Η τραγωδία στη βιομηχανία μπισκότων Βιολάντα με το θάνατο των άτυχων εργαζομένων ήλθε να κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για τα εργατικά ατυχήματα στη χώρα μας και ειδικά για τα θανατηφόρα ατυχήματα.
Τα προσωρινά στοιχεία της Ελληνική Στατιστική Αρχή για το 2023, τα οποία περιλαμβάνονται στην ετήσια Έρευνα Εργατικών Ατυχημάτων, αποτυπώνουν μια ανησυχητική εικόνα. Οι θάνατοι εργαζομένων κατά την εκτέλεση της εργασίας τους ανήλθαν σε 51, έναντι 35 το 2022, καταγράφοντας αύξηση της τάξης του 45,7% σε ετήσια βάση. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη ποσοστιαία άνοδο των τελευταίων ετών, η οποία έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τη γενική τάση μείωσης των εργατικών ατυχημάτων.
Συγκεκριμένα, το 2023 καταγράφηκαν συνολικά 4.847 εργατικά ατυχήματα στη χώρα, μειωμένα κατά 3% σε σύγκριση με τις 4.999 περιπτώσεις του 2022. Παρά τη μείωση αυτή, η σοβαρότητα των περιστατικών φαίνεται να εντείνεται. Τα θανατηφόρα ατυχήματα αφορούν σχεδόν αποκλειστικά άνδρες εργαζομένους, καθώς 48 από τους 51 θανάτους σημειώθηκαν σε άνδρες. Ιδιαίτερα ευάλωτες εμφανίζονται οι ηλικιακές ομάδες από 50 έως 64 ετών, στις οποίες συγκεντρώνεται πάνω από το ήμισυ των θανατηφόρων περιστατικών, στοιχείο που συνδέεται τόσο με τη φύση της απασχόλησης όσο και με τη σωματική καταπόνηση σε απαιτητικούς κλάδους.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Σε περιφερειακό επίπεδο, τα περισσότερα θανατηφόρα εργατικά ατυχήματα καταγράφηκαν στην Κεντρική Μακεδονία, ενώ ακολουθούν η Θεσσαλία και η Αττική. Η γεωγραφική αυτή κατανομή συνδέεται άμεσα με τη συγκέντρωση βαριάς βιομηχανικής, μεταποιητικής και κατασκευαστικής δραστηριότητας στις συγκεκριμένες περιοχές. Αντίστοιχα, σε επίπεδο κλάδων, οι Κατασκευές αναδεικνύονται ως ο πιο επικίνδυνος τομέας, συγκεντρώνοντας το 25,5% των θανατηφόρων ατυχημάτων, με τη Μεταποίηση και τις Μεταφορές και Αποθήκευση να ακολουθούν.
Ως βασικές αιτίες θανάτου καταγράφονται τα πλήγματα από κινούμενα αντικείμενα, οι παγιδεύσεις και οι συνθλίψεις, καθώς και οι σοβαρές κακώσεις στο κεφάλι και τον θώρακα. Τα χερσαία οχήματα, τα μηχανήματα και οι χώροι κατασκευών και επιφανειών αναφέρονται ως οι συχνότεροι υλικοί παράγοντες που συνδέονται με τα θανατηφόρα περιστατικά.
Ανάλογη τάση καταγράφεται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία της Eurostat, τα μη θανατηφόρα εργατικά ατυχήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση κινήθηκαν σε πτωτική τροχιά το 2023, ενώ τα θανατηφόρα παρουσίασαν οριακή αύξηση. Συνολικά, καταγράφηκαν 2,83 εκατομμύρια μη θανατηφόρα εργατικά ατυχήματα στα κράτη-μέλη, μειωμένα κατά 5% σε σχέση με το 2022, δηλαδή 148.935 λιγότερα περιστατικά.
Αντίθετα, τα θανατηφόρα εργατικά ατυχήματα στην ΕΕ ανήλθαν σε 3.298 το 2023, αυξημένα κατά 12 σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 0,1% του συνόλου. Παρά την αύξηση αυτή, ο αριθμός παραμένει σημαντικά χαμηλότερος από τα επίπεδα της προηγούμενης δεκαετίας. Ενδεικτικά, το 2013 είχαν καταγραφεί 110 περισσότερα θανατηφόρα περιστατικά, γεγονός που υπογραμμίζει μια μακροπρόθεσμη βελτίωση, παρά τις ετήσιες διακυμάνσεις.
Σημαντικός παραμένει και ο δείκτης συχνότητας των θανατηφόρων ατυχημάτων, ο οποίος στην ΕΕ διαμορφώθηκε το 2023 σε 1,63 θανάτους ανά 100.000 απασχολούμενους, έναντι 1,66 το 2022. Ο δείκτης αυτός παραμένει σταθερά κάτω από το όριο των 2 θανάτων από το 2016 και μετά, χωρίς ωστόσο να αναιρεί την ανάγκη για εντατικοποίηση των ελέγχων και των πολιτικών πρόληψης, τόσο στην Ελλάδα όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
