Την απαγόρευση της συμμετοχής ζώων σε παραστάσεις και θεάματα εκπαιδευτικού χαρακτήρα στα σχολεία καθώς και την ανάγκη προστασίας της ευζωίας τους, υπενθυμίζει το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ), με αφορμή ερωτήματα και προβληματισμούς σχετικά με δράσεις παρουσίασης και επίδειξης ζώων.
Το ΙΕΠ διευκρινίζει ότι η φιλοζωική εκπαίδευση και η καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης αποτελούν σημαντικούς στόχους της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Ωστόσο, οι σχετικές δράσεις οφείλουν να πραγματοποιούνται με τρόπο που σέβεται τα ζώα και δεν τα μετατρέπει σε μέσα επίδειξης. Σύμφωνα με το άρθρο 23, παράγραφος 2, του Ν. 4830/2021, απαγορεύεται ρητά η συμμετοχή ζώων, με οποιονδήποτε τρόπο και για οποιονδήποτε σκοπό, σε κάθε είδους παραστάσεις ή θεάματα, συμπεριλαμβανομένων των εκδηλώσεων εκπαιδευτικού χαρακτήρα. Παράλληλα, το άρθρο 31 του ίδιου νόμου προβλέπει ότι η προώθηση της φιλοζωίας στη σχολική κοινότητα αποσκοπεί στην καλλιέργεια υπεύθυνης στάσης, στον σεβασμό της ευζωίας των ζώων και στη διαμόρφωση μιας συνειδητής σχέσης ανθρώπου και ζώου, αποκλείοντας κάθε μορφή εργαλειοποίησής τους.
Γιατί δεν πρέπει να μεταφέρονται άγρια ζώα στα σχολεία
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στα είδη της άγριας πανίδας. Όπως επισημαίνει το ΙΕΠ, η μεταφορά τους σε κλειστούς χώρους ή η έκθεσή τους στο σχολικό περιβάλλον, όπου υπάρχουν θόρυβος, έντονα ερεθίσματα και απρόβλεπτες αντιδράσεις από το πλήθος, αντιβαίνει στις βασικές αρχές ευζωίας και μπορεί να προκαλέσει άγχος και ταλαιπωρία στα ζώα. Η τήρηση απόστασης και η αποφυγή εξοικείωσης με τα άγρια ζώα αποτελούν θεμελιώδεις αρχές προστασίας της άγριας ζωής. Αντίθετα, η άμεση επαφή ή η επίδειξή τους στους μαθητές μπορεί να δημιουργήσει λανθασμένες αντιλήψεις για τη φύση και την οικολογική πραγματικότητα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Οι προτάσεις του ΙΕΠ για τη φιλοζωική εκπαίδευση στα σχολεία
Το ΙΕΠ υπογραμμίζει ότι υπάρχουν εναλλακτικοί τρόποι με τους οποίους τα σχολεία μπορούν να καλλιεργήσουν τη φιλοζωική συνείδηση των μαθητών, χωρίς να απαιτείται η φυσική παρουσία ή επίδειξη άγριων ζώων. Συγκεκριμένα, προτείνεται η αξιοποίηση ψηφιακού και οπτικοακουστικού υλικού, βιωματικών δραστηριοτήτων και προσομοιώσεων, καθώς και η συνεργασία με πιστοποιημένους φορείς. Η σχετική εκπαιδευτική προσέγγιση στηρίζεται στον Ν. 4830/2021, στα Προγράμματα Σπουδών «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» (ΦΕΚ Β΄ 6048/2024) και στην Υπουργική Απόφαση 6854/2025 (ΦΕΚ Β΄ 710/2025).
Παράλληλα υπενθυμίζει ότι, βάσει του άρθρου 73 του Ν. 5128/2024, η έγκριση και ο παιδαγωγικός έλεγχος των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και δράσεων στις οποίες συμμετέχουν τρίτοι ανήκουν στη σχολική μονάδα. Η αρμοδιότητα αυτή ασκείται από τον διευθυντή ή τη διευθύντρια και τον Σύλλογο Διδασκόντων, με κοινοποίηση στον Επόπτη ή την Επόπτρια Ποιότητας. Οι σχολικές μονάδες καλούνται να τηρούν απαρέγκλιτα το θεσμικό πλαίσιο και τις αρχές της παιδαγωγικής δεοντολογίας, διασφαλίζοντας ότι οι δράσεις φιλοζωικής εκπαίδευσης προάγουν τον σεβασμό προς τα ζώα και την προστασία της άγριας ζωής.
