1) Τι εκφράζει το οικονομικό πρόβλημα;
Α. Την ανεπάρκεια των αγαθών που υπάρχουν στη φύση
Β. Την δυσαναλογία ανάμεσα στις απεριόριστες ανάγκες και τους περιορισμένους πόρους
Γ. Την αδυναμία του ανθρώπου να επινοήσει νέες τεχνολογίες
Δ. Την ακαταλληλότητα των μέσων παραγωγής
2) Σε τι διαφέρουν τα υλικά αγαθά από τις υπηρεσίες;
Α. Δεν αποθηκεύονται
Β. Δεν μπορούν εύκολα να ανταλλαγούν μεταξύ καταναλωτών
Γ. Παράγονται και καταναλώνονται ταυτόχρονα
Δ. Μπορούν να αποθηκευτούν για μελλοντική χρήση
3) Ποια από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστή σε σχέση με τη διάκριση των οικονομικών αγαθών;
Α. Τα φρούτα θεωρούνται διαρκή καταναλωτικά αγαθά επειδή αποθηκεύονται για μεγάλο διάστημα
Β. Τα ψυγεία είναι κεφαλαιουχικά αγαθά γιατί χρησιμοποιούνται στην κουζίνα
Γ. Τα αυτοκίνητα είναι διαρκή καταναλωτικά αγαθά γιατί παρέχουν υπηρεσίες για μεγάλο χρονικό διάστημα
Δ. Τα μηχανήματα ανήκουν στα καταναλωτικά αγαθά επειδή εξυπηρετούν ανθρώπινες ανάγκες
4) Ποιος από τους παρακάτω δεν αποτελεί παραγωγικό συντελεστή;
Α. Έδαφος
Β. Χρήμα
Γ. Εργασία
Δ. Κεφάλαιο
5) Τι καθορίζει κυρίως το ύψος της τιμής ενός οικονομικού αγαθού;
Α. Η φύση του αγαθού (υλικό ή άυλο)
Β. Το αν είναι καταναλωτικό ή κεφαλαιουχικό
Γ. Ο βαθμός ανεπάρκειας του σε σχέση με τη ζήτηση
Δ. Η διάρκεια ζωής του αγαθού
6) Ποιο από τα παρακάτω χαρακτηριστικά ισχύει για τα ελεύθερα αγαθά;
Α. Υπάρχουν σε περιορισμένες ποσότητες σε σχέση με τις ανάγκες
Β. Αποκτώνται μόνο με χρηματική ή άλλη θυσία
Γ. Είναι διαθέσιμα σε αφθονία και δεν έχουν τιμή
Δ. Το ύψος της τιμής τους εξαρτάται από το βαθμό ανεπάρκειας
7) Ποιο από τα παρακάτω αποτελεί παράδειγμα δευτερογενούς παραγωγικού συντελεστή;
Α. Το φυσικό περιβάλλον
Β. Ένα μηχάνημα παραγωγής
Γ. Η εργασία ενός εργάτη
Δ. Η διοικητική ικανότητα του επιχειρηματία
8) Ποια από τις παρακάτω δραστηριότητες περιλαμβάνεται στη διαδικασία της παραγωγής με την ευρεία έννοια;
Α. Η αποταμίευση εισοδημάτων
Β. Η διανομή προϊόντων μέσω του λιανικού εμπορίου
Γ. Η κατανάλωση αγαθών από τον τελικό χρήστη
Δ. Η επιβολή φόρων στα καταναλωτικά αγαθά
9) Τι δείχνει η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων σε μια οικονομία;
Α. Την πορεία των τιμών δύο αγαθών στην αγορά
Β. Την κατανομή του εισοδήματος στους παραγωγικούς συντελεστές
Γ. Τους μέγιστους δυνατούς συνδυασμούς δύο αγαθών που μπορούν να παραχθούν με δεδομένους πόρους και τεχνολογία
Δ. Τον αριθμό των επιχειρήσεων που παράγουν κάθε αγαθό στην οικονομία
10) Τι εκφράζει το κόστος ευκαιρίας;
Α. Το χρηματικό κόστος κάθε επένδυσης
Β. Το συνολικό κόστος της παραγωγής
Γ. Την διαφορά κόστους μεταξύ δύο επιλογών
Δ. Την αξία της καλύτερης εναλλακτικής που θυσιάζεται όταν επιλέγεται μια συγκεκριμένη δράση
11) Ποιος από τους παρακάτω παράγοντες συμβάλλει στην αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας και, κατ’ επέκταση, στην οικονομική ανάπτυξη;
Α. Η αύξηση των εισαγωγών προϊόντων από το εξωτερικό
Β. Η μείωση των ωρών εργασίας ανά εβδομάδα
Γ. Η βελτίωση των δεξιοτήτων των εργαζομένων και η τεχνολογική πρόοδος
Δ. Η σταθερότητα των τιμών καταναλωτή
12) Ποια από τις παρακάτω δηλώσεις περιγράφει σωστά τον νόμο του αυξανόμενου κόστους ευκαιρίας;
Α. Το κόστος ευκαιρίας παραμένει σταθερό ανεξαρτήτως του τι και πόσο παράγουμε
Β. Οι παραγωγικοί συντελεστές είναι εξίσου κατάλληλοι για όλα τα αγαθά
Γ. Όσο αυξάνεται η παραγωγή ενός αγαθού, αυξάνεται και το κόστος ευκαιρίας του
Δ. Η κλίση της καμπύλης παραγωγικών δυνατοτήτων είναι πάντα μηδενική
13) Ποια από τις παρακάτω δηλώσεις περιγράφει σωστά την έννοια του κορεσμού μιας ανάγκης;
Α. Η ανάγκη για ένα αγαθό μειώνεται σταδιακά όσο αυξάνεται η κατανάλωσή του σε δεδομένη χρονική περίοδο
Β. Όλες οι ανάγκες μπορούν να ικανοποιηθούν οριστικά με την πάροδο του χρόνου
Γ. Ο κορεσμός ισχύει μόνο για τις τεχνητές ανάγκες και όχι για τις βασικές
Δ. Οι ανάγκες των ανθρώπων είναι πάντα ίδιες και δεν επηρεάζονται από εξωτερικούς παράγοντες
14)Ποιος από τους παρακάτω παράγοντες συμβάλλει άμεσα στον πολλαπλασιασμό των ανθρώπινων αναγκών;
Α. Ο κορεσμός που προκαλείται από την υπερβολική χρήση ενός αγαθού
Β. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα των φυσικών πόρων
Γ. Η υποκειμενικότητα της ταχύτητας ικανοποίησης μιας ανάγκης
Δ. Η τεχνολογική πρόοδος και η δημιουργία νέων προϊόντων
15) Ποιο από τα παρακάτω παραδείγματα δείχνει πιο σωστά πως ένα αγαθό μπορεί να χαρακτηριστεί είτε ως κεφαλαιουχικό είτε ως καταναλωτικό, ανάλογα με τη χρήση του;
Α. Ένα μπουκάλι νερό σε σούπερ μάρκετ και σε εστιατόριο
Β. Ένα βιβλίο σε προσωπική βιβλιοθήκη και σε πανεπιστημιακή βιβλιοθήκη
Γ. Ένα ρούχο φορεμένο σε διαφορετικές περιστάσεις
Δ. Ένα κινητό τηλέφωνο σε δύο διαφορετικές εταιρείες
Σωστές απαντήσεις:
1.Β
Το οικονομικό πρόβλημα αφορά τη βασική σύγκρουση ανάμεσα στις απεριόριστες ανάγκες του ανθρώπου και τους περιορισμένους διαθέσιμους πόρους (φυσικούς, ανθρώπινους και κεφαλαιακούς)
1.Δ
Οι υπηρεσίες διαφέρουν από τα υλικά αγαθά κυρίως επειδή δεν αποθηκεύονται και παράγονται συνήθως τη στιγμή που καταναλώνονται (π.χ. μια ιατρική επίσκεψη ή ένα κούρεμα). Επίσης, δεν ανταλλάσσονται όπως τα υλικά αγαθά. Το χαρακτηριστικό της αποθήκευσης ισχύει μόνο για τα υλικά αγαθά, όχι για τις υπηρεσίες.
1.Γ
Τα διαρκή καταναλωτικά αγαθά είναι αυτά που προσφέρουν τις υπηρεσίες τους για μεγάλο χρονικό διάστημα (π.χ. αυτοκίνητα, ψυγεία). Αντίθετα, τα φρούτα είναι αγαθά άμεσης κατανάλωσης, ενώ τα μηχανήματα είναι κεφαλαιουχικά αγαθά καθώς χρησιμοποιούνται για την παραγωγή άλλων αγαθών.
4.Β
Οι παραγωγικοί συντελεστές είναι: εργασία, κεφάλαιο, φυσικοί πόροι (π.χ. έδαφος, δάσος κ.λπ.) και επιχειρηματικότητα. Το χρήμα δεν θεωρείται παραγωγικός συντελεστής, αλλά μέσο ανταλλαγής.
5.Γ
Η τιμή ενός οικονομικού αγαθού καθορίζεται κυρίως από το πόσο σπάνιο είναι σε σχέση με τη ζήτηση. Όσο μεγαλύτερη είναι η ανεπάρκεια, τόσο μεγαλύτερη η θυσία (δηλαδή η τιμή).
6.Γ
Η απάντηση αυτή αποτελεί χαρακτηριστικό των ελεύθερων αγαθών. Οι υπόλοιπες επιλογές αφορούν τα οικονομικά αγαθά τα οποία βρίσκονται σε ανεπάρκεια, έχουν τιμή και απαιτούν θυσία για την απόκτησή τους.
7.Β
Οι δευτερογενείς παραγωγικοί συντελεστές είναι εκείνοι που δεν υπάρχουν στη φύση, αλλά έχουν παραχθεί από τον άνθρωπο χρησιμοποιώντας πρωτογενείς συντελεστές. Ένα μηχάνημα παραγωγής είναι αποτέλεσμα ανθρώπινης εργασίας και τεχνολογίας, άρα αποτελεί κεφαλαιουχικό αγαθό και δευτερογενή παραγωγικό συντελεστή.
8.Β
Με την ευρεία έννοια της παραγωγικής διαδικασίας, δεν περιοριζόμαστε μόνο στο στάδιο της παραγωγής ενός προϊόντος, αλλά περιλαμβάνουμε και τις φάσεις της μεταφοράς και διανομής, όπως το χονδρικό και λιανικό εμπόριο. Αυτά τα στάδιο είναι απαραίτητα για να φτάσει το προϊόν στον τελικό καταναλωτή και άρα θεωρούνται μέρος της συνολικής παραγωγικής διαδικασίας.
9.Γ
Η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων (ή καμπύλη παραγωγικής ικανότητας) αναπαριστά τους διάφορους συνδυασμούς ποσοτήτων δύο αγαθών που μπορεί να παράγει μια οικονομία χρησιμοποιώντας πλήρως και αποδοτικά τους παραγωγικούς της συντελεστές, με δεδομένο επίπεδο τεχνολογίας. Κάθε σημείο επάνω στην καμπύλη αντιπροσωπεύει αποτελεσματική παραγωγή, ενώ κάθε κίνηση κατά μήκος της συνεπάγεται θυσία ενός αγαθού για την αύξηση του άλλου (κόστος ευκαιρίας).
10.Δ
Κόστος ευκαιρίας είναι η αξία της καλύτερης εναλλακτικής που εγκαταλείπεται όταν γίνεται μία επιλογή. Είναι θεμελιώδης έννοια στην οικονομική σκέψη και στη λήψη αποφάσεων.
11.Γ
Η παραγωγικότητα της εργασίας είναι βασικός δείκτης της οικονομικής απόδοσης μιας χώρας. Αυξάνεται μέσω επενδύσεων σε τεχνολογία, υποδομές, οργάνωση, και κυρίως μέσω της ενίσχυσης του ανθρώπινου κεφαλαίου (δεξιότητες, υγεία, εκπαίδευση των εργαζομένων). Οι πολιτικές που ενισχύουν αυτούς τους τομείς έχουν άμεσο θετικό αντίκτυπο στην ανάπτυξη.
12.Γ
Ο νόμος του αυξανόμενου κόστους ευκαιρίας αναφέρεται στο ότι όσο μια οικονομία παράγει μεγαλύτερη ποσότητα από ένα αγαθό, τόσο αυξάνεται η ποσότητα του άλλου αγαθού που πρέπει να θυσιαστεί. Αυτό συμβαίνει επειδή οι παραγωγικοί συντελεστές δεν είναι εξίσου αποτελεσματικοί σε κάθε είδος παραγωγής. Η κλίση της καμπύλης παραγωγικών δυνατοτήτων αυξάνεται, δηλαδή γίνεται πιο απότομη, όσο προχωρούμε σε περισσότερη εξειδίκευση.
13.Α
Ο κορεσμός είναι μια ιδιότητα των αναγκών κατά την οποία, όσο αυξάνεται η ποσότητα ενός αγαθού που καταναλώνεται για να ικανοποιήσει μια ανάγκη, τόσο μειώνεται η ένταση της ανάγκης αυτής μέχρι να επέλθει προσωρινή πλήρης ικανοποίηση. Για παράδειγμα, η ανάγκη για νερό ικανοποιείται πλήρως μετά από ένα συγκεκριμένο σημείο κατανάλωσης. Ο κορεσμός είναι προσωρινός και διαφέρει από άτομο σε άτομο.
14.Δ
Ο πολλαπλασιασμός των αναγκών προκύπτει, μεταξύ άλλων, από την τεχνολογική πρόοδο που οδηγεί σε νέα προϊόντα και υπηρεσίες, δημιουργώντας έτσι νέες ανάγκες. Άλλοι παράγοντες είναι η μίμηση, η συνήθεια και η διαφήμιση. Η τεχνολογία δεν καλύπτει μόνο καλύτερα τις υπάρχουσες ανάγκες, αλλά δημιουργεί και εντελώς καινούριες.
15.Β
Το ίδιο αγαθό (π.χ. βιβλίο) μπορεί να είναι καταναλωτικό όταν χρησιμοποιείται από ένα άτομο στο σπίτι του για προσωπική χρήση, αλλά να θεωρείται κεφαλαιουχικό όταν ανήκει σε ένα πανεπιστήμιο και χρησιμοποιείται για την υποστήριξη της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Η διαφορά βρίσκεται στη χρήση και όχι στη φύση του αγαθού.
