Κάθε χρόνο εκατοντάδες ορειβάτες κατασκηνώνουν στο South Col στη νότια πλευρά του Έβερεστ, συγκεντρώνοντας τις δυνάμεις τους για να φτάσουν στην κορυφή του κόσμου. Και μπορεί αυτοί οι λάτρεις της περιπέτειας να κουβαλούν την περηφάνεια τους επιστρέφοντας στο σπίτι τους, σύμφωνα με μια νέα μελέτη αφήνουν και κάτι πίσω τους. Τι είναι αυτό; Κάποια ανθεκτικά μικρόβια που δείχνουν ικανά να αναπτυχθούν για να επιβιώσουν σε παγωμένα περιβάλλοντα.
Παρά τις ακραίες συνθήκες στο Έβερεστ, ερευνητές κατάφεραν να καλλιεργήσουν βακτήρια και μύκητες που απομονώθηκαν από τα ιζήματα του βουνού. Αυτοί οι οργανισμοί, οι οποίοι είναι αδρανείς ως επί το πλείστον, μπορεί να έχουν μεταφερθεί στο South Col από λιγότερο ακραία περιβάλλοντα με τον άνεμο ή από τον άνθρωπο. Η συγκεκριμένη μελέτη αποκαλύπτει τον αντίκτυπο των ορειβατών στην ψηλότερη κορυφή του κόσμου και μπορεί να ρίξει φως στα όρια της ζωής στη Γη και στις δυνατότητες επιβίωσης σε άλλους κόσμους.
Το Έβερεστ βρίσκεται ψηλότερα από οποιαδήποτε άλλη επιφάνεια της γης-με την κορυφή του να είναι στα 29.031 πόδια (8.849 μέτρα) πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας-και τα περιβάλλοντα του θεωρούνται από τα πιο ακραία στη Γη. Το South Col, όπου η ερευνητική ομάδα με επικεφαλής τον περιβαλλοντικό μικροβιολόγο Nicholas Dragone από το Πανεπιστήμιο του Colorado Boulder συνέλεξε δείγματα εδάφους, βρίσκεται περίπου 7.900 πόδια πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Έκπληκτοι οι ερευνητές
Οι ερευνητές έμειναν έκπληκτοι όταν ανακάλυψαν ότι ακόμη και μικρόβια που έχουν προσαρμοστεί στη μύτη και στον λαιμό μας, όπως ο σταφυλόκοκκος και ο στρεπτόκοκκος μπόρεσαν να αδρανοποιηθούν και να επιβιώσουν στις σκληρές και αφιλόξενες συνθήκες. «Υπάρχει μια ανθρώπινη υπογραφή στο παγωμένο μικροβίωμα του Έβερεστ, ακόμη και σε αυτό το υψόμετρο», δήλωσε ο Στίβεν Σμιντ, επικεφαλής συγγραφέας και ειδικός στη περιβαλλοντική μικροβιολογία σε δελτίο τύπου. «Αν κάποιος φύσηξε τη μύτη του ή έβηξε, μπορεί να φανεί». Τα περισσότερα από τα δείγματα συλλέχθηκαν περίπου 558 πόδια μακριά από το σημείο όπου εκατοντάδες ορειβάτες που φτερνίζονται και που βήχουν σταματούν κάθε χρόνο πριν ανέβουν στην ψηλότερη κορυφή του κόσμου.
«Θεωρούμε ότι εάν κάναμε δειγματοληψία στις περιοχές που χρησιμοποιούνται περισσότερο από τον άνθρωπο στο βουνό, μπορεί να βρούμε ακόμη περισσότερα μικροβιακά ίχνη», πρόσθεσαν οι επιστήμονες. Αυτοί οι αριθμοί θα μπορούσαν ενδεχομένως να αυξηθούν εξαιτίας του αριθμού ρεκόρ των ορειβατών που επέστρεψαν στο Έβερεστ στη μετά την πανδημία εποχή.
Εκτός από τις παραδοσιακές τεχνικές καλλιέργειας που περιλαμβάνουν την ανάπτυξη βακτηρίων σε άγαρ πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά, η ομάδα ανέλυσε την αλληλουχία αποσπασμάτων γενετικού υλικού των δειγμάτων για να αναγνωρίσει συγκεκριμένα μικρόβια. Αναφέρουν δε, ότι πρόκειται για το υψηλότερο υψόμετρο που έχουν εξεταστεί ποτέ τέτοια δείγματα με αυτόν τον τρόπο.
Πρώτη φορά λαμβάνονται δείγματα σε αυτό το υψόμετρο
Παρότι τα μέλη της ομάδας έχουν εξετάσει στο παρελθόν δείγματα εδάφους από μέρη όπως οι Άνδεις τα Ιμαλάια και η Ανταρκτική, λένε ότι είναι η πρώτη φορά που δείγματα που λαμβάνονται σε αυτό το υψόμετρο δείχνουν ίχνη μικροοργανισμών που συνδέονται με τον άνθρωπο. Τα βακτήρια σταφυλόκοκκου και στρεπτόκοκκου βρίσκονται συχνά στο έδαφος, αλλά οι γενετικές αλληλουχίες που εντοπίστηκαν σε αυτή τη μελέτη ήταν πανομοιότυπες με εκείνες των κοινών ειδών που συνήθως αποικίζουν το δέρμα και το στόμα μας.
ΦΩΤΟ ΑΡΧΕΙΟΥ: UNSPLASH
Οι υψηλότερες συγκεντρώσεις υπεριώδους φωτός, οι χαμηλότερες θερμοκρασίες και η έλλειψη νερού συμβάλλουν στο θάνατο των μικροβίων σε μεγάλο υψόμετρο, επομένως μόνο οι πιο ισχυροί οργανισμοί μπορούν να επιβιώσουν σε ένα τόσο εχθρικό κλίμα όπως αυτό. Τα περισσότερα μικρόβια, όπως αυτά που μεταφέρονται από τον άνθρωπο σε μεγάλα υψόμετρα, αδρανούν ή πεθαίνουν όταν εκτίθενται σε τόσο ακραίες συνθήκες, αλλά ορισμένοι οργανισμοί μπορούν να αναπτυχθούν σε σύντομες περιόδους διαθεσιμότητας νερού σε μεγάλα υψόμετρα, σύμφωνα με προηγούμενη έρευνα.
Επειδή οι θερμοκρασίες του αέρα στο South Col σπάνια ανεβαίνουν πάνω από -10 °C (14 °F), είναι άγνωστο εάν το λιγοστό νερό από το λιώσιμο των πάγων μπορεί να υποστηρίξει την ανάπτυξη μικροβίων. Οι ερευνητές προβλέπουν ότι τα βακτήρια που είχαν προηγουμένως αδρανοποιηθεί θα μπορούσαν να γίνουν πιο ενεργά στο μέλλον λόγω της αύξησης των θερμοκρασιών του αέρα του βουνού, κατά μέσο όρο 0,33 C ανά δεκαετία.
Προς το παρόν, δεν πιστεύουν ότι αυτή η μικρή προσθήκη ανθρώπινων μικροβίων στο Έβερεστ θα έχει μεγάλο αντίκτυπο στο περιβάλλον. Ωστόσο, αυτό το έργο έχει επιπτώσεις στην αναζήτηση εξωγήινης ζωής, για παράδειγμα, σε περίπτωση που οι άνθρωποι φτάσουν τελικά στον Άρη. «Μπορεί να βρούμε ζωή σε άλλους πλανήτες και σε κρύα φεγγάρια», λέει ο Schmidt. «Θα πρέπει να είμαστε προσεκτικοί και να βεβαιωθούμε ότι δεν θα τα μολύνουμε με τα δικά μας».
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Arctic, Antarctic, and Alpine Research.
