Χιλιόμετρα μακριά από το Μουσείο της Ακρόπολης, όπου χθες παρουσιάστηκε σε μία λαμπρή εκδήλωση το κοινό έργο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Συμβουλίου της Ευρώπης για τη Φιλική προς το Παιδί Δικαιοσύνη και προβλήθηκαν τα «πρωτοποριακά εργαλεία», κατά την κυβέρνηση, για την εξοικείωση των ανηλίκων με τη Δικαιοσύνη, η λάμψη διαλύεται και αντικαθίσταται από τη σκληρή πραγματικότητα. Μέσα σε δύο χρόνια ο αριθμός των ανηλίκων κρατουμένων στις φυλακές από 26 έφτασε τους 107!
Περισσότεροι από 100 ανήλικοι κρατούνται πλέον στις φυλακές, καταδεικνύοντας την αύξηση που παρατηρείται στο ρυθμό των φυλακίσεων παιδιών τα τελευταία χρόνια. Όπως μαρτυρούν τα στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Αντεγκληματικής Πολιτικής, ο αριθμός των ανήλικων κρατουμένων το Φεβρουάριο του 2026 έφτασε τους 107, παρουσιάζοντας ανησυχητική άνοδο, από τους 83 που ήταν πέρυσι, τον ίδιο μήνα. Η σύγκριση δε με το Φεβρουάριο του 2024 είναι αποκαρδιωτική καθώς τότε οι ανήλικοι κρατούμενοι ήταν μόλις 26!
Στοιβαγμένοι οι ανήλικοι στις φυλακές
Η αυξητική αυτή τάση είναι ασφαλώς πολυπαραγοντική, συνδέεται όμως άμεσα και με τις νομοθετικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης τα τελευταία χρόνια που επιδιώκουν, μέσα από την αυστηροποίηση του ποινικού πλαισίου να αντιμετωπίσουν την παραβατικότητα των ανηλίκων η οποία αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη ορατότητα στο δημόσιο λόγο και τα ΜΜΕ. Το ίδιο όμως δεν συμβαίνει, όταν οι ανήλικοι περνούν την πόρτα της φυλακής. Εκεί, το κοινωνικό ενδιαφέρον χάνεται και ας κινδυνεύουν να μετατραπούν σε «ωρολογιακές βόμβες» οι συνθήκες κράτησης, λόγω της ασφυξίας που επικρατεί στα σωφρονιστικά καταστήματα, όπου δεκάδες ανήλικοι κρατούμενοι στοιβάζονται σε θαλάμους 40 τετραγωνικών μέτρων, ακόμη και 12 ή 15 άτομα μαζί, ενώ υπάρχουν περιπτώσεις παιδιών που κοιμούνται στο πάτωμα
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
«Αποθήκες ψυχών»
«Δεν είναι δυνατόν αποθήκες και σιτοβολώνες να μετατρέπονται σε καταστήματα κράτησης παιδιών», τόνισε πριν από λίγες ημέρες, σε συνεδρίαση της Επιτροπής Σωφρονιστικού Συστήματος και λοιπών δομών εγκλεισμού κρατουμένων της Βουλής, η βουλευτής του ΚΚΕ Μαρία Κομνηνάκα, μιλώντας για την κατάσταση που επικρατεί στις φυλακές της Κασσαβέτειας, όπου συνωστίζονται οι ανήλικοι κρατούμενοι, χωρίς κανέναν σχεδιασμό, όπως ανέφερε, «σε απαρχαιωμένες και ακατάλληλες υποδομές στέγασης, απουσία στοιχειωδών μέτρων υγιεινής και ελλείψει μόνιμου και σταθερού ιατρονοσηλευτικού προσωπικού», με αποτέλεσμα την εξάπλωση δερματολογικών ασθενειών μέχρι και την εμφάνιση κρουσμάτων ενεργού φυματίωσης, αλλά και την εμφάνιση φαινομένων διαπληκτισμών, επιθετικής συμπεριφοράς και απόπειρας αυτοτραυματισμών». Επικαλούμενη μάλιστα τα υπομνήματα των εργαζομένων, η βουλευτής του ΚΚΕ μίλησε για «αποθήκες ψυχών» και όχι για χώρους σωφρονισμού και κοινωνικής επανένταξης νέων ανθρώπων.
Πληρότητα 127,5% στις φυλακές της Κασσαβέτειας
Σύμφωνα με έκθεση της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) στο Ειδικό Αγροτικό Σωφρονιστικό Κατάστημα Νέων Κασσαβέτειας, η πραγματικότητα της καθημερινής διαβίωσης έχει ξεπεράσει κάθε όριο ασφαλείας. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της 2ας Ιανουαρίου 2026, ενώ στο κατάστημα προβλέπονται ονομαστικά μόλις 80 θέσεις ανηλίκων, ο αριθμός των παιδιών που κρατούνται εκεί έφτασε τους 102, καταγράφοντας δηλ. πληρότητα 127,5%. Και αυτό, ενώ μόλις πριν από έναν χρόνο η πληρότητα βρισκόταν στο 99,64%.
Η ΕΕΔΑ επισημαίνει μια απότομη και έντονη άνοδο του πληθυσμού των ανήλικων κρατουμένων κατά το 2025 και το 2026, με τον αριθμό να εκτοξεύεται από τον μέσο όρο των 30-36 ατόμων της προηγούμενης τετραετίας, ως απόρροια της σκλήρυνσης της ποινικής Δικαιοσύνης και του επηρεασμού της από την επικοινωνιακή διαχείριση των περιστατικών παραβατικότητας. Το αποτέλεσμα είναι η σημαντική αύξηση των φυλακίσεων και προφυλακίσεων, ενώ την ίδια ώρα οι υποδομές στα σωφρονιστικά καταστήματα κρίνονται ακατάλληλες, η επίβλεψη των θαλάμων είναι ελλιπής και ο χρόνος δημιουργικής απασχόλησης των παιδιών περιορίζεται δραστικά λόγω των κανονισμών.
Η κοινωνική διάσταση αυτού του εγκλεισμού είναι ακόμη πιο ζοφερή, καθώς οι ελλείψεις σε καίριες ειδικότητες, όπως παιδοψυχολόγοι, παιδοψυχίατροι και νοσηλευτές, καθιστούν το περιβάλλον των φυλακών πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη σωματικής και ψυχολογικής βίας μεταξύ των κρατουμένων. Ακόμη και σε περιπτώσεις όπως αυτή του Σωφρονιστικού Καταστήματος Γυναικών Ελαιώνα Θηβών, όπου καταγράφεται μόλις μία ανήλικη κρατούμενη, οι ανησυχίες παραμένουν έντονες από την πλευρά της ΕΕΔΑ για τον ουσιαστικό διαχωρισμό της από τις ενήλικες και την παροχή προγραμμάτων κατάλληλων για την ηλικία της. Σύμφωνα με την ΕΕΔΑ, στόχευση της σωφρονιστικής πολιτικής είναι αποκλειστικά η τιμωρία, υπονομεύοντας τις προοπτικές κοινωνικής επανένταξης και θυσιάζοντας το δικαίωμα της δεύτερης ευκαιρίας, στον βωμό της «σκληρής» καταστολής.
