Τα υψηλότερα και σταθερά αυξημένα επίπεδα της ορμόνης του στρες, κορτιζόλης, στο σάλιο, καθώς και ένα λιγότερο μεταβαλλόμενο ημερήσιο μοτίβο της ορμόνης, συνδέονται με ταχύτερη γνωστική έκπτωση σε μεγαλύτερη ηλικία, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο JAMA Network Open.
Οι ερευνητές εξέτασαν τα επίπεδα κορτιζόλης σε 3.895 άτομα, με μέση ηλικία τα 76,7 έτη, τα οποία συμμετείχαν στο Chicago Health and Aging Project. Από τους συμμετέχοντες, 2.503 ήταν μαύροι και 1.392 λευκοί. Η παρακολούθηση διήρκεσε έως και 11 χρόνια.
Οι διαφορές στα επίπεδα κορτιζόλης
Η κορτιζόλη μετρήθηκε σε δείγματα σάλιου σε τρεις διαφορετικές χρονικές στιγμές μέσα στην ημέρα: το πρωί, το απόγευμα και το βράδυ.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι μαύροι συμμετέχοντες εμφάνιζαν συνολικά χαμηλότερα επίπεδα κορτιζόλης και μικρότερη μεταβολή των επιπέδων της κατά τη διάρκεια της ημέρας σε σχέση με τους λευκούς συμμετέχοντες. Ωστόσο, η σχέση ανάμεσα στα μοτίβα της κορτιζόλης και τη γνωστική έκπτωση ήταν παρόμοια και στις δύο ομάδες.
Τα άτομα που παρουσίαζαν μεγαλύτερη φυσιολογική μεταβολή της κορτιζόλης μέσα στην ημέρα εμφάνιζαν βραδύτερη γνωστική έκπτωση. Αντίθετα, τα υψηλότερα συνολικά επίπεδα κορτιζόλης συνδέθηκαν με ταχύτερη επιδείνωση της γνωστικής λειτουργίας.
Ο ρόλος του στρες στον εγκέφαλο
Η κορτιζόλη αποτελεί βασικό μέρος της φυσιολογικής αντίδρασης του οργανισμού στο στρες. Η ορμόνη μπορεί να διαπεράσει τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και να προσδεθεί σε υποδοχείς σε περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη γνωστική λειτουργία.
Ο Ted K.S. Ng, συγγραφέας της μελέτης και ερευνητής στον τομέα της γήρανσης και της νευροεπιστήμης στο Rush, ανέφερε ότι η μέτρηση της κορτιζόλης στο σάλιο επέτρεψε στους ερευνητές να εξετάσουν την ορμόνη καθώς κυκλοφορεί ενεργά στον οργανισμό και αλληλεπιδρά με διάφορα όργανα, μεταξύ των οποίων και ο εγκέφαλος.
Όπως σημείωσε, οι διαφορές στα μοτίβα της κορτιζόλης ενδέχεται να αντανακλούν διαφορετική και μακροχρόνια έκθεση στο στρες, η οποία μπορεί να συνδέεται με κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες.
Δεν προβλέπεται η εμφάνιση Αλτσχάιμερ
Παρά τη σύνδεση των μοτίβων της κορτιζόλης με τη γνωστική έκπτωση, η μελέτη δεν διαπίστωσε ότι τα επίπεδα της ορμόνης μπορούσαν να προβλέψουν ποιοι συμμετέχοντες θα εμφάνιζαν νόσο Αλτσχάιμερ κατά τη διάρκεια της περιόδου παρακολούθησης.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι απαιτούνται περισσότερες και μακροχρόνιες μελέτες, προκειμένου να διευκρινιστεί ο ρόλος της κορτιζόλης στη γνωστική γήρανση και να εξεταστεί εάν η συγκεκριμένη βιολογική ένδειξη θα μπορούσε στο μέλλον να συμβάλει στον εντοπισμό ανθρώπων που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο γνωστικής έκπτωσης.
Η μελέτη έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς περισσότερο από το 60% του δείγματος αποτελούνταν από μαύρους ηλικιωμένους, μια πληθυσμιακή ομάδα που, σύμφωνα με τους ερευνητές, έχει εκπροσωπηθεί λιγότερο σε προηγούμενες αντίστοιχες έρευνες.
































