To επικό έργο του Ομήρου έχει παραμείνει ζωντανό εδώ και 3.000 χρόνια περίπου, αλλά το πιο διάσημο λογοπαίγνιο της Οδύσσειας, δεν βρήκε θέση στην κινηματογραφική διασκευή του Κρίστοφερ Νόλαν.
Παρά την προσπάθειά του, ο σκηνοθέτης αποκάλυψε γιατί αναγκάστηκε να κόψει το 3.000 ετών αστείο του Ομήρου που βρίσκεται στη ραψωδία «ι», από την υπερπαραγωγή του.
Σε συνέντευξη στο The Daily Show, ο Νόλαν ρωτήθηκε για το λογοπαίγνιο που κάνει ο Οδυσσέας όταν έρχεται αντιμέτωπος με τον Κύκλωπα Πολύφημο. Μάλιστα, ο δημοσιογράφος -που είδε την Οδύσσεια- και είναι γνώστης του επικού έργου, σημείωσε ότι «Ήταν πολύ αναστατωμένος που [το αστείο που κάνει ο Οδυσσέας στον Κύκλωπα] δεν ήταν στην ταινία».
«Καταλαβαίνω. Είναι ένα λογοπαίγνιο. Τα λογοπαίγνια στη μετάφραση είναι δύσκολα. Προσπάθησα. Δεν ήταν δυνατόν να το ενσωματώσω», απολογήθηκε ο Νόλαν.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
{https://youtu.be/c1iikEPgSx4?si=s646VEsTT-TLumxJ}
Η διάσημη σκηνή της Οδύσσειας που έμεινε έξω από την ταινία του Νόλαν
Αλλά ποιο ήταν το λογοπαίγνιο που ήταν (πια) τόσο δύσκολο να συμπεριληφθεί και έπρεπε να το αφήσει εκτός;
Κατά το δεκαετές ταξίδι πίσω στην πατρίδα του την Ιθάκη, ο Οδυσσέας -μεταξύ άλλων εμποδίων- συναντάει και τον Κύκλωπα Πολύφημο, τον οποίο ξεγελάει όταν του λέει ότι το όνομά του είναι «Ουδείς» (Κανένας).
Συγκεκριμένα, η διάσημη σκηνή της Οδύσσειας έχει ως εξής: Ο Οδυσσέας και οι σύντροφοί του φτάνουν στο νησί των Κυκλώπων και καθώς αναζητούν τροφή μπαίνουν στη σπηλιά του μονόφθαλμου Κύκλωπα Πολύφημου όπου βρίσκουν τα ζώα του. Επιστρέφοντας ο Πολύφημος, σφραγίζει τη σπηλιά με έναν τεράστιο βράχο και ανακαλύπτει τον Οδυσσέα και τους 12 συντρόφους του. Αφού τρώει δύο από τους συντρόφους, ο Οδυσσέας συνειδητοποιεί ότι έμπλεξε άσχημα και κάπως πρέπει να βγει από αυτή τη δύσκολη κατάσταση. Πιάνει λοιπόν συζήτηση με τον Πολύφημο, τον μεθάει με κρασί και του λέει ότι το όνομά του είναι «Κανένας». Στη συνέχεια ο μεθυσμένος Κύκλωπας αποκοιμάται και τότε ο Οδυσσέας με τους συντρόφους του τον τυφλώνουν με ένα πυρωμένο ξύλο. Ο Πολύφημος αρχίζει να ουρλιάζει από τον πόνο και όταν οι άλλοι Κύκλωπες φτάνουν για να τον βοηθήσουν, εκείνος τους απαντάει ότι τον τύφλωσε «ο Κανένας». Οι άλλοι Κύκλωπες ακούγοντας ότι ο «Κανένας» χτύπησε τον Πολύφημο, το αποδίδουν σε κάποια αρρώστια του Δία και φεύγουν.
Θυμίζουμε ότι η σκηνή στην Οδύσσεια του Νόλαν με τον Οδυσσέα (Ματ Ντέιμον) και τον Κύκλωπα γυρίστηκε στην Ελλάδα και συγκεκριμένα μέσα στο Σπήλαιο του Νέστορα στη Μεσσηνία.
Αν και η υπερπαραγωγή του Νόλαν δεν περιλαμβάνει το δημοφιλές λογοπαίγνιο του Όμηρου, αυτό σίγουρα δεν σημαίνει ότι δεν προσπάθησε να παραμείνει όσο το δυνατόν πιο ρεαλιστική και πιστή στο πρωτότυπο έργο με άλλους τρόπους.
«Χρησιμοποιούμε κάθε κόλπο του βιβλίου, σίγουρα. Αλλά θέλαμε να βρούμε πραγματικές τοποθεσίες, να πάρουμε ένα πραγματικό πλοίο… Ήταν μια δύσκολη ταινία για όλους τους σωστούς λόγους. Η Οδύσσεια πρέπει να είναι δύσκολη», εξήγησε ο Νόλαν.
Η Οδύσσεια κυκλοφορεί στους ελληνικούς κινηματογράφους, την Πέμπτη 16 Ιουλίου.
