Οι περισσότεροι από εμάς βάζουμε μια τσίχλα στο στόμα σχεδόν μηχανικά, από συνήθεια, επειδή έχουμε νεύρα, για να φρεσκάρουμε την αναπνοή μας ή απλώς για να περάσει η ώρα. Κι όμως, σύμφωνα με νέα έρευνα του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας (UCLA), αυτή η αθώα κίνηση μπορεί να κρύβει μια απροσδόκητη πλευρά: μαζί με τη γεύση που αποκτάμε, ενδέχεται να μασάμε και μικροπλαστικά.
Τα μικροπλαστικά είναι εξαιρετικά μικρά θραύσματα πλαστικού, σχεδόν αόρατα, που τα τελευταία χρόνια οι επιστήμονες τα εντοπίζουν παντού, στο νερό που πίνουμε, στις συσκευασίες τροφίμων, στα μαγειρικά σκεύη και τελικά σε ό,τι καταναλώνουμε.
Ο Sanjay Mohanty, αναπληρωτής καθηγητής πολιτικής και περιβαλλοντικής μηχανικής στο UCLA, αναρωτήθηκε αν αυτή η αόρατη «βροχή» πλαστικού θα μπορούσε να κρύβεται και σε κάτι τόσο καθημερινό όσο η τσίχλα και γι' αυτό, μαζί με τη μεταπτυχιακή φοιτήτρια Lisa Lowe, πραγματοποίησαν μια πιλοτική μελέτη, τα αποτελέσματα της οποίας παρουσιάστηκαν πριν από λίγους μήνες στο συνέδριο της Αμερικανικής Χημικής Εταιρείας στο Σαν Ντιέγκο.
Στο εργαστήριο, οι επιστήμονες δοκίμασαν δέκα γνωστές μάρκες τσίχλας, από τις οποίες οι πέντε ήταν συνθετικές (βασίζονται σε πολυμερή πετρελαϊκής προέλευσης) και οι πέντε «φυσικές», φτιαγμένες από φυτικά πολυμερή όπως ρητίνες δέντρων ή ρύζι.
Ένα άτομο στο εργαστήριο μασούσε για τέσσερα λεπτά επτά κομμάτια από κάθε μάρκα τσίχλας, ενώ οι ερευνητές συνέλεγαν δείγματα σάλιου ανά μισό λεπτό. Σε δεύτερη φάση, παρακολούθησαν για έως και 20 λεπτά τον ρυθμό με τον οποίο απελευθερώνονταν τα μικροπλαστικά κατά τη διάρκεια της μάσησης.
Το πρώτο σοκ ήρθε γρήγορα, όταν οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τόσο οι «φυσικές» όσο και οι συνθετικές τσίχλες απελευθέρωναν σχεδόν τα ίδια επίπεδα μικροπλαστικών. Κατά μέσο όρο, κάθε γραμμάριο τσίχλας απελευθέρωνε περίπου 100 μικροπλαστικά σωματίδια, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις ο αριθμός τους έφτανε τα 600. Αν αναλογιστεί κανείς ότι ένα κομμάτι τσίχλας ζυγίζει συνήθως από 2 έως 6 γραμμάρια, ένα και μόνο μάσημα μπορεί να σημαίνει απελευθέρωση περισσότερων από 3.000 μικροπλαστικών σωματιδίων.Σε βάθος χρόνου, η εικόνα γίνεται ακόμη πιο εντυπωσιακή. Ένα άτομο που μασάει 160 έως 180 τσίχλες τον χρόνο θα μπορούσε θεωρητικά να καταπίνει περίπου 30.000 μικροπλαστικά ετησίως.
Το τι σημαίνει αυτό για την ανθρώπινη υγεία παραμένει άγνωστο, καθώς δεν υπάρχουν ακόμη μελέτες σε ανθρώπους. Ωστόσο, έρευνες σε ζώα και πειράματα με ανθρώπινα κύτταρα δείχνουν ότι τα μικροπλαστικά ενδέχεται να προκαλούν βλάβες.
Παρά τα ανησυχητικά στοιχεία, οι ερευνητές τονίζουν ότι δεν επιδιώκουν να σπείρουν τον πανικό. «Στόχος μας δεν είναι να ανησυχήσουμε τον κόσμο», εξηγεί ο Mohanty. «Η επιστήμη δεν έχει ακόμη ξεκαθαρίσει αν τα μικροπλαστικά είναι επικίνδυνα για τον άνθρωπο. Ξέρουμε, όμως, ότι εκτιθέμεθα καθημερινά σε πλαστικά, και αυτό ακριβώς θέλαμε να διερευνήσουμε».
Υπάρχει, πάντως, μια μικρή πρακτική συμβουλή για όσους δεν θέλουν να αποχωριστούν την τσίχλα. Η μελέτη έδειξε ότι το 94% των μικροπλαστικών απελευθερώνεται μέσα στα πρώτα οκτώ λεπτά μάσησης. Με άλλα λόγια, αν κάποιος θέλει να μειώσει την έκθεσή του σε αυτά, ίσως είναι προτιμότερο να μασάει ένα κομμάτι για περισσότερη ώρα αντί να αλλάζει συνεχώς τσίχλα.
