, καθώς ενισχύει τις συνάψεις - τα σημεία επικοινωνίας μεταξύ των νευρικών κυττάρων - και υποστηρίζει τη νευρική πλαστικότητα.
Καλύτερος έλεγχος και συγκέντρωση
Οι αυξημένες τιμές BDNF συνδέθηκαν με αλλαγές στον προμετωπιαίο φλοιό, περιοχή που σχετίζεται με τη συγκέντρωση, τον αυτοέλεγχο και τη λήψη αποφάσεων.
Οι συμμετέχοντες έδειξαν πιο αποδοτική εγκεφαλική λειτουργία σε δοκιμασίες προσοχής και αναστολής αντιδράσεων, χωρίς όμως αντίστοιχη βελτίωση σε όλες τις δοκιμασίες μνήμης. Αυτό υποδηλώνει ότι τα οφέλη της άσκησης μπορεί να είναι στοχευμένα και όχι γενικευμένα.
Παράλληλα, η μειωμένη δραστηριότητα σε ορισμένες περιοχές ελέγχου υποδηλώνει ότι ο εγκέφαλος εκτελούσε τις ίδιες λειτουργίες με μικρότερη «νοητική προσπάθεια».
Επιπτώσεις στη μνήμη
Άλλη μελέτη κατέγραψε άμεσα αλλαγές στον ιππόκαμπο - περιοχή κρίσιμη για τη μνήμη - μετά από μία μόνο συνεδρία ποδηλασίας.
Σε 14 ασθενείς με εμφυτευμένα ηλεκτρόδια παρατηρήθηκε αύξηση των σύντομων, υψηλής συχνότητας ηλεκτρικών εκφορτίσεων του εγκεφάλου που σχετίζονται με την επεξεργασία και την εδραίωση της μνήμης.
Τι γνωρίζουμε μέχρι σήμερα
Προηγούμενες μακροχρόνιες έρευνες έχουν δείξει ότι η τακτική αερόβια άσκηση μπορεί ακόμη και να αυξήσει το μέγεθος του ιππόκαμπου και να βελτιώσει τη χωρική μνήμη, ιδιαίτερα σε μεγαλύτερες ηλικίες. Η νέα μελέτη προσθέτει ότι η φυσική κατάσταση ενισχύει και την άμεση εγκεφαλική απόκριση σε κάθε προπόνηση.
Ωστόσο, οι γνωστικές επιδόσεις δεν βελτιώθηκαν συνολικά και το μικρό δείγμα συμμετεχόντων δεν επιτρέπει οριστικά συμπεράσματα. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι δεν έχει αποδειχθεί πως η αύξηση της BDNF προκαλεί από μόνη της καλύτερη σκέψη — μόνο ότι οι δύο παράγοντες σχετίζονται.
Το βασικό μήνυμα
Η μελέτη μεταφέρει ένα αισιόδοξο συμπέρασμα: δεν χρειάζονται χρόνια άσκησης για να αρχίσει να αλλάζει η εγκεφαλική ανταπόκριση, ενώ η συστηματική προσπάθεια φαίνεται να κάνει τον εγκέφαλο πιο δεκτικό στα οφέλη κάθε προπόνησης.
Με απλά λόγια, η άσκηση δεν επηρεάζει μόνο άμεσα τον εγκέφαλο, αλλά με τον χρόνο τον «μαθαίνει» να ωφελείται όλο και περισσότερο.
Η πρόκληση για την έρευνα πλέον είναι να αποδειχθεί πότε αυτές οι βιολογικές αλλαγές μεταφράζονται σε αισθητά οφέλη στην καθημερινή σκέψη, τη μνήμη και την προσοχή.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Brain Research.
Πηγή: earth.com
































