Η παγκόσμια οικονομία εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένων κινδύνων και αναθεωρημένων προβλέψεων, με τον ΟΟΣΑ να αναθεωρεί τις εκτιμήσεις του τόσο για την οικονομική ανάπτυξη όσο και για τον πληθωρισμό, κυρίως λόγω της ενεργειακής κρίσης που προκλήθηκε από την κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.
Η ενδιάμεση έκθεση του ΟΟΣΑ για τον Μάρτιο του 2026 καταγράφει σημαντικές αλλαγές στις προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας, επιβεβαιώνοντας ότι η αύξηση των τιμών ενέργειας και οι διαταραχές στο εμπόριο και τις εφοδιαστικές αλυσίδες επηρεάζουν άμεσα τόσο την ανάπτυξη όσο και τον πληθωρισμό.
Σε ό,τι αφορά το ΑΕΠ, οι νέες προβλέψεις δείχνουν επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις. Ο ΟΟΣΑ προβλέπει πλέον ότι η παγκόσμια οικονομία θα αναπτυχθεί με ρυθμό 2,9% το 2026 και 3,0% το 2027. Η αναθεώρηση αυτή αντανακλά κυρίως τις επιπτώσεις από τις αυξημένες τιμές ενέργειας, οι οποίες αυξάνουν το κόστος παραγωγής των επιχειρήσεων, μειώνουν το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών και περιορίζουν τη ζήτηση. Παράλληλα, η αβεβαιότητα λόγω γεωπολιτικών εξελίξεων επηρεάζει αρνητικά τις επενδύσεις και το διεθνές εμπόριο. Ιδιαίτερα στην Ευρωζώνη, η ανάπτυξη αναμένεται να παραμείνει χαμηλή, καθώς οι υψηλές τιμές ενέργειας επιβαρύνουν την οικονομική δραστηριότητα, ενώ πιο συγκρατημένη ανάπτυξη προβλέπεται και σε άλλες μεγάλες οικονομίες.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι πριν από την κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή υπήρχαν ενδείξεις ότι οι προβλέψεις για την ανάπτυξη το 2026 θα αναθεωρούνταν προς τα πάνω κατά περίπου 0,3 ποσοστιαίες μονάδες, λόγω καλύτερων στοιχείων για το 2025 και ισχυρότερης οικονομικής δραστηριότητας στις αρχές του 2026. Ωστόσο, η ενεργειακή κρίση που ακολούθησε εξάλειψε πλήρως αυτή τη θετική αναθεώρηση. Με άλλα λόγια, η νέα γεωπολιτική κρίση όχι μόνο επιδείνωσε τις προοπτικές, αλλά ακύρωσε και τη βελτίωση που είχε καταγραφεί προηγουμένως στις οικονομικές προοπτικές.
Ακόμη πιο έντονες είναι οι αναθεωρήσεις όσον αφορά τον πληθωρισμό. Ο ΟΟΣΑ εκτιμά ότι ο πληθωρισμός στις χώρες του G20 θα αυξηθεί στο 4,0% το 2026, επίπεδο σημαντικά υψηλότερο από τις προηγούμενες προβλέψεις. Συγκεκριμένα, ο πληθωρισμός για το 2026 αναθεωρήθηκε προς τα πάνω κατά 1,2 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις εκτιμήσεις του Δεκεμβρίου 2025, ενώ και για το 2027 η αναθεώρηση είναι ανοδική κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες. Η άνοδος των τιμών ενέργειας αποτελεί τον βασικό παράγοντα πίσω από αυτή την αναθεώρηση, καθώς επηρεάζει άμεσα τις τιμές καυσίμων, ηλεκτρικής ενέργειας και μεταφορών, ενώ έμμεσα αυξάνει το κόστος παραγωγής σε πολλούς κλάδους.
Οι αυξήσεις στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου αναμένεται να διατηρήσουν τον πληθωρισμό σε υψηλότερα επίπεδα βραχυπρόθεσμα, αν και ο ΟΟΣΑ εκτιμά ότι ο πληθωρισμός θα αρχίσει να αποκλιμακώνεται το 2027, εφόσον οι τιμές ενέργειας σταθεροποιηθούν και οι πληθωριστικές προσδοκίες παραμείνουν υπό έλεγχο. Παρά ταύτα, η άνοδος του πληθωρισμού σε συνδυασμό με την επιβράδυνση της ανάπτυξης δημιουργεί ένα δύσκολο οικονομικό περιβάλλον για τις κυβερνήσεις και τις κεντρικές τράπεζες, καθώς καλούνται να αντιμετωπίσουν ταυτόχρονα πληθωριστικές πιέσεις και χαμηλότερη οικονομική δραστηριότητα.
