Σημαντικές προκλήσεις και νέες προτεραιότητες για τις φορολογικές και οικονομικές διευθύνσεις των επιχειρήσεων στην Ελλάδα αναδεικνύει η νέα έρευνα της ΕΥ Ελλάδος με τίτλο «Πώς διαμορφώνεται το φορολογικό τοπίο του αύριο στην Ελλάδα;».
Η έρευνα διεξήχθη μεταξύ Δεκεμβρίου 2024 και Φεβρουαρίου 2025, με τη συμμετοχή 124 στελεχών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην εγχώρια αγορά, σκιαγραφώντας το συνεχώς μεταβαλλόμενο φορολογικό περιβάλλον και τις στρατηγικές που υιοθετούνται για την προσαρμογή σε αυτό.
Η συμμόρφωση με τις τεχνολογικές απαιτήσεις της φορολογικής διοίκησης, όπως η ηλεκτρονική τιμολόγηση και η πλατφόρμα myDATA, αναδεικνύεται ως η κορυφαία προτεραιότητα για το 51% των ερωτηθέντων. Το 85% κατατάσσει το ζήτημα αυτό στις πέντε σημαντικότερες προτεραιότητες των φορολογικών τους τμημάτων, ενώ το 66% επισημαίνει τη σημασία της γενικότερης συμμόρφωσης με φορολογικές και κανονιστικές απαιτήσεις, όπως οι πρωτοβουλίες BEPS του ΟΟΣΑ.
Η πλειοψηφία των στελεχών (88%) θεωρεί ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις – συμπεριλαμβανομένης της προσυμπλήρωσης των δηλώσεων μέσω myDATA – θα επηρεάσουν καταλυτικά τις λειτουργίες των οικονομικών τμημάτων. Αν και το 93% δηλώνει έτοιμο για τη διαβίβαση εσόδων, τα ποσοστά πέφτουν στο 53% για τα έξοδα και στο 52% για ειδικές εγγραφές όπως μισθοδοσία και προβλέψεις.
Παράλληλα, καταγράφεται αύξηση της φορολογικής αβεβαιότητας, με δύο στους τρεις συμμετέχοντες (65%) να διαπιστώνουν επιδείνωση των συνθηκών μέσα στα δύο τελευταία έτη. Πάνω από τους μισούς (51%) έχουν έρθει αντιμέτωποι με αυξημένη ένταση ή πλήθος φορολογικών ελέγχων και διαφορών, ενώ αναμένουν ότι η τάση αυτή θα ενταθεί τα επόμενα χρόνια. Ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι το 59% των στελεχών δηλώνει ανέτοιμο να αντιμετωπίσει τις απαιτήσεις του προγράμματος BEPS.
Ως κυριότερη πηγή φορολογικού κινδύνου εντοπίζονται οι ενδοομιλικές συναλλαγές (transfer pricing), τις οποίες αναφέρει το 60% των ερωτηθέντων. Παρά το αυξημένο ενδιαφέρον, οι επιχειρήσεις δεν φαίνεται να αξιοποιούν πλήρως διαθέσιμα εργαλεία όπως οι Συμφωνίες Προκαθορισμένης Τιμολόγησης ή οι Διαδικασίες Αμοιβαίου Διακανονισμού.
Η επένδυση στην τεχνολογία και στο ταλέντο αποτελεί βασικό άξονα προσαρμογής στο νέο περιβάλλον. Το 61% προτάσσει την αυτοματοποίηση των διαδικασιών, το 34% τη χρήση δεδομένων και τεχνητής νοημοσύνης (GenAI), και το 47% την εκπαίδευση των στελεχών. Οκτώ στους δέκα αναμένουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη και τα analytics θα ενισχύσουν την αποδοτικότητα των φορολογικών τμημάτων, ενώ μόνο το 32% θεωρεί ότι η τεχνολογία θα περιορίσει τις ανάγκες σε ανθρώπινο δυναμικό.
Η πολιτική ενδοομιλικών συναλλαγών αναμένεται να επηρεαστεί τα επόμενα τρία χρόνια, κυρίως λόγω της αυξημένης εποπτείας από τις φορολογικές αρχές (70%), των αλλαγών στη διεθνή και εθνική φορολογική πολιτική (56%) και της μεταβλητότητας των φορολογικών συντελεστών (55%). Ως βασικά εμπόδια στην αποτελεσματική διαχείριση αυτών των συναλλαγών εντοπίζονται η περιορισμένη αξιοποίηση της τεχνολογίας, η έλλειψη τυποποίησης και οι ασαφείς ρόλοι.
Η ΕΥ Ελλάδος καταθέτει συγκεκριμένες προτάσεις για την ενίσχυση των φορολογικών λειτουργιών των επιχειρήσεων, προτείνοντας τη δημιουργία αποτελεσματικού πλαισίου ελέγχου φορολογίας, την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης, την επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό, την ενίσχυση της διαχείρισης των ενδοομιλικών συναλλαγών και τη στρατηγική αξιοποίηση του outsourcing και co-sourcing υπηρεσιών, σε συνδυασμό με την υιοθέτηση του φορολογικού πιστοποιητικού.
