Πολλές φορές η ομαδική άσκηση στο γυμναστήριο προσφέρει κίνητρο και ευκαιρία για κοινωνικοποίηση πέρα από τη θέληση του καθενός να διατηρήσει μία καλή ρουτίνα στη ζωή του. Ωστόσο, υπάρχουν και αυτοί που προτιμούν να φορούν ακουστικά και να επικεντρώνονται στη δική τους άσκηση.
Από έξω, η επιλογή αυτή μπορεί να εκληφθεί λανθασμένα ως ντροπαλότητα ή έλλειψη κοινωνικότητας. Όμως, οι ψυχολόγοι έχουν μία διαφορετική εξήγηση που έχει να κάνει περισσότερο με το πως εκλαμβάνει ο κάθε άνθρωπος τη διαδικασία.
Μελέτες της ψυχολογίας που αφορούν την έννοια του κινήτρου δίνουν την απάντηση σε αυτή την περίπτωση.
Για μερικούς ανθρώπους, η εμπειρία είναι πιο ευχάριστη όταν μπορούν να αποφασίσουν τι να κάνουν, πόσο να ξεκουραστούν και πότε να αυξήσουν την ένταση και τον χρόνο της άσκησης, χωρίς να εξαρτώνται από κάποιον άλλο καθώς η αυτονομία μπορεί να αποτελεί σημαντικό μέρος της ρουτίνας που χτίζεται μέσω της άσκησης.
Γυμναστική και αυτοπροσδιορισμός
Μια έρευνα που δημοσιεύτηκε στο Διεθνές Περιοδικό Συμπεριφορικής Διατροφής και Φυσικής Δραστηριότητας ανέλυσε 66 μελέτες σχετικά με την άσκηση και τη θεωρία του αυτοπροσδιορισμού. Οι συγγραφείς της διαπίστωσαν σχέση μεταξύ των αυτόνομων μορφών κινήτρων και της συμμετοχής στη σωματική δραστηριότητα.
Πιο συγκεκριμένα, η θεωρία διακρίνει τρεις ψυχολογικές ανάγκες: την αυτονομία, την αίσθηση ικανότητας και την κοινωνική συνάφεια. Η αυτονομία σχετίζεται με το αίσθημα ότι οι προσωπικές αποφάσεις καθοδηγούν τη συμπεριφορά του καθενός και το πώς το άτομο αντιλαμβάνεται τον εαυτό του μέσ από τη διαδικασία. Παράλληλα, η κοινωνική συνάφεια αφορά το αίσθημα σύνδεσης με τους άλλους μέσω της διαδικασίας της άσκησης.
Η παραπάνω ερευνητική μελέτη βοηθάει να κατανοήσουμε γιατί ορισμένοι άνθρωποι βρίσκουν κίνητρο σε μια προπόνηση που μπορούν να οργανώσουν με τον δικό τους τρόπο.
Τα οφέλη της ατομικής άσκησης
Όπως υπάρχουν οφέλη στο να πηγαίνει κάποιος στο γυμναστήριο με παρέα, έτσι υπάρχουν και δεδομένα θετικά στοιχεία για όσους προτιμούν να προπονούνται μόνοι τους.
Βασικό χαρακτηριστικό αποτελεί το γεγονός ότι ο ασκούμενος μπορεί να δώσει τον δικό του ρυθμό καθορίζοντας πότε πρέπει να ξεκουραστεί και πότε μπορεί να αυξήσει την ένταση της άσκησης. Αυτό προσφέρει αίσθηση ελέγχου και βοηθάει στην επίτευξη των ατομικών του στόχων μέσω της προπόνησης. Παράλληλα, η «μοναξιά» φέρνει πολλές φορές και μεγαλύτερη συγκέντρωση. Πολλά άτομα προτιμούν τη σιωπή ή τη μουσική όταν γυμνάζονται. Ταυτόχρονα, η ατομική προπόνηση μπορεί να μειώσει το αίσθημα της ενασχόλησης με την απόδοση των άλλων καθώς, θέλοντας και μη, η πρόοδος μετριέται με βάση τους στόχους του ίδιου του ατόμου που ασκείται και όχι κάποιου άλλου.
Ακόμη, δεν πηγαίνουν όλοι στο γυμναστήριο με το ίδιο επίπεδο ενέργειας ή δεν μπορούν όλοι να έχουν την ίδια διάρκεια στην άσκηση. Σε κάθε περίπτωση, η ατομική προπόνηση επιτρέπει την προσαρμογή ανάλογα με το πώς αισθάνεται το άτομο κάθε μέρα.
Επιπλέον, για ορισμένους ανθρώπους, το γυμναστήριο χρησιμεύει ως μια στιγμή επαφής με τον εαυτό τους μέσα σε μια μέρα γεμάτη υποχρεώσεις. Σε μία τέτοια περίπτωση, δεν έχουν ανάγκη να συνομιλούν κατά τη διάρκεια της άσκησης.
Τέλος, η άσκηση στο γυμναστήριο συνδέεται με την ευχαρίστηση, την ευεξία ή έναν προσωπικό στόχο που αφορά το άτομο που την κάνει. Σε μία ομαδική προπόνηση μπορεί το κίνητρο να μετατρέπεται κάποιες φορές σε υποχρέωση που επιβάλλεται από έξω.
Εν κατακλείδι, η προτίμηση στην ατομική προπόνηση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάποιος είναι αντικοινωνικός. Ένα άτομο μπορεί να απολαμβάνει την παρέα σε άλλα περιβάλλοντα και, ταυτόχρονα, να επιλέγει την άσκηση κατά μόνας γιατί ταιριάζει καλύτερα στους στόχους που έχει θέσει.
Η θεωρία της αυτοδιάθεσης
Η θεωρία της αυτοδιάθεσης επίσης δεν υποδηλώνει ότι η αυτονομία θα πρέπει να αντικαθιστά τις σχέσεις με τους άλλους. Αυτές είναι ξεχωριστές ανάγκες και η σημασία τους μπορεί να ποικίλλει ανάλογα με τη δραστηριότητα και το άτομο.
Μια μελέτη του 2024 σε 296 άτομα διαπίστωσε ότι το κίνητρο και η εκπλήρωση της ανάγκης για αυτονομία συσχετίστηκαν με μια καλύτερη συναισθηματική εμπειρία μετά την άσκηση. Η κοινωνική αλληλεπίδραση συσχετίστηκε επίσης με το ίδιο αποτέλεσμα, ενισχύοντας την ιδέα ότι δεν υπάρχει ένας μόνο σωστός τρόπος άσκησης.
Το κλειδί δεν είναι η άσκηση στο γυμναστήριο με άλλους ή μόνοι σας, αλλά η εύρεση μιας μεθόδου που βοηθά το άτομο να διατηρήσει τη σωματική του δραστηριότητα στα επίπεδα που θέλει. Για μερικούς ανθρώπους, μία ομαδική προπόνηση στο γυμναστήριο προσφέρει ενέργεια και υποστήριξη. Για άλλους, ένα ατομικό πρόγραμμα διευκολύνει τη συγκέντρωση και τη συνέπεια.
Η επιλογή να γυμνάζεστε μόνοι σας μπορεί να είναι ένας τρόπος να διατηρήσετε την ηρεμία σας βάζοντας ένα όριο, να παίρνετε αποφάσεις για εσάς και να απολαμβάνετε τη διαδικασία. Δεν είναι αυτόματα σημάδι απομόνωσης. Είναι μια προτίμηση που μπορεί να αντικατοπτρίζει τον τρόπο με τον οποίο κάθε άτομο επιζητά την ευεξία και το κίνητρο μέσα από την άσκηση.
Πηγή: clarin.com
