Με δηλώσεις του στη Βουλή ο υφυπουργός Οικονομικών Δημήτρης Μαρκόπουλος ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση αποσύρει το άρθο 23 για τα κόκκινα δάνεια.
«Για να μην υπάρχει καμία δικαιολογία από εσάς, αποσύρουμε το άρθρο 23 και σας πετάμε το γάντι. Θα ψηφίσετε τα υπόλοιπα άρθρα; θα τα ψηφίσετε; Έχετε το θάρρος; Σας προκαλούμε. Σας προκαλούμε να τοποθετηθείτε. Έχετε πολιτικό θάρρος; Επιλέξτε» είπε με παρέμβασή του ο Δημήτρης Μαρκόπουλος.
Ήδη από χθες το Dnews είχε αναδείξει το θέμα σημειώνοντας μεταξύ άλλων πως το άρθρο 23 προσβλέπει λιγότερη προστασία για τους δανειολήπτες. Ακολούθησε κύμα αντιδράσεων για το άρθρο 23 και η κυβέρνηση σε μία προσπάθεια να αποτρέψει κάθε υπόνοια ότι οι ρυθμίσεις εξυπηρετούν τα συμφέροντα των servicers, το απέσυρε.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Οι δηλώσεις Μαρκόπουλου
«Δεν παίζουμε παιχνίδια. Θέλουμε να δώσουμε λύσεις. Κάποιοι άλλοι δίνουν μάχη εντυπώσεων. Εμείς δίνουμε μάχη ουσίας» είπε ο Δημήτρης Μαρκόπουλος στην παρέμβασή του.
Συνέχισε λέγοντας πως «Φέραμε ένα συγκεκριμένο σχέδιο. Βάζουμε κανόνες στους servicers. Θα τους βάλουμε τα δύο πόδια σε ένα παπούτσι και είναι ξεκάθαρη η πολιτική μας βούληση. Βρήκατε να κολλήσετε σε ένα άρθρο και να δημιουργήσετε εντυπώσεις. Δημιουργείτε μία παραπλανητική εικόνα. Για να μην υπάρχει καμία δικαιολογία από εσάς, αποσύρουμε το άρθρο 23 και σας πετάμε το γάντι. Θα ψηφίσετε τα υπόλοιπα άρθρα; Έχετε το θάρρος; Σας προκαλούμε. Σας προκαλούμε να τοποθετηθείτε. Έχετε πολιτικό θάρρος; Επιλέξτε».
Συνέχισε καλώντας την αντιπολίτευση να πει «σε κάθε δανειολήπτρια και δανειολήπτη ότι το παρών και η καταψήφιση δεν είναι η λύση. Η ασυδοσία από τα funds τέλος. Μπαίνουν κανόνες. Η απουσία εκπροσώπων τους ήταν μεγάλο ατόπημα και είναι κάτι που δεν θα το επιτρέψουμε».
{https://exchange.glomex.com/video/v-dmiacegnj3eh?integrationId=40599y14juihe6ly}
Αντιδράσεις τις αντιπολίτευσης μετά την απόσυρση του άρθρου 23
Μιλένα Αποστολάκη- ΠΑΣΟΚ: Η απόσυρση της προκλητικής διάταξης δεν είναι αρκετή
Για άτακτη φυγή έκανε λόγο η Μιλένα Αποστολάκη σε δήλωσή της. «Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας αναγκάστηκε, να αποσύρει το απαράδεκτο άρθρο 23 του νομοσχεδίου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Μια διάταξη που επιχειρούσε να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τη θέση των τραπεζών και των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων εις βάρος των δανειοληπτών.
»Με τη συγκεκριμένη ρύθμιση προβλεπόταν ότι οι συμβάσεις ρύθμισης οφειλών θα αποτελούσαν αυτόματα εκτελεστούς τίτλους, παρέχοντας στους πιστωτές ένα πρόσθετο ισχυρό μέσο αναγκαστικής εκτέλεσης και στερώντας τους οφειλέτες από στάδια δικαστικής προστασίας. Είχε προηγηθεί η παρεμπόδιση της κλήσης της Ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων, προκειμένου να φιμωθεί η θεσμική αντίδραση του νομικού κόσμου της χώρας. Ο Πρόεδρoς του ΠΑΣΟΚ ζήτησε την απόσυρση της διάταξης, η οποία και επιβλήθηκε στην κυβέρνηση, μετά την παρέμβαση της αντιπολίτευσης και όσων φορέων τοποθετήθηκαν στην Επιτροπή.
»Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τον τρόπο με τον οποίο η κυβέρνηση αντιλαμβάνεται τη νομοθετική διαδικασία, πρώτα επιχειρεί να θεσμοθετήσει ευνοϊκές ρυθμίσεις για τους ισχυρούς και στη συνέχεια, όταν προκαλούνται αντιδράσεις, υποχωρεί άτακτα. Η απόσυρση της προκλητικής διάταξης δεν είναι αρκετή. Η κυβέρνηση οφείλει να τροποποιήσεις μια σειρά από διατάξεις που καθιστούν την σχέση οφειλέτη πιστωτή εξαιρετικά ετεροβαρή και δεν διασφαλίζουν μια πραγματική και βιώσιμη δεύτερη ευκαιρία για τον αδύναμο και συνεπή δανειολήπτη.
»Το ΠΑΣΟΚ επιμένει στην ανάγκη ουσιαστικής προστασίας των δανειοληπτών, αποκατάστασης της ισορροπίας μεταξύ πιστωτών και οφειλετών και θέσπισης αποτελεσματικών εγγυήσεων απέναντι στην αυθαιρεσία και καλεί τον Πρόεδρο της Βουλής να φέρει στην Ολομέλεια προς συζήτηση και ψήφιση την πρόταση νόμου που έχουμε καταθέσει».
Νίκος Παππάς- ΣΥΡΙΖΑ: Κερδίσαμε τη μάχη
«Κερδίσαμε τη μάχη της απόσυρσης του άρθρου 23. Συνεχίζουμε για την κατάργηση του "Ηρακλή" και τη συγκρότηση Εξεταστικής για τα κόκκινα δάνεια σχολίασε ο Γραμματέας της Κ.Ε. του ΣΥΡΙΖΑ και τομεάρχης Οικονομικών της Κ.Ο., Νίκος Παππάς.
«Η μάχη για την απόσυρση του άρθρου 23 κερδήθηκε μέσα και έξω από τη Βουλή. Η κυβέρνηση ήθελε να δώσει στα funds τη δυνατότητα να «νομοθετούν» και να κάνουν από μόνα τους εξώσεις. Συνεχίζουμε τη μάχη για να καταργήσουμε τον «Ηρακλή» και να γίνει η σχετική Εξεταστική Επιτροπή] ανέφερε σε δήλωσή του.
Λυρίτσης - ΕΛΑΣ: Η απόσυρση του άρθρου 23 δεν σβήνει τις κυβερνητικές ευθύνες
Η κυβέρνηση πιάστηκε με τη γίδα στην πλάτη, σχολιάσε ο δικηγόρος και τομεάρχης στεγαστικής πολιτικής της ΕΛΑΣ, Δημήτρης Λυρίτσης.
Πρόσθεσε πως «μόλις αυτή αποκαλύφθηκε τράπηκε σε άτακτη φυγή. Μπροστά στην κατακραυγή και στις αντιδράσεις του δικηγορικού κόσμου, των φορέων και της αντιπολίτευσης, αναγκάστηκε να αποσύρει το άρθρο 23. Η υπαναχώρηση, όμως, δεν κρύβει τις πραγματικές προθέσεις της - ακόμη μεγαλύτερες εξουσίες στα funds και στους servicers, ακόμη λιγότερες εγγυήσεις για τους οφειλέτες.
»Επιχείρησαν να περάσουν στα ψιλά μια διάταξη που μετέτρεπε το ιδιωτικό συμφωνητικό ρύθμισης σε εκτελεστό τίτλο, ανοίγοντας τον δρόμο για κατασχέσεις και πλειστηριασμούς χωρίς προηγούμενη δικαστική απόφαση, ή διαταγή πληρωμής. Απέκλεισαν μάλιστα από την ακρόαση την Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων. Τώρα επιχειρούν να εμφανίσουν την αναδίπλωσή τους ως επίδειξη αποφασιστικότητας απέναντι στα funds. Η εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους, όμως, αποτυπώθηκε στη διάταξη που οι ίδιοι κατέθεσαν.
»Για την ΕΛ.Α.Σ., το θέμα παραμένει ανοιχτό. Έχουμε κάθε λόγο να αναμένουμε απόπειρα επαναφοράς της ίδιας ρύθμισης με άλλο περιτύλιγμα. Θα συνεχίσουμε να αναδεικνύουμε τις ευθύνες της κυβέρνησης, να πιέζουμε και να υπερασπιζόμαστε τα δικαιώματα των δανειοληπτών. Χρέος μας είναι να παραμένουμε άγρυπνοι φρουροί του κράτους δικαίου απέναντι στην αυθαιρεσία. Κάθε νέα απόπειρα θα μας βρει απέναντι».
Νίκος Σκανδάμης: Αδιάντροποι και επικίνδυνοι
«Περήφανοι στη Νέα Δημοκρατία που κατήργησαν τη διάταξή τους» σχολιάζει ο Νίκος Σκανδάμης της ΕΛΑΣ. «Η κυβέρνηση της ΝΔ απέσυρε από το νομοσχέδιο της τη διάταξη για τα funds που επιτάχυνε κατασχέσεις και πλειστηριασμούς χωρίς δικαστική προστασία. Ο έγκριτος Υφυπουργός Οικονομικών Μαρκόπουλος, περήφανος που κατήργησε αυτό που ο ίδιος έφερε στη Βουλή, δήλωσε περιχαρής: "Η ασυδοσία από τα funds τέλος". Φυσικά εννοεί τέλος μέχρι τις εκλογές. Αδιάντροποι και επικίνδυνοι».
{https://www.facebook.com/story.php?story_fbid=1884280412755915&id=100035219236328&rdid=W1Ed9IpvCwg4yKN8}
Τι απαντούσε η κυβέρνηση στις επικρίσεις πριν την απόσυρση του άρθρου 23
Πριν την απόσυρση του άρθρου 23 ωστόσο και σε απάντηση της σφοδρής κριτικής που δέχτηκε για τις αλλαγές στο καθεστώς διαχείρισης των κόκκινων δανείων η κυβέρνηση επιχείρησε να απορρίψει τις αιτιάσεις ότι το υπό συζήτηση νομοσχέδιο ανοίγει τον δρόμο για ευκολότερους πλειστηριασμούς και περιορισμό της δικαστικής προστασίας των οφειλετών. Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρέθηκε η δυνατότητα οι συμβάσεις ρύθμισης οφειλών να αποτελούν εκτελεστούς τίτλους, χωρίς να απαιτείται πρόσθετη διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής.
Η κυβέρνηση υποστήριξε νωρίτερα πως η κριτική παραγνωρίζει το πραγματικό περιεχόμενο της διάταξης, καθώς κανένας servicer δεν αποκτά δικαίωμα μονομερούς δημιουργίας εκτελεστών τίτλων. Όπως διευκρίνιζε, η πρόβλεψη αφορά αποκλειστικά συμβάσεις ρύθμισης που έχουν συμφωνηθεί μεταξύ πιστωτή και δανειολήπτη και όχι τις αρχικές δανειακές συμβάσεις. Συνεπώς, σύμφωνα με την κυβερνητική επιχειρηματολογία, το άρθρο δεν παρείχε στις εταιρείες διαχείρισης γενική εξουσία αναγκαστικής εκτέλεσης, αφού απαραίτητη προϋπόθεση ήταν η συναίνεση του οφειλέτη. Η κυβέρνηση επέμεινε ότι η αλλαγή αποσκοπούσε στην αποφυγή πρόσθετων διαδικασιών όταν έχει ήδη επιτευχθεί συμφωνία, ενώ υποστήριζε ότι οι καθυστερήσεις μπορούν να επιβαρύνουν τους δανειολήπτες με επιπλέον τόκους και έξοδα.
Στις καταγγελίες περί κατάργησης της δικαστικής προστασίας, η κυβερνητική πλευρά αντέτεινε ότι παραμένει πλήρως κατοχυρωμένη η δυνατότητα προσφυγής στη Δικαιοσύνη. Επικαλέστηκε συγκεκριμένα το άρθρο 933 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, βάσει του οποίου ο οφειλέτης μπορεί να ασκήσει ανακοπή κατά της εκτέλεσης, αμφισβητώντας τόσο την εγκυρότητα του εκτελεστού τίτλου όσο και την ίδια την απαίτηση. Παράλληλα, τόνισε ότι οι πιστωτές εξακολουθούν να υποχρεούνται να τεκμηριώνουν τις απαιτήσεις τους. Ωστόσο, το κρίσιμο σημείο της αντιπαράθεσης παρέμεινε εάν η δυνατότητα εκ των υστέρων δικαστικής αμφισβήτησης παρείχε επαρκείς εγγυήσεις απέναντι στην επιτάχυνση των διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης.
Ως απάντηση στις επικρίσεις, η κυβέρνηση πρόβαλε επίσης τις νέες υποχρεώσεις διαφάνειας των servicers, με δωρεάν πρόσβαση των δανειοληπτών στα έγγραφα της οφειλής, στο ιστορικό πληρωμών και στις επιμέρους χρεώσεις. Παράλληλα, κατά την κυβέρνηση προβλέπονταν περισσότερες δυνατότητες ρύθμισης μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού και διμερών συμφωνιών, ακόμη και για όσους έχουν αποτύχει σε προηγούμενες προσπάθειες. Για την κύρια κατοικία προωθούνταν πρόσθετες δυνατότητες προστασίας υπό προϋποθέσεις, ενώ για τους ευάλωτους οφειλέτες προβλεπόταν αξιοποίηση του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων.
Η διάταξη που προκάλεσε σάλο
Υπενθυμίζεται πως σύμφωνα με τη διάταξη, η σύμβαση ρύθμισης οφειλής με τράπεζα ή εταιρεία διαχείρισης απαιτήσεων (servicer) θα αποτελεί πλέον εκτελεστό τίτλο, ανοίγοντας τον δρόμο για κατασχέσεις και πλειστηριασμούς. Ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, Ανδρέας Κουτσόλαμπρος, χαρακτήρισε «απαράδεκτη» τη ρύθμιση, και σημείωσε πως «Ιδιωτικό έγγραφο μετατρέπεται σε εκτελεστό τίτλο χωρίς βεβαία και εκκαθαρισμένη απαίτηση».
Μάλιστα, σύμφωνα με τον ίδιο, το υπόλοιπο της οφειλής θα καθορίζεται από τους δανειστές (funds/servicers)!
«Ο Δανειστής (fund/servicer) μονομερώς θα καθορίζει το υπόλοιπο της οφειλής, χωρίς ο οφειλέτης να μπορεί να αντιλέξει», αναφέρει, υπογραμμίζοντας άλλη μια σημαντική αλλαγή: «Δεν θα εκδίδεται διαταγή πληρωμής, όπως γίνεται μέχρι σήμερα, μετά από έλεγχο όλων των εγγράφων και παραστατικών».
Αυτό σημαίνει ότι «ο οφειλέτης χάνει το δικαίωμα άσκησης ανακοπής κατά της διαταγής πληρωμής».
Παράλληλα, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΔΣΑ, «Οι δανειστές δεν θα καταβάλουν κανένα ποσό για δικαστικό ένσημο (και τέλος απογράφου) και λοιπά έξοδα/αμοιβές που όλοι οι υπόλοιποι πολίτες καλούνται να καταβάλουν όταν ζητούν τη δικαστική εξασφάλιση της απαίτησής τους με εκτελεστό τίτλο».
{https://www.facebook.com/adaeus/posts/pfbid0MuYmFsHqmSZAqBrgdoLdcwPN75LFa6pVB3hP6CDH2rRBNuYJ46t7Lazz2enNLJPel}
Δικηγόροι: Προκλητικά ευνοϊκή για τις τράπεζες και τους servicers η νέα ρύθμιση
Ανάλογη ήταν η αντίδραση της Συντονιστικής Επιτροπής της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος, που κάνει λόγο για μια «προκλητικά ευνοϊκή» ρύθμιση για τις τράπεζες και τους servicers.
Η εν λόγω ρύθμιση «αποστερεί το δικαίωμα δικαστικής προστασίας των πολιτών και δη των πιο ευάλωτων εξ αυτών» και εξυπηρετεί μόνο τα συμφέροντα των τραπεζών και των servicers, τονίζουν οι δικηγόροι.
Η ανακοίνωση της Συντονιστικής Επιτροπής της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος:
Στο άρθρο 23 του Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τίτλο «Ενίσχυση εποπτείας των υπό διαχείριση απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις... και λοιπές διατάξεις» εισάγεται ρύθμιση «Προσθήκη άρθρου 63Ε στον ν. 5072/2023» σύμφωνα με την οποία η σύμβαση ρύθμισης αποτελεί εκτελεστό τίτλο σύμφωνα με την περ. ζ' της παρ. 2 του άρθρου 904 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (π.δ. 503/1985, Α', 182) για το σύνολο των ανωτέρω απαιτήσεων» (τελευταίο εδάφιο παραγράφου 3).
Με την άνω διάταξη εισάγεται εξαιρετική ρύθμιση με την οποία παρέχεται εκτελεστός τίτλος με ιδιωτικό έγγραφο. Παρακάμπτεται η προβλεπόμενη διαδικασία έκδοσης διαταγής πληρωμής, ο δανειστής (συνήθως Τράπεζα ή Εταιρεία Διαχείρισης Απαιτήσεων) αποφεύγει την καταβολή δικαστικού ενσήμου και ο οφειλέτης στερείται δικαστικής προστασίας διά της ασκήσεως του ενδίκου βοηθήματος της ανακοπής.
Η προκλητικά ευνοϊκή για τις Τράπεζες και Εταιρείες Διαχείρισης Απαιτήσεων προαναφερόμενη ρύθμιση δημιουργεί αυξημένο κίνδυνο ανασφάλειας δικαίου, καθόσον η επίσπευση της αναγκαστικής εκτέλεσης γίνεται αποκλειστικά και μόνο με βάση ιδιωτικό έγγραφο και μάλιστα χωρίς να διασφαλίζεται ο τρόπος με τον οποίο θα γίνεται η βεβαίωση του υπολοίπου της οφειλής (μετ’ αφαίρεση των καταβληθέντων), ώστε η απαίτηση να είναι βεβαία και εκκαθαρισμένη. Ας μην διαφεύγει, άλλωστε, της προσοχής ότι, κατά τη σύναψη και λειτουργία της σύμβασης ρύθμισης, κυρίαρχη είναι η βούληση της Τράπεζας ή της Εταιρείας Διαχείρισης Απαιτήσεων και ο οφειλέτης αποτελεί το αδύναμο μέρος αυτής.
Περαιτέρω, η άνω ρύθμιση, η οποία αποστερεί, κατά τα προαναφερόμενα, το δικαίωμα δικαστικής προστασίας των πολιτών και δη των πιο ευάλωτων εξ αυτών, ουδέν εξυπηρετεί, πέραν των συμφερόντων των Τραπεζών και των Εταιρειών Διαχείρισης Απαιτήσεων –που δεν θα καταβάλουν και δικαστικό ένσημο– προς βλάβη των συμφερόντων του Δημοσίου.
Η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος εκφράζει την έντονη αντίθεσή της στην προαναφερόμενη ρύθμιση, η οποία αποτελεί σοβαρή οπισθοδρόμηση ως προς τις δικονομικές εγγυήσεις προστασίας των πολιτών. Θεωρεί ότι το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο είναι απολύτως επαρκές, διασφαλίζει την ισόρροπη αντιμετώπιση δανειστών και οφειλετών και δημιουργεί ασφάλεια δικαίου.
Η Συντονιστική Επιτροπή ζητάει την άμεση απόσυρση της ανωτέρω διάταξης.
Οι Δικηγορικοί Σύλλογοι της χώρας δεν μπορούν να παραμείνουν αδρανείς απέναντι σε νομοθετικές πρωτοβουλίες που αποδυναμώνουν το δικαίωμα δικαστικής προστασίας των πολιτών. Θα αναλάβουν κάθε πρόσφορη θεσμική και νομική πρωτοβουλία, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, για την προάσπιση των δικαιωμάτων των οφειλετών και τη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης όλων στη δικαιοσύνη.
Η προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών και η διαφύλαξη του κράτους δικαίου αποτελούν αδιαπραγμάτευτη θεσμική υποχρέωση.
Λυρίτσης σε Μαρκόπουλο: Μετατρέπετε το ιδιωτικό συμφωνητικό ρύθμισης οφειλής σε εκτελεστό τίτλο
Για περιστολή της εγγυητικής λειτουργίας της Δικαιοσύνης και του ρόλου των δικηγόρων στα ζητήματα του ιδιωτικού χρέους κάνει λόγο σε ανάρτησή του ο δικηγόρος και τομεάρχης Στεγαστικής Πολιτικής της ΕΛΑΣ, Δημήτρης Λυρίτσης με αφορμή τις δηλώσεις Μαρκόπουλου για τους servicers.
«Γιατί απορείτε που οι servicers δεν προσήλθαν στη Βουλή; Τι περισσότερο είχαν να ζητήσουν, όταν φροντίζετε ήδη να ικανοποιήσετε το βασικό αίτημά τους; Με το άρθρο 23 μετατρέπετε το ιδιωτικό συμφωνητικό ρύθμισης οφειλής σε εκτελεστό τίτλο, ανοίγοντας τον δρόμο για κατασχέσεις και πλειστηριασμούς χωρίς προηγούμενη δικαστική απόφαση ή διαταγή πληρωμής», σχολιάζει ο κ. Λυρίτσης.
Συνεχίζει λέγοντας πως «εμείς αναρωτιόμαστε για κάτι άλλο, γιατί η κυβερνητική πλειοψηφία απέκλεισε από την ακρόαση φορέων την Ολομέλεια των Δικηγορικών Συλλόγων; Γιατί δεν θέλατε να ακουστεί στη Βουλή η θεσμική φωνή των δικηγόρων για μια διάταξη που πλήττει ευθέως τις εγγυήσεις δικαστικής προστασίας των οφειλετών;»
Ο κ. Λυρίτσης συμπληρώνει πως «μάλλον ο αποκλεισμός αυτός εντάσσεται στο γενικότερο πλαίσιο περιστολής της εγγυητικής λειτουργίας της Δικαιοσύνης και του ρόλου των δικηγόρων στα ζητήματα του ιδιωτικού χρέους. Οι servicers προσκαλούνται και απαξιούν να προσέλθουν. Οι δικηγόροι ζητούν να ακουστούν και αποκλείονται».
Καταλήγει στην ανάρτησή του σχολιάζοντας «Θεσμικός κατήφορος. Κρίμα».
Δανειολήπτες Νόμου Κατσέλη: Νομιμοποιούνται χρέη έως και τριπλάσια του αρχικού κεφαλαίου
Τις σοβαρές επιφυλάξεις του για το νομοσχέδιο που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση και αφορά την προστασία των δανειοληπτών εξέφρασε και ο Πανελλήνιος Σύλλογος Δανειοληπτών Νόμου Κατσέλη. Σε ανακοίνωσή του, υποστηρίζει ότι οι προτεινόμενες διατάξεις, αντί να προσφέρουν ουσιαστική ανακούφιση στους οφειλέτες, ενδέχεται να ενισχύσουν τη θέση των funds και των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, διευκολύνοντας παράλληλα τις διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης.
Ο Σύλλογος επικεντρώνει την κριτική του στη μετατροπή των συμβάσεων αναδιάρθρωσης σε εκτελεστούς τίτλους, στο ανώτατο όριο της συνολικής οφειλής, στην πρόβλεψη προκαταβολής στις απευθείας διαπραγματεύσεις και στην απουσία αναδρομικής επανεξέτασης παλαιότερων οφειλών.
Στο επίκεντρο το άρθρο 23 για τον εξωδικαστικό μηχανισμό
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί στον Σύλλογο το άρθρο 23 του νομοσχεδίου, το οποίο, σύμφωνα με την ανακοίνωση, προβλέπει ότι η σύμβαση αναδιάρθρωσης που συνάπτεται μέσω της πλατφόρμας του εξωδικαστικού μηχανισμού θα αποτελεί πλέον εκτελεστό τίτλο.
Όπως επισημαίνεται, η συγκεκριμένη πρόβλεψη σημαίνει ότι, σε περίπτωση αθέτησης των υποχρεώσεων μιας ρύθμισης, ο πιστωτής θα μπορεί να προχωρήσει σε διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς να απαιτείται προηγουμένως η έκδοση διαταγής πληρωμής από δικαστήριο.
Ο Σύλλογος υποστηρίζει ότι με αυτόν τον τρόπο περιορίζονται σημαντικά οι δυνατότητες δικαστικής άμυνας των δανειοληπτών, καθώς, όπως αναφέρει, η προσβολή των σχετικών πράξεων θα μπορεί να γίνει σε μεταγενέστερο στάδιο, αφού έχει ήδη προχωρήσει η κατάσχεση περιουσιακού στοιχείου.
Για τον λόγο αυτό, εκφράζει την άποψη ότι η διάταξη εγείρει ζητήματα συνταγματικότητας, καθώς ενδέχεται να θίγει το δικαίωμα αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας και την προστασία της ιδιοκτησίας.
Το όριο των οφειλών και η κριτική για τον τριπλασιασμό του αρχικού κεφαλαίου
Ένα ακόμη σημείο που προκαλεί αντιδράσεις αφορά τον τρόπο υπολογισμού της συνολικής οφειλής. Σύμφωνα με όσα αναφέρει ο Σύλλογος για τις προτεινόμενες διατάξεις, το συνολικό ποσό που προκύπτει από το αρχικό κεφάλαιο, τους τόκους και τις λοιπές χρεώσεις δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το τριπλάσιο του αρχικού κεφαλαίου.
Για τα αγροτικά δάνεια προβλέπεται, σύμφωνα με την ανακοίνωση, ειδικό όριο στο διπλάσιο του αρχικού κεφαλαίου. Οι ρυθμίσεις αφορούν καταναλωτικά, στεγαστικά, επιχειρηματικά και αγροτικά δάνεια, ανεξάρτητα από το αν η διαχείρισή τους βρίσκεται σε τράπεζες, funds ή εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Ο Πανελλήνιος Σύλλογος Δανειοληπτών Νόμου Κατσέλη εκτιμά ότι η συγκεκριμένη πρόβλεψη δεν συνιστά πραγματική μείωση των οφειλών, αλλά επιτρέπει τη διατήρησή τους σε επίπεδα έως και 300% του αρχικού κεφαλαίου.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι δεν προβλέπεται επανυπολογισμός παλαιότερων οφειλών για δανειολήπτες που έχουν ήδη υπογράψει συμβάσεις αναγνώρισης χρεών πολύ υψηλότερων από το αρχικό ποσό. Όπως αναφέρει, αρκετοί από αυτούς εξακολουθούν να καταβάλλουν μεγάλα ποσά για την εξυπηρέτηση των ρυθμίσεών τους, ενώ άλλοι έχουν οδηγηθεί σε οικονομικό αδιέξοδο.
Αντιδράσεις για την προκαταβολή έως 15%
Στο στόχαστρο της ανακοίνωσης βρίσκεται και η πρόβλεψη για προκαταβολή κατά την απευθείας διαπραγμάτευση με τον πιστωτή, η οποία, σύμφωνα με τον Σύλλογο, μπορεί να φτάνει έως το 15% του αρχικού κεφαλαίου.
Όπως υποστηρίζει, μέχρι σήμερα η καταβολή προκαταβολής δεν αποτελούσε γενική νομοθετική υποχρέωση, αλλά πρακτική που ακολουθούσαν εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων κατά τη διαπραγμάτευση με οφειλέτες. Ο Σύλλογος εκτιμά ότι η νέα πρόβλεψη κατοχυρώνει νομοθετικά αυτή την πρακτική και δημιουργεί πρόσθετα εμπόδια για όσους αδυνατούν να συγκεντρώσουν το απαιτούμενο ποσό, ακόμη και όταν επιθυμούν να προχωρήσουν σε διακανονισμό των χρεών τους.
«Δεν αποτελεί καινοτομία η τήρηση μιας ρύθμισης»
Κριτική ασκείται επίσης στην παρουσίαση ως μέτρου προστασίας της πρόβλεψης ότι, όσο παραμένει ενεργή μια ρύθμιση, ο πλειστηριασμός είναι παράνομος και οι πράξεις αναγκαστικής εκτέλεσης άκυρες, όπως περιγράφει ο Σύλλογος.
Κατά την εκτίμησή του, η συγκεκριμένη πρόβλεψη δεν εισάγει κάποια νέα μορφή προστασίας, αλλά επαναλαμβάνει μια βασική αρχή του δικαίου, σύμφωνα με την οποία οι συμφωνίες πρέπει να τηρούνται. Ο Σύλλογος υποστηρίζει ότι η ουσιαστική προστασία των οφειλετών δεν μπορεί να εξαντλείται στην επανάληψη ήδη γνωστών αρχών, αλλά απαιτεί αποτελεσματικά μέτρα που θα αποτρέπουν την απώλεια περιουσίας και θα επιτρέπουν τη διαμόρφωση βιώσιμων ρυθμίσεων.
Έκκληση για ουσιαστική προστασία των δανειοληπτών
Στην ανακοίνωσή του, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Δανειοληπτών Νόμου Κατσέλη υπογραμμίζει ότι η αδυναμία εξυπηρέτησης των οφειλών δεν οφείλεται απαραίτητα σε απροθυμία πληρωμής, αλλά συχνά στην πραγματική οικονομική αδυναμία των νοικοκυριών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις των ρυθμίσεων.
Όπως αναφέρει, οι προτάσεις που διαμορφώνονται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού ή από τους servicers δεν είναι πάντοτε προσαρμοσμένες στις οικονομικές δυνατότητες των οφειλετών, με αποτέλεσμα αρκετοί να αδυνατούν να τις τηρήσουν. Ο Σύλλογος ζητά ουσιαστική προστασία της κύριας κατοικίας και ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τις οικονομικές πιέσεις που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά και την ακρίβεια.
Παράλληλα, καλεί τους συντάκτες του νομοσχεδίου να αποσαφηνίσουν κατά πόσο οι επίμαχες διατάξεις συνάδουν με το Σύνταγμα και σε ποιο βαθμό μπορούν να προσφέρουν πραγματική προστασία στους οφειλέτες.
