Οι επιστήμονες προσπαθούν να κατανοήσουν πώς αυτός ο φοίνικας, γνωστός ως Lodoicea maldivica (φοίνικας της θάλασσας), καταφέρνει ένα τόσο εντυπωσιακό επίτευγμα σε φτωχά εδάφη. Νέα έρευνα υποδηλώνει ότι το δέντρο έχει μετατρέψει τα φύλλα του σε ένα σύστημα συλλογής βρόχινου νερού που θρέφει τόσο το γονικό δέντρο όσο και τα νεαρά φυτά.
Ο γιγάντιος σπόρος του θαλάσσιου φοίνικα
Ο φοίνικας της θάλασσας προέρχεται από έναν σπάνιο φοίνικα που αναπτύσσεται φυσικά μόνο στις Σεϋχέλλες, όπου οι σπόροι του μπορούν να φτάσουν περίπου το μισό μέτρο σε πλάτος σύμφωνα με το ecoticias.com. Οι περισσότεροι από εμάς είμαστε συνηθισμένοι σε σπόρους κολοκύθας ή ηλίανθου, οπότε πώς να φανταστεί κανείς έναν σπόρο αυτού του μεγέθους; Σε πρόσφατο ρεπορτάζ του BBC Wildlife, οι σπόροι περιγράφηκαν ως οι μεγαλύτεροι στον πλανήτη.
Ένας σπόρος λειτουργεί ως ο γεννήτορας ενός φυτού, αποθηκεύοντας τροφή και γενετικές οδηγίες για την επόμενη γενιά. Στην περίπτωση του φοίνικα της θάλασσας, αυτός ο γεννήτορας είναι υπερμεγέθης, προσφέροντας στο νεαρό φοινικόδεντρο αρκετή ενέργεια για να σπρώξει τις ρίζες σε βραχώδες έδαφος και να επιβιώσει για χρόνια στη σκιά του γονικού δέντρου.
Ένας φοίνικας που συλλέγει τη βροχή σαν υδρορροή
Ο οικολόγος Christopher Kaiser-Bunbury από το Technical University of Darmstadt διαπίστωσε ότι τα φύλλα του φοίνικα της θάλασσας λειτουργούν σαν υδρορροές. Συλλέγουν τη βροχή και την κατευθύνουν προς τον κορμό, όπως το νερό που ρέει από μια στέγη. Καθώς το νερό κυλά, παρασύρει γύρη, περιττώματα ζώων και άλλα οργανικά υπολείμματα πλούσια σε φώσφορο, ένα σημαντικό θρεπτικό στοιχείο για τα φυτά.
Το μείγμα αυτό απορροφάται στο έδαφος γύρω από τη βάση του δέντρου, ακριβώς εκεί όπου πέφτουν και βλαστάνουν οι τεράστιοι σπόροι. Οι επιστήμονες περιγράφουν το φαινόμενο ως μια μορφή «γονικής φροντίδας», καθώς ο φοίνικας ουσιαστικά λιπαίνει το «φυτώριό» του κάτω από την κόμη του.
Γιατί η εξέλιξη ευνοεί τόσο μεγάλους σπόρους
Σε απομονωμένα νησιά όπου δεν υπάρχουν πολλά μεγάλα ζώα, οι σπόροι δεν ταξιδεύουν μακριά και συνήθως φυτρώνουν κοντά μεταξύ τους. Μελέτες σε νησιωτικά φυτά δείχνουν ότι υπό αυτές τις συνθήκες τα είδη τείνουν να εξελίσσουν μεγαλύτερους σπόρους που παρέχουν περισσότερη ενέργεια σε πιο ανθεκτικά σπορόφυτα. Οι μεγάλοι σπόροι έχουν υψηλό «κόστος παραγωγής», γι’ αυτό κάθε δέντρο παράγει λιγότερους, αλλά καθένας έχει μεγαλύτερη πιθανότητα να επιβιώσει σε δύσκολες συνθήκες και φτωχό έδαφος. Συνολικά, τα νέα ευρήματα υποδηλώνουν ότι οι σπόροι του φοίνικα της θάλασσας δεν είναι απλώς μια βοτανολογική ιδιορρυθμία, αλλά μια στρατηγική επιβίωσης προσαρμοσμένη στη νησιωτική ζωή.
Η κύρια μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό New Phytologist.
































