Νέος πρόεδρος της Κνεσέτ εξελέγη ο Ματάν Καχάνα, σύμμαχος του Γκάντι Άιζενκοτ, επικεφαλής του κόμματος που βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό της επόμενης κυβέρνησης στο Ισραήλ και την αντικατάσταση του Μπενιαμίν Νετανιάχου. Το πολιτικό μπλοκ του Άιζενκοτ έχει δεσμευτεί ότι θα ανατρέψει ορισμένες από τις πλέον αμφιλεγόμενες πολιτικές του Ισραηλινού πρωθυπουργού, μετά την εκλογή του Καχάνα.
Ο Καχάνα εξελέγη πρόεδρος με 66 ψήφους σε σύνολο 120 βουλευτών, με τη στήριξη τόσο των κομμάτων της αντιπολίτευσης, που έχουν κυρίως εβραϊκή βάση, όσο και των αραβικών κομμάτων. Ο υποψήφιος που υποστηριζόταν από το μπλοκ του Νετανιάχου, Οφίρ Κατζ, έλαβε 52 ψήφους, έπειτα από μια θυελλώδη συνεδρίαση που διήρκεσε περίπου επτά ώρες.
Στις πρώτες δηλώσεις του μετά την εκλογή του, ο Καχάνα υιοθέτησε συμφιλιωτικό τόνο.
«Είναι δυνατόν να υπάρχουν διχασμοί και αντίθετες απόψεις, αλλά ταυτόχρονα να διατηρούμε τον σεβασμό προς τους θεσμούς του κράτους και, πάνω απ’ όλα, προς εκείνους που σκέφτονται διαφορετικά», δήλωσε. «Η Κνεσέτ του Ισραήλ είναι το σπίτι όλων των πολιτών του κράτους του Ισραήλ και πρόθεσή μου είναι να είμαι πρόεδρος όλων».
Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε λίγες εβδομάδες μετά τις βουλευτικές εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, στις οποίες ο Νετανιάχου και οι σύμμαχοί του έχασαν την κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Στη συνέχεια, ο πρόεδρος του Ισραήλ ανέθεσε στον Άιζενκοτ την εντολή να διερευνήσει τη δυνατότητα σχηματισμού νέας κυβέρνησης συνασπισμού.
«Ο διορισμός του Ματάν Καχάνα στην προεδρία της Κνεσέτ αποτελεί μια αξιόλογη δημοκρατική εξέλιξη, η οποία αντανακλά την απόλυτη πλειοψηφία υπέρ της αλλαγής», δήλωσε ο Άιζενκοτ πριν από την ψηφοφορία της Τρίτης.
Ο Άιζενκοτ έχει ακόμη στη διάθεσή του έως και πέντε εβδομάδες για να εξασφαλίσει τις απαραίτητες συμμαχίες και να σχηματίσει κυβέρνηση. Ενώ οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται στο παρασκήνιο, το πολιτικό του μπλοκ, μαζί με τα αραβικά κόμματα, μπορεί να αξιοποιήσει την πλειοψηφία που διαθέτει στη νέα Κνεσέτ, η οποία έχει ήδη ορκιστεί, προκειμένου να προωθήσει τη νομοθετική του ατζέντα.
Την περασμένη εβδομάδα κατατέθηκαν αρκετά νομοσχέδια, μεταξύ των οποίων προτάσεις για την καθιέρωση ορίων στη θητεία του πρωθυπουργού, τη σύσταση κυβερνητικής επιτροπής διερεύνησης των επιθέσεων της 7ης Οκτωβρίου 2023, υπό την ηγεσία της Χαμάς, καθώς και την ανατροπή νόμων που αποσκοπούσαν στον περιορισμό των εξουσιών της δικαστικής εξουσίας.
Καθοριστικός ο ρόλος του προέδρου της Κνεσέτ
Η εκλογή του Καχάνα προσφέρει στο αντιπολιτευόμενο μπλοκ σημαντικό νομοθετικό πλεονέκτημα, σύμφωνα με τον Ασάφ Σαπίρα, ερευνητής του Ινστιτούτου Δημοκρατίας του Ισραήλ, think tank με έδρα την Ιερουσαλήμ.
«Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, επειδή ο χρόνος είναι περιορισμένος. Ο πρόεδρος της Κνεσέτ μπορεί να επιταχύνει σημαντικά τη νομοθετική διαδικασία ή, αντίθετα, να την επιβραδύνει σε πολύ μεγάλο βαθμό», δήλωσε ο Σαπίρα.
Ο Καχάνα αντικατέστησε στην προεδρία τον Αμίρ Οχάνα, στενό σύμμαχο του Νετανιάχου.
Ο Άιζενκοτ και οι σύμμαχοί του βρίσκονται υπό πίεση να προωθήσουν γρήγορα τις νομοθετικές τους προτεραιότητες τις επόμενες εβδομάδες. Ο Ρόι Φόλκμαν, μέλος του κόμματος Yashar του Άιζενκοτ, είναι σήμερα επικεφαλής της προσωρινής επιτροπής που καθορίζει μεγάλο μέρος των εργασιών της Κνεσέτ μέχρι τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης.
Εάν ο Άιζενκοτ αποτύχει να σχηματίσει κυβέρνηση, ο πρόεδρος του Ισραήλ ενδέχεται να δώσει εκ νέου την ευκαιρία στον Νετανιάχου να το επιχειρήσει. Σε μια τέτοια περίπτωση, το κόμμα Λικούντ του Νετανιάχου θα αποκτούσε πιθανότατα τον έλεγχο της συγκεκριμένης επιτροπής.
Ακόμη και αν οι αντίπαλοι του Νετανιάχου εξακολουθούσαν να διαθέτουν την κοινοβουλευτική πλειοψηφία, θα «αισθάνονταν ότι έχουν χάσει τη δυναμική τους», εκτίμησε ο Σαπίρα, προσθέτοντας ότι θα υπήρχε «πραγματικός κίνδυνος να καθυστερήσει η προώθηση ορισμένων νομοθετικών πρωτοβουλιών».
Περιορισμένος ο χρόνος για την ψήφιση των νομοσχεδίων
Οι κοινοβουλευτικές διαδικασίες αποτελούν μια επιπλέον πρόκληση. Κάθε νομοσχέδιο πρέπει αρχικά να κατατεθεί στην ολομέλεια, στη συνέχεια να εξεταστεί από αρμόδια επιτροπή και κατόπιν να τεθεί επανειλημμένα σε ψηφοφορία στην ολομέλεια, προτού εγκριθεί από την Κνεσέτ. Η χρονοβόρα αυτή διαδικασία ενδέχεται να δυσκολέψει την ολοκλήρωση της νομοθετικής διαδικασίας πριν εκπνεύσει το διαθέσιμο χρονικό περιθώριο.
Σύμφωνα με τον Σαπίρα, ο Άιζενκοτ και οι σύμμαχοί του αναμένεται να δώσουν προτεραιότητα στην κατάργηση αμφιλεγόμενων νόμων, οι οποίοι διεύρυναν τον ρόλο της κυβέρνησης στον διορισμό δικαστών και περιόρισαν τις εξουσίες του γενικού εισαγγελέα του Ισραήλ. Πρόκειται για έναν ανεξάρτητο θεσμό, τον οποίο πολλοί θεωρούν κομβικό για τη λειτουργία του συστήματος ελέγχων και ισορροπιών της ισραηλινής διακυβέρνησης.
«Είναι πολύ εύκολο να καταργηθούν αυτοί οι νόμοι, καθώς δεν απαιτείται η δημιουργία κάποιου νέου θεσμού», ανέφερε.
Αντίθετα, η σύσταση ενός οργάνου για τη διερεύνηση της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου θα ήταν ευκολότερη μετά τον σχηματισμό κυβέρνησης, ενώ θα διέθετε και μεγαλύτερη νομιμοποίηση, πρόσθεσε ο Σαπίρα.
Οι πολιτικοί αντίπαλοι του Νετανιάχου τον κατηγορούν ότι έχει εμποδίσει τη διεξαγωγή ανεξάρτητης έρευνας για ενδεχόμενες αποτυχίες των στρατιωτικών και των υπηρεσιών πληροφοριών κατά την ημέρα εκείνη, η οποία ήταν η πιο αιματηρή στην ιστορία του Ισραήλ, αποφεύγοντας παράλληλα να αναλάβει τις ευθύνες που του αναλογούν.
Οι πληγές της 7ης Οκτωβρίου ήταν εμφανείς και στην αίθουσα της Κνεσέτ την Τρίτη. Λίγες ώρες μετά την έναρξη της θυελλώδους συζήτησης, η Ταλίκ Γκβίλι, βουλευτής του Λικούντ, της οποίας ο γιος, αστυνομικός στο επάγγελμα, σκοτώθηκε από Παλαιστίνιους μαχητές στις 7 Οκτωβρίου, διέκοψε τον Άχμαντ Τίμπι, στέλεχος της αραβικής Κοινής Λίστας, την ώρα που εκείνος επέκρινε ακροδεξιούς βουλευτές για ρατσιστικές δηλώσεις τους.
«Ποιος σκότωσε τον γιο μου;» φώναξε η Γκβίλι.
«Γιατί προσπαθείτε να μου επιρρίψετε ευθύνες;» απάντησε ο Τίμπι. «Μη θέτετε μια τέτοια ερώτηση σε έναν Άραβα βουλευτή της Κνεσέτ».
Ακολούθησε έντονη λεκτική αντιπαράθεση, με τον Τίμπι, από το βήμα της Βουλής, να καλεί την Γκβίλι να μην καταφεύγει σε υπαινιγμούς.
«Εκείνοι που διέπραξαν τη δολοφονία είναι η Χαμάς. Εκείνος που φέρει την ευθύνη είναι ο δικός σας πρωθυπουργός», δήλωσε.
Με πληροφορίες από Associated Press





























