Τα δέντρα που φυτεύτηκαν στην Κίνα στο πλαίσιο εκτεταμένων προγραμμάτων αναδάσωσης φαίνεται να αναπτύσσονται ταχύτερα από εκείνα στα φυσικά δάση, σύμφωνα με νέα μελέτη. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτό πιθανόν οφείλεται στο ότι τα δέντρα των αναδασώσεων ανταποκρίνονται εντονότερα στην αύξηση της συγκέντρωσης διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα.
Η Κίνα πρασινίζει με ταχείς ρυθμούς. Από το 1978 έχει φυτέψει 66 δισεκατομμύρια δέντρα και σχεδιάζει να φυτέψει ακόμη 34 δισεκατομμύρια έως τα μέσα του αιώνα, στο πλαίσιο του προγράμματος «Μεγάλο Πράσινο Τείχος», με στόχο να σταματήσει την επέκταση των ερήμων Γκόμπι και Τακλαμακάν.
Αυτά τα νέα δάση απορροφούν μεγάλες ποσότητες CO₂, όμως δεν είναι ακόμη σαφές σε ποιον βαθμό διαφέρουν από τα φυσικά δάση, δήλωσε στο Live Science ο βασικός συγγραφέας της μελέτης, Γιούχανγκ Λούο από το Πανεπιστήμιο του Πεκίνου, στην πόλη Σενζέν της Κίνας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο Λούο και οι συνεργάτες του επεδίωξαν να διερευνήσουν πώς οι διαφορές μεταξύ φυσικών και φυτεμένων δασών -όπως η ποικιλότητα των ειδών, η πυκνότητα των δέντρων και η ηλικία τους - ενδέχεται να επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο τα δάση ανταποκρίνονται στην αύξηση των επιπέδων CO₂ και στην κλιματική αλλαγή.
Τα φυτεμένα δάση είναι εκείνα που δημιουργούνται από τον άνθρωπο, ενώ τα φυσικά δάση αναπτύσσονται χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.
Τα φυτεμένα δάση αύξησαν την επιφάνεια των φύλλων τους κατά 66% ταχύτερα
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δορυφορικά δεδομένα για να παρακολουθήσουν τον δείκτη φυλλικής επιφάνειας (Leaf Area Index - LAI) - η συνολική επιφάνεια των φύλλων ανά μονάδα επιφάνειας εδάφους - ώστε να υπολογίσουν τον ρυθμό ανάπτυξης των διαφορετικών τύπων δασών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν μια εντυπωσιακή διαφορά: τα φυτεμένα δάση αύξησαν την επιφάνεια των φύλλων τους κατά 66% ταχύτερα από τα φυσικά δάση.
Το μεγαλύτερο μέρος αυτής της διαφοράς οφείλεται στο ότι τα φυτεμένα δάση είναι κατά μέσο όρο πολύ νεότερα από τα φυσικά και τα νεαρά δέντρα αναπτύσσονται ταχύτερα από τα ηλικιωμένα. Ωστόσο, ακόμη και όταν συγκρίθηκαν δάση ίδιας ηλικίας και υπό παρόμοιες συνθήκες ανάπτυξης, τα φυτεμένα δάση εξακολουθούσαν να αναπτύσσονται κατά 4,6% ταχύτερα. Η διαφορά ήταν ακόμη μεγαλύτερη στα μικτά και στα αειθαλή δάση.
Αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στον τρόπο διαχείρισης των φυτεμένων δασών. Συνήθως αποτελούνται από ταχέως αναπτυσσόμενα είδη, όπως ο ευκάλυπτος και η λεύκη, ενώ συχνά εφαρμόζεται ενεργή διαχείριση, με απομάκρυνση της ανταγωνιστικής βλάστησης και, σε ορισμένες περιπτώσεις, λίπανση. Οι παρεμβάσεις αυτές μειώνουν τον ανταγωνισμό για φως, νερό και θρεπτικά συστατικά, ενισχύοντας το λεγόμενο «φαινόμενο λίπανσης» που προκαλεί η αύξηση του CO₂ στην ατμόσφαιρα.
Τα φυσικά δάση έχουν πλεονέκτημα σε βάθος χρόνου
Η διαφορά αυτή κορυφώνεται όταν τα δέντρα των φυτεμένων δασών έχουν ηλικία περίπου 30 έως 40 ετών και μειώνεται αισθητά μετά τα 40 χρόνια. Αντίθετα, τα φυσικά δάση αναπτύσσονται πιο αργά αλλά σταθερά, γεγονός που τους δίνει πλεονέκτημα σε βάθος χρόνου.
«Τα φυτεμένα δάση μπορούν να αποτελέσουν ένα ισχυρό βραχυπρόθεσμο εργαλείο για την απορρόφηση άνθρακα, όμως αυτό το πλεονέκτημα είναι προσωρινό», δήλωσε ο Λούο. «Για τη μακροπρόθεσμη αποθήκευση άνθρακα και την ανθεκτικότητα των οικοσυστημάτων, τα φυσικά δάση παραμένουν αναντικατάστατα», πρόσθεσε.
Ο Λούο υποστήριξε ότι τα αποτελέσματα δείχνουν πως τα περισσότερα παγκόσμια κλιματικά μοντέλα παραλείπουν σημαντικές πτυχές σχετικά με τον ρόλο των διαφορετικών τύπων δασών στη δέσμευση άνθρακα και στην κλιματική αλλαγή.
«Η διαχείριση της χρήσης γης λειτουργεί με πολύ πιο λεπτούς και εξειδικευμένους τρόπους απ' ό,τι είχαμε υποθέσει», δήλωσε. «Δεν αρκεί απλώς να φυτεύουμε περισσότερα δέντρα. Σημασία έχει επίσης πότε τα φυτεύουμε, ποια είδη επιλέγουμε και πώς τα διαχειριζόμαστε με την πάροδο του χρόνου.»
Ο Λούο ελπίζει ότι τα ευρήματα αυτά θα συμβάλουν στον καλύτερο σχεδιασμό των προγραμμάτων αναδάσωσης, ώστε να μεγιστοποιηθούν τα οφέλη από τη δημιουργία νέων δασών για τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.
«Η εργασία μας προσφέρει έναν πιο πρακτικό οδηγό για τη δράση υπέρ του κλίματος μέσω των δασών: πότε να φυτεύουμε, τι να φυτεύουμε, πόσο διαρκούν τα οφέλη και ποια λάθη κάνουν τα σημερινά μοντέλα. Ελπίζουμε ότι αυτό θα βοηθήσει τους ανθρώπους να λαμβάνουν καλύτερες αποφάσεις», κατέληξε.
Με πληροφορίες από livescience.com
