Τον καθορισμό της βάσης υπολογισμού της επικουρικής σύνταξης και του εφάπαξ για τους δημοσίους υπαλλήλους, που υπάγονται στο καθεστώς του ενιαίου μισθολογίου, προβλέπει κοινή εγκύκλιος των υπουργείων Οικονομικών και Εργασίας.
Είναι πιθανό να προκληθούν μειώσεις στο εφάπαξ 10 – 15% σε νέους υπαλλήλους (έναρξη ασφάλισης από 1.1.1993 και μετά) λόγω της αλλαγής στη βάση υπολογισμού. Θα επηρεαστούν έως 250.000 δημόσιοι υπάλληλοι που θα βγουν στη σύνταξη και άρα θα δικαιούνται και εφάπαξ βοηθήματος την επόμενη 15αετία.
Εφεξής δεν θα λαμβάνεται υπόψη το σύνολο των συντάξιμων αποδοχών, αλλά μόνο ο βασικός μισθός και συγκεκριμένα επιδόματα (όπως θέσης ευθύνης, ανθυγιεινής εργασίας και παραμεθορίων περιοχών).
Ανά κατηγορία ασφαλισμένων ισχύουν τα εξής:
* Παλαιοί ασφαλισμένοι (έναρξη ασφάλισης πριν από 31.12.1992): Η βάση υπολογισμού για τον υπολογισμό των ασφαλιστικών εισφορών υπέρ επικουρικής ασφάλισης, είναι:
α. Ο βασικός μισθός.
β. Το καταβαλλόμενο επίδομα θέσης ευθύνης.
γ. Το επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας μόνο για όσους υπηρετούν στους ΟΤΑ α' βαθμού και έχουν ενταχθεί στο καθεστώς των ΒΑΕ.
* Νέοι ασφαλισμένοι (έναρξη ασφάλισης από 1.1.1993 και μετά): Βάση υπολογισμού ασφαλιστικών εισφορών είναι:
α. Ο βασικός μισθός.
β. Τα επιδόματα και οι παροχές συγκεκριμένων άρθρων του ν. 4354/2015, όπως είναι το 15 (οικογενειακή παροχή), το 16 (καταβαλλόμενο επίδομα θέσης ευθύνης) καιτο 18 (επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας). Τα επιδόματα αυτά ισχύουν ανεξάρτητα εάν οι δικαιούχοι εάν έχουν ενταχθεί στο καθεστώς ΒΑΕ. Επίσης υπάρχει και το επίδομα που προκύπτει από το άρθρο 19 (επίδομα απομακρυσμένων - παραμεθορίων περιοχών) του ίδιου νόμου.
Ολόκληρη η εγκύκλιος έχει ως εξής:
ΘΕΜΑ: «Προσδιορισμός των ασφαλιστέων αποδοχών, από την 1.1.2017, υπέρ επικουρικής ασφάλισης και εφάπαξ παροχής, για τους υπαλλήλους που υπάγονται στις διατάξεις του ν.4354/15 (νέο ενιαίο μισθολόγιο).»
Σχετ.: 1. Η υπ’ αριθμ. 2/24112/ΔΕΠ/31-03-2017 (ΑΔΑ:7ΦΘΨΗ-ΟΒΛ) κοινή εγκύκλιος του
Υπουργείου Οικονομικών και του Υπουργείου Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής
Αλληλεγγύης.
2. Η υπ’αριθμ. Φ80020/οικ22104/Δ15.405/30-06-2016 (ΑΔΑ: ΩΒΔ4465Θ1Ω-ΒΥ0) εγκύκλιός μας.
Αναφορικά με το παραπάνω αναφερόμενο θέμα, σας γνωρίζουμε τα ακόλουθα:
I) Επικουρική ασφάλιση
Α. Υπάλληλοι με σχέση εργασίας δημοσίου δικαίου.
1. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 97 του ν.4387/2016 έχουν ορισθεί νέα ποσοστά ασφαλιστικών εισφορών υπέρ επικουρικής ασφάλισης, από την 1/6/2016, και επιπλέον προσδιορίσθηκε η βάση υπολογισμού των καταβαλλόμενων ασφαλιστικών εισφορών .
Ειδικότερα, ως βάση υπολογισμού των καταβαλλόμενων ασφαλιστικών εισφορών είναι οι ασφαλιστέες αποδοχές του εργαζομένου, όπως αυτές προσδιορίζονται στο άρθρο 38 του ν. 4387/2016.
Επισημαίνεται ότι, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 38 έχουν προσδιορισθεί τα ποσοστά των ασφαλιστικών εισφορών καθώς και η βάση υπολογισμού των μισθωτών και των εργοδοτών για κύρια σύνταξη υπέρ φορέων κοινωνικής ασφάλισης.
Ειδικά για τους μισθωτούς του δημόσιου τομέα που υπάγονται στις διατάξεις του ν.4354/2015 (νέο ενιαίο μισθολόγιο) και μέχρι 31/12/2016 υπάγονταν στο
συνταξιοδοτικό καθεστώς του Δημοσίου ως βάση υπολογισμού των καταβαλλόμενων ασφαλιστικών εισφορών υπέρ επικουρικής ασφάλισης, από την 1/1/2017, νοείται αυτή η βάση υπολογισμού όπως προσδιορίζεται στο άρθρο 5 του ν.4387/2016 με το οποίο έχουν θεσπισθεί ενιαίοι κανόνες ασφάλισης παροχών υπαλλήλων Δημοσίου .
Συγκεκριμένα, με το άρθρο αυτό ορίζεται ότι, από 1.1.2017, το συνολικό ποσοστό εισφοράς κλάδου σύνταξης στον Ε.Φ.Κ.Α., ασφαλισμένου και εργοδότη, ανέρχεται σε ποσοστό 20% επί των συνταξίμων μηνιαίων αποδοχών.
Επιπλέον με την αναφερόμενη στο σχετ.1 κοινή εγκύκλιο, προσδιορίσθηκαν οι συντάξιμες αποδοχές, σύμφωνα με την οποία ως μηνιαίες συντάξιμες αποδοχές θεωρούνται αυτές επί των οποίων καταβάλλονται ασφαλιστικές εισφορές, διατηρώντας τον διαχωρισμό των ασφαλισμένων, σε παλαιούς και νέους κατά τα προβλεπόμενα στις σχετικές διατάξεις.
2. Με τη διάταξη της παρ. 2, του άρθρου 1 του ν.4024/2011 όπως έχει τροποποιηθεί, η ισχύς της οποίας έληξε στις 31/12/2016, είχε ορισθεί μεταξύ άλλων ότι, ειδικά για τους υπαλλήλους που αμείβονταν με τις διατάξεις του νόμου αυτού και είτε υπάγονταν στο ασφαλιστικό-συνταξιοδοτικό καθεστώς του Δημοσίου είτε συνταξιοδοτούνταν με βάση τις δημοσιοϋπαλληλικές διατάξεις, οι αναλογούσες ασφαλιστικές εισφορές (ασφαλισμένου και εργοδότη) για επικουρική ασφάλιση και εφάπαξ παροχή, υπολογίζονται μέχρι την παραπάνω ημερομηνία, επί των ασφαλιστέων – συντάξιμων αποδοχών τους όπως αυτές έχουν διαμορφωθεί την 31η/10/2011, με εξαίρεση αυτές οι οποίες καταβάλλονταν υπό την προϋπόθεση παροχής πρόσθετου έργου.
Συνεπώς, από την 1/1/2017, τα προβλεπόμενα από τις διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 97 του ν.4387/2016 ποσοστά ασφαλιστικών εισφορών για τα ανωτέρω πρόσωπα θα υπολογίζονται επί των πραγματικά καταβαλλόμενων αποδοχών.
3. Από τον συνδυασμό των ανωτέρω προκύπτει ότι, από την 1/1/2017 για τον προσδιορισμό των ασφαλιστέων αποδοχών υπέρ επικουρικής ασφάλισης για τους ¨παλαιούς ασφαλισμένους¨ εφαρμόζονται τα όσα αναφέρονται στο Τμήμα Ι, παρ.Α1, ενώ για τους ¨νέους ασφαλισμένους¨ εφαρμόζονται τα όσα αναφέρονται στην παρ.Α2 της σχετικής κοινής εγκυκλίου του Υπουργείου Οικονομικών και του Υπουργείου Εργασίας Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (σχετ.1).
Συγκεκριμένα οι ασφαλιστέες αποδοχές κατά κατηγορία ασφαλισμένων είναι:
- Για τους ¨παλαιούς ασφαλισμένους¨ η βάση υπολογισμού επί της οποίας θα υπολογίζονται οι προβλεπόμενες από τις διατάξεις του άρθρου 97 του ν.4387/2016 ασφαλιστικές εισφορές υπέρ επικουρικής ασφάλισης, είναι
α. ο βασικός μισθός όπως αυτός καταβάλλεται με βάση τις διατάξεις της παρ. 2 του αρθρ. 27 του ν.4354/15,
β. το καταβαλλόμενο επίδομα θέσης ευθύνης
γ. το επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας μόνο για όσους υπηρετούν στους ΟΤΑ α΄ βαθμού και έχουν ενταχθεί στο καθεστώς των ΒΑΕ.
- Για τους ¨νέους ασφαλισμένους¨, ως βάση υπολογισμού νοούνται οι αποδοχές επί των οποίων καταβάλλονται ασφαλιστικές εισφορές, σύμφωνα με τις διατάξεις του αρθρ. 17 του ν. 2084/1992, όπως ισχύουν, δηλαδή:
α. ο βασικός μισθός, όπως αυτός καταβάλλεται με βάση τις διατάξεις της παρ. 2 του αρθρ. 27 του ν.4354/15 και
β. τα επιδόματα και οι παροχές των άρθρων, 15 (οικογενειακή παροχή), 16 (καταβαλλόμενο επίδομα θέσης ευθύνης), 18 (επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας) ανεξαρτήτως εάν έχουν ενταχθεί στο καθεστώς ΒΑΕ, και 19 (επίδομα απομακρυσμένων – παραμεθορίων περιοχών) του ν.4354/2015.
Το ανώτατο όριο επί των οποίων υπολογίζονται οι τακτικές μηνιαίες εισφορές προκύπτει από τα οριζόμενα στις παρ. 2 α και β του άρθρου 5 του ν. 4387/2016 .
Συνεπώς, τα προβλεπόμενα από τις διατάξεις του άρθρου 97 του ν.4387/2016 ποσοστά εισφορών υπέρ επικουρικής ασφάλισης, για τους μισθωτούς του Δημοσίου, από την 1/1/2017, υπολογίζονται σε εκείνες τις ασφαλιστέες αποδοχές που λαμβάνονται υπόψη για κύρια σύνταξη.
Επιπλέον, η προβλεπόμενη, από τις διατάξεις του άρθρου 66 του ν.3863/2010, πρόσθετη ειδική εισφορά, για τους υπαγόμενους στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα ποσοστού 2% (επιμεριζόμενη κατά ποσοστό 0,75% στον εργοδότη και 1,25% στον ασφαλισμένο) θα υπολογίζεται επί των ίδιων ασφαλιστέων αποδοχών που λαμβάνονται υπόψη για την κύρια σύνταξη (Τμήμα ΙΙ παρ.Β της ως άνω κοινής εγκυκλίου -σχετ.1).
Ειδικότερα, για την εν λόγω κατηγορία ασφαλισμένων (παλαιών και νέων) η πρόσθετη ειδική εισφορά θα υπολογίζεται επί του βασικού μισθού και του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας εφόσον είναι δικαιούχοι και πράγματι τους καταβάλλεται το εν λόγω επίδομα και όχι επί του συνόλου των αντίστοιχων συνταξίμων αποδοχών.
Επισήμανση :
- Με το δεδομένο ότι, από 1.1.2017, η βάση υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών είναι η ίδια τόσο στο φορέα κύριας όσο και στο φορέα επικουρικής ασφάλισης και εφόσον οι τυχόν άλλες αποδοχές – αποζημιώσεις π.χ από υπερωριακή απασχόληση ή από συμμετοχή σε Διοικητικά Συμβούλια, επιτροπές, ομάδες εργασίας κ.α., δεν αποτελούν ασφαλιστέες αποδοχές που λαμβάνονται υπόψη για κύρια σύνταξη και δεν υπόκεινται σε κράτηση, δεν θα αποτελούν ασφαλιστέες αποδοχές και δεν θα υπόκεινται σε κράτηση υπέρ επικουρικής ασφάλισης.
Β. Υπάλληλοι με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου ή ορισμένου χρόνου ( ΙΔΑΧ, ΙΔΟΧ) .
Τα προβλεπόμενα, από τις διατάξεις του άρθρου 97 του ν.4387/2016 ποσοστά ασφαλιστικών εισφορών υπέρ επικουρικής ασφάλισης, για τα πρόσωπα της κατηγορίας αυτής υπολογίζονται επί των ασφαλιστέων αποδοχών όπως προσδιορίζονται στο άρθρο 38 του ν.4387/16, δηλαδή επί των πάσης φύσεως αποδοχών με εξαίρεση τις κοινωνικού χαρακτήρα έκτακτες παροχές λόγω γάμου, γεννήσεως τέκνων, θανάτου και βαριάς αναπηρίας.,
ΙΙ. Εφάπαξ παροχή
Α. Υπάλληλοι με σχέση εργασίας δημοσίου δικαίου.
Με τις διατάξεις της περ.β της παρ. 2 του άρθρου 35 του ν. 4387/2016 όπως ισχύει μετά και από την τροποποίησή της με το άρθ. 96 του ν. 4461/2017, προσδιορίστηκαν οι πόροι του κλάδου εφάπαξ παροχών του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π. και ειδικότερα καθορίστηκαν το ύψος και η βάση υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών.
Για τους μισθωτούς οι οποίοι είναι ¨παλαιοί ασφαλισμένοι¨ εξακολουθούν να ισχύουν τα οριζόμενα στις επιμέρους καταστατικές διατάξεις των φορέων προνοίας που εντάχθηκαν στο Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π. σε ότι αφορά στα ποσοστά και στην βάση υπολογισμού.
Για τους μισθωτούς ¨νέους ασφαλισμένους¨ το ποσό της μηνιαίας εισφοράς στον Κλάδο Εφάπαξ Παροχών του Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π., ορίζεται, από 1-1-2017 σε ποσοστό 4%, υπολογιζόμενο επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους, όπως προσδιορίζονται στο άρθρο 5 του ν. 4387/2016.
Ειδικότερα διευκρινίζονται τα παρακάτω για τους ασφαλισμένους του πρώην Τομέα Πρόνοιας Δημοσίων Υπαλλήλων:
- Για τους ¨παλαιούς ασφαλισμένους¨, προβλέπεται ότι για το ύψος και τον τρόπο υπολογισμού των εισφορών εφαρμόζονται οι καταστατικές διατάξεις και επομένως συνεχίζεται να διενεργείται κράτηση ποσοστού ύψους 4% επί του Βασικού Μισθού και του Επιδόματος Χρόνου Υπηρεσίας.
Εξυπακούεται ότι, συνεχίζει να ισχύει το ανώτατο όριο επί των οποίων υπολογίζονται οι τακτικές μηνιαίες εισφορές της παρ. 5 του αρθ. 21 του ν. 3232/2004, όπως ισχύει (το όριο έχει διαμορφωθεί σε 2.622,76 €).
- Το ποσό της μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς των ¨νέων ασφαλισμένων¨, από 1-1-2017, ορίζεται σε ποσοστό 4% και υπολογίζεται επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους, όπως προσδιορίζονται στο άρθρο 5 του ν. 4387/2016 όπως ισχύει.
Για τους ασφαλισμένους που είναι μισθωτοί στο δημόσιο τομέα και υπάγονται στις διατάξεις του ν. 4354/2015 (νέο ενιαίο μισθολόγιο) και μέχρι τις 31/12/2016 υπάγονταν στο συνταξιοδοτικό καθεστώς του Δημοσίου, γίνεται χρήση της βάσης υπολογισμού των καταβαλλόμενων ασφαλιστικών εισφορών για κύρια σύνταξη, όπως η βάση αυτή προκύπτει από τον συνδυασμό των άρθρων 5 και 8 του ν. 4387/2016.
Mε το άρθρο 5 ορίζεται ότι, από 1.1.2017, το συνολικό ποσοστό εισφοράς κλάδου σύνταξης στον Ε.Φ.Κ.Α., επιβάλλεται επί των συνταξίμων μηνιαίων αποδοχών.
Με την σχετική εγκύκλιο (σχετ. 1), που αφορά στο άρθρο 8, προσδιορίσθηκαν ως συντάξιμες αποδοχές, αυτές επί των οποίων καταβάλλονται ασφαλιστικές εισφορές και αναφέρονται στο Τμήμα Ι, παρ. Α2 για τους “νέους” ασφαλισμένους.
Αναλυτικότερα και σε συνέχεια της περ.5 του Τμήματος Ι, παρ.Α3, της σχετικής εγκύκλιου, επισημαίνεται ότι:
Για τους ¨νέους ασφαλισμένους¨, ως βάση υπολογισμού νοούνται οι αποδοχές επί των οποίων καταβάλλονται ασφαλιστικές εισφορές, σύμφωνα με τις διατάξεις του αρθρ. 17 του ν. 2084/1992, όπως ισχύουν, δηλαδή:
α. ο βασικός μισθός, όπως αυτός καταβάλλεται με βάση τις διατάξεις της παρ. 2 του αρθρ. 27 του ν.4354/15) και
β. τα επιδόματα και οι παροχές των άρθρων, 15 (οικογενειακή παροχή), 16 (καταβαλλόμενο επίδομα θέσης ευθύνης), 18 (επίδομα επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας) ανεξαρτήτως εάν έχουν ενταχθεί στο καθεστώς ΒΑΕ, και 19 (επίδομα απομακρυσμένων – παραμεθορίων περιοχών) του ν.4354/2015.
Το ανώτατο όριο επί των οποίων υπολογίζονται οι τακτικές μηνιαίες εισφορές προκύπτει από τα οριζόμενα στις παρ. 2 α και β του άρθρου 5 του ν. 4387/2016 .
Επισήμανση:
- Οι εισφορές για παλαιούς και νέους ασφαλισμένους θα υπολογίζονται επί των πραγματικά καταβαλλόμενων αποδοχών με το νέο ενιαίο μισθολόγιο και όχι με βάση τις αποδοχές, όπως αυτές είχαν διαμορφωθεί κατά την προηγούμενη της έναρξης ισχύος των διατάξεων του ν. 4024/2011 (σύμφωνα με την παρ. 5 του αρθ. 1 του ν. 4336/2015 η διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4024/2011 ισχύει μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2016).
Β. Υπάλληλοι με σχέση εργασίας Ιδιωτικού Δικαίου Αορίστου Χρόνου (ΙΔΑΧ)
Για τους υπαλλήλους που υπηρετούν ή προσλαμβάνονται στο Δημόσιο με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου και υπάγονταν ή πληρούν τις προϋποθέσεις της παρ. 1 του άρθρ. 47 του ν. 3996/2011 για υπαγωγή, αντίστοιχα, στο τ. Τομέα Πρόνοιας Δημοσίων Υπαλλήλων του ΤΠΔΥ, προβλέπονται τα εξής:
Για τους ¨παλαιούς ασφαλισμένους¨, για το ύψος και τον τρόπο υπολογισμού των εισφορών συνεχίζεται να διενεργείται κράτηση ποσοστού ύψους 4 % επί του Βασικού Μισθού και του Επιδόματος Χρόνου Υπηρεσίας.
Το ποσό της μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς των ¨νέων ασφαλισμένων¨, από 1-1-2017, ορίζεται σε ποσοστό 4% και υπολογίζεται επί των ασφαλιστέων αποδοχών τους, όπως προσδιορίζονται στο άρθρο 38 του ν.4387/2016.
,Κατόπιν τούτων, παρακαλούμε όπως ενημερώσετε άμεσα τους αρμόδιους εκκαθαριστές των εμπλεκόμενων υπηρεσιών για την ορθή εφαρμογή των κοινοποιούμενων διατάξεων και είμαστε στη διάθεσή σας για κάθε περαιτέρω διευκρίνιση.
