Φλεβάρης προ των πυλών και μαζί του «ανοίγει» και το Τριώδιο την Κυριακή 1η του μήνα σηματοδοτώντας και επίσημα την έναρξη της φετινής Αποκριάς. Την Κυριακή λοιπόν του Τελώνου και του Φαρισαίου ξεκινά μια περίοδος συνδυάζει τη θρησκευτική παράδοση με το λαϊκό γλέντι. Από τις πρώτες κιόλας ημέρες, πόλεις και χωριά μπαίνουν σε αποκριάτικο ρυθμό, με εκδηλώσεις, μεταμφιέσεις και έθιμα που κρατούν ζωντανό το πνεύμα της γιορτής.
Με τον όρο «Τριώδιο» αναφερόμαστε στο κινητό τμήμα του εκκλησιαστικού έτους που συνδυάζει τη λαϊκή παράδοση των Αποκριών με μηνύματα μετάνοιας, ταπείνωσης και συγχώρεσης. Ονομάζεται έτσι από το ομώνυμο λειτουργικό βιβλίο που περιλαμβάνει ύμνους και προσευχές και χρησιμοποιείται κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Η έναρξη και η λήξη του Τριωδίου είναι κινητή, επειδή κινητή είναι κάθε χρόνο και η ημερομηνία του Πάσχα.
Οι Απόκριες, ως περίοδος τριών εβδομάδων πριν από την Καθαρά Δευτέρα, αποτελούν έναν ξεχωριστό κύκλο στο εορτολόγιο, όπου η χαρά και το γλέντι συνυπάρχουν με την προετοιμασία για τη σημαντικότερη νηστεία της Ορθοδοξίας, την Σαρακοστή. Κεντρική στιγμή της αποκριάτικης περιόδου είναι η Τσικνοπέμπτη, που φέτος «πέφτει» στις 12 Φεβρουαρίου. Η ημέρα έχει συνδεθεί με το ψήσιμο κρέατος και τα οικογενειακά ή φιλικά τραπέζια, αποτελώντας ένα από τα πιο αγαπημένα έθιμα πριν από τη νηστεία.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
{https://exchange.glomex.com/video/v-dfz88ig7e9gh?integrationId=40599y14juihe6ly}
Απόκριες και το Τριώδιο αποτελούν συνδυασμό θρησκευτικής παράδοσης, ψυχαγωγίας και λαϊκών εθίμων, συνδέοντας την πνευματική προετοιμασία για το Πάσχα με την κοινωνική και λαϊκή γιορτή της χαράς και της ανανέωσης. Το αποκορύφωμα των εορτασμών έρχεται με την Κυριακή της Απόκρεω, στις 15 Φεβρουαρίου, όταν οι μεταμφιέσεις, οι παρελάσεις και τα καρναβάλια γεμίζουν τους δρόμους, δίνοντας πρωταγωνιστικό ρόλο στη σάτιρα και τη διασκέδαση.
Λίγες ημέρες αργότερα, την Κυριακή της Τυρινής στις 22 Φεβρουαρίου, ολοκληρώνεται η αποκριάτικη περίοδος. Είναι η τελευταία φάση πριν από τη Μεγάλη Τεσσαρακοστή, κατά την οποία αποχαιρετάται το κρέας και κυριαρχούν τα γαλακτοκομικά προϊόντα, σε ένα μεταβατικό στάδιο προς τη νηστεία.
{https://exchange.glomex.com/video/v-dfwmz2h5rufd?integrationId=40599y14juihe6ly}
Οι Κυριακές του Τριωδίου 2026: Πότε «πέφτουν» και τι συμβολίζουν
Πρώτη Κυριακή του Τριωδίου είναι η Κυριακή του Τελώνου και του Φαρισαίου (1 Φεβρουαρίου 2026). Με την παραβολή αυτή, η Εκκλησία τονίζει την αξία της ταπείνωσης και προειδοποιεί για τον κίνδυνο της υπερηφάνειας. Την εβδομάδα που ακολουθεί δεν υπάρχει νηστεία, καθώς επιτρέπεται η κατάλυση σε όλες τις τροφές.
Ακολουθεί η Κυριακή του Ασώτου στις 8 Φεβρουαρίου 2026, η οποία υπενθυμίζει την άνευ όρων αγάπη και συγχώρεση του Θεού. Η παραβολή αναδεικνύει τη σημασία της μετάνοιας και της επιστροφής, ανεξαρτήτως λαθών και παρεκκλίσεων.
Η τρίτη κατά σειρά είναι η Κυριακή της Απόκρεω στις 15 Φεβρουαρίου 2026, γνωστή και ως Κυριακή της Κρίσεως. Είναι η τελευταία ημέρα κατά την οποία επιτρέπεται η κατανάλωση κρέατος και η Εκκλησία φέρνει στο προσκήνιο το μήνυμα της Δευτέρας Παρουσίας και της ευθύνης των πράξεων του ανθρώπου.
Έπεται η Κυριακή της Τυρινής ή Τυροφάγου, στις 22 Φεβρουαρίου, που προετοιμάζει τους πιστούς για τη νηστεία της Μεγάλης Σαρακοστής, επιτρέποντας μόνο γαλακτοκομικά προϊόντα και αυγά. Η επόμενη μέρα, η Καθαρά Δευτέρα στις 23 Φεβρουαρίου, σηματοδοτεί την επίσημη έναρξη της Σαρακοστής, με νηστεία, προσευχή και πνευματική αναζήτηση.
Τριώδιο 2026: Η πορεία προς τη Σαρακοστή και το Πάσχα
- Από την Κυριακή του Τελώνου και του Φαρισαίου μέχρι την Κυριακή της Τυροφάγου, που αποτελεί την προετοιμασία για τη νηστεία.
- Από την Καθαρά Δευτέρα έως το Σάββατο του Λαζάρου, δηλαδή η Μεγάλη Σαρακοστή, με νηστεία, προσευχή και πνευματική καλλιέργεια.
- Από την Κυριακή των Βαΐων μέχρι το Μεγάλο Σάββατο, δηλαδή η Μεγάλη Εβδομάδα, κορύφωση της προετοιμασίας για την Ανάσταση.
Στη συνέχεια ακολουθούν οι Κυριακές της Σαρακοστής:
Ορθοδοξίας (Α’ Νηστειών) 1η Μαρτίου
Β’ Νηστειών (Άγ. Γρηγορίου του Παλαμά) 8 Μαρτίου
Σταυροπροσκυνήσεως (Γ’ Νηστειών) 15 Μαρτίου
Δ’ Νηστειών (Όσ. Ιωάννου της Κλίμακος) 22 Μαρτίου
Ε’ Νηστειών (Όσ. Μαρίας της Αιγυπτίας) 29 Μαρτίου
Και φτάνουμε στη Κυριακή των Βαΐων 5 Απριλίου που σηματοδοτεί την είσοδο στην Μεγάλη Εβδομάδα και την κορύφωση της πνευματικής προετοιμασίας για το Πάσχα.
Η περίοδος του Τριωδίου συνδυάζει θρησκευτική κατάνυξη, νηστεία, προσευχή και κοινωνικές εκδηλώσεις, προσφέροντας στον πιστό τη δυνατότητα να προετοιμαστεί πνευματικά για τη Μεγάλη Εβδομάδα και την Ανάσταση.
{https://exchange.glomex.com/video/v-dfr4x6jfsac9?integrationId=40599y14juihe6ly}
Γιατί νηστεύουμε την Καθαρά Δευτέρα
Η Καθαρά Δευτέρα είναι κινητή γιορτή, η οποία εξαρτάται από την ημερομηνία του Πάσχα. Κάθε χρόνο «πέφτει» στο ξεκίνημα της 7ης εβδομάδας, δηλαδή 48 μέρες πριν το Ελληνορθόδοξο Πάσχα και προφανώς πάντοτε ημέρα Δευτέρα. Φέτος θα την γιορτάσουμε στις 23 Φεβρουαρίου.
Την ημέρα αυτή ξεκινάει η Σαρακοστή για την Ορθόδοξη Εκκλησία, ενώ ταυτόχρονα σημαίνει το τέλος των Αποκριών. Η Καθαρά Δευτέρα ονομάστηκε έτσι γιατί οι Χριστιανοί «καθαρίζονται» πνευματικά και σωματικά. Είναι η απαρχή της πνευματικής και σωματικής κάθαρσης αφού νοι πιστοί καλούνται να αφήσουν πίσω τις υπερβολές της Αποκριάς και να εισέλθουν σε μια περίοδο εγκράτειας, προσευχής και αυτοσυγκράτησης που διαρκεί 40 μέρες, όσες ήταν και οι μέρες νηστείας του Χριστού στην έρημο.
Η νηστεία της Καθαράς Δευτέρας αφορά όχι μόνο τη διατροφή, με αποχή από κρέας, γαλακτοκομικά και άλλα ζωικά προϊόντα, αλλά και τον περιορισμό των παθών και των κακών συνηθειών, ενισχύοντας τη μετάνοια και την πνευματική ανανέωση. Σύμφωνα με την εκκλησία νηστεύουμε για να καθαρίσουμε σώμα και ψυχή και να ξεκινήσουμε συνειδητά την πορεία προς το Πάσχα.
