Βρέφη και μικρά παιδιά που μεγαλώνουν σε λιγότερο ευκατάστατες οικογένειες είναι πιθανότερο να εμφανίσουν βιολογικά σημάδια πρόωρης γήρανσης, σε σύγκριση με συνομήλικούς τους από πιο εύπορα περιβάλλοντα, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Ερευνητές του Imperial College London ανέλυσαν δεδομένα από 1.160 παιδιά ηλικίας 6 έως 11 ετών από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. Τα παιδιά κατατάχθηκαν σε κατηγορίες χαμηλών, μεσαίων και υψηλών οικογενειακών εισοδημάτων ευημερίας - βάσει διεθνούς κλίμακας που περιλαμβάνει παραμέτρους όπως αν έχουν το δικό τους δωμάτιο και τον αριθμό των οχημάτων στο νοικοκυριό.
Για τη μελέτη - δημοσιευμένη στο περιοδικό The Lancet - συλλέχθηκαν δείγματα αίματος για τη μέτρηση του μέσου μήκους των τελομερών στα λευκά αιμοσφαίρια, καθώς και δείγματα ούρων για τον προσδιορισμό των επιπέδων της κορτιζόλης, γνωστής κι ως ορμόνης του στρες.
Τα τελομερή είναι τμήματα του γενετικού υλικού στο τέλος κάθε χρωμοσώματος, που έχουν ως κύρια λειτουργία τους το να αποτρέψουν το «σπάσιμο» του χρωμοσώματος, όταν ένα κύτταρο διαιρείται σε δύο θυγατρικά.
Γι’αυτό τα τελομερή συγκρίνονται συχνά με τα πλαστικά καλύμματα στα άκρα των κορδονιών, που εμποδίζουν την γρήγορη φθορά τους.
Τα τελομερή προστατεύουν το DNA και σχετίζονται με τη διαδικασία της γήρανσης. Όσο μικραίνουν, τόσο πιο εκτεθειμένα γίνονται τα κύτταρα σε φθορές και ασθένειες. Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι το χρόνιο στρες επιταχύνει τη μείωση του μήκους των τελομερών.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, τα παιδιά από τις πιο εύπορες οικογένειες είχαν κατά μέσο όρο τελομερή 5% μακρύτερα από εκείνα των παιδιών οικογενειών με χαμηλότερα εισοδήματα. Επιπλέον, τα κορίτσια εμφάνισαν τελομερή κατά 5,6% μεγαλύτερα από τα αγόρια. Αντίθετα, κάθε ποσοστιαία αύξηση στο σωματικό λίπος συσχετίστηκε με μείωση 0,18% στο μήκος των τελομερών.
Την ίδια ώρα, τα παιδιά από μεσαία και υψηλή κοινωνικοοικονομική τάξη παρουσίασαν επίπεδα κορτιζόλης κατά 15,2% έως 22,8% χαμηλότερα σε σύγκριση με τα παιδιά από χαμηλής ευημερίας οικογένειες.
Οι ερευνητές επεσήμαναν ότι η μελέτη είχε περιορισμούς, καθώς δεν συμπεριλήφθηκαν παιδιά που ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας, ενώ διευκρίνισαν ότι δεν πρόκειται για διαφορά στην «ποιότητα» των γονιδίων, αλλά για την επίδραση του περιβάλλοντος σε βιολογικούς δείκτες που σχετίζονται με τη γήρανση και τη μακροχρόνια υγεία.
Ο Dr. Oliver Robinson, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, δήλωσε πως «τα ευρήματά μας δείχνουν ξεκάθαρη σύνδεση μεταξύ οικογενειακής ευημερίας και ενός γνωστού δείκτη κυτταρικής γήρανσης, με μακροχρόνια αποτελέσματα που φαίνεται να διαμορφώνονται ήδη από την πρώτη δεκαετία της ζωής του παιδιού. Αυτό σημαίνει ότι για κάποια παιδιά, η οικονομική τους κατάσταση μπορεί να τα θέτει σε βιολογικό μειονέκτημα σε σχέση με άλλα που είχαν καλύτερη αρχή στη ζωή. Αν δεν αντιμετωπίσουμε αυτή την ανισότητα, ουσιαστικά προδιαγράφουμε μια ζωή με λιγότερη υγεία και πιθανώς μικρότερη διάρκεια».
Πηγή: Guardian
