Σε βαθιά πολιτική κρίση βυθίζεται η Γερμανία μετά τη συντριπτική ήττα της χριστιανοδημοκρατικής παράταξης (CDU) στις κρατιδιακές εκλογές της Κυριακής, με τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς να κάνει λόγο για «καταστροφή», αλλά να ξεκαθαρίζει πως δεν προτίθεται να παραιτηθεί.
Η περαιτέρω ενίσχυση της ακροδεξιάς «Εναλλακτικής για τη Γερμανία» (AfD) και η άνοδος της Αριστεράς στο Βερολίνο κλονίζουν τα θεμέλια της κυβέρνησης συνασπισμού, την ώρα που η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονες οικονομικές και ενεργειακές προκλήσεις.
Το αποτέλεσμα των τοπικών εκλογών στο βορειοανατολικό κρατίδιο του Μεκλεμβούργου-Δυτικής Πομερανίας αποτέλεσε ιστορικό χαμηλό για το CDU, το οποίο βρέθηκε οριακά γύρω από το όριο του 5% για την είσοδό του στο κοινοβούλιο – το χειρότερο ποσοστό του κόμματος σε κρατιδιακό επίπεδο από τη λήξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Την πρώτη θέση κατέλαβε η ακροδεξιά AfD με σχεδόν 38%, αν και θεωρείται απίθανο να σχηματίσει κυβέρνηση, καθώς τα υπόλοιπα κόμματα αρνούνται οποιαδήποτε συνεργασία μαζί της. Παράλληλα, στην πρωτεύουσα, το Βερολίνο, το CDU ηττήθηκε από το κόμμα της Αριστεράς (Die Linke), ενώ το AfD κατέγραψε εκ νέου σημαντικά κέρδη.
Τα αποτελέσματα αυτά έρχονται μόλις λίγες εβδομάδες μετά τη βαριά ήττα του κυβερνώντος κόμματος στη Σαξονία-Άνχαλτ, εντείνοντας τις φήμες για πιθανή αντικατάσταση του Μερτς στην καγκελαρία πριν από τη λήξη της θητείας του.
Ο Μερτς δεν εγκαταλείπει την καγκελαρία: «Οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να γίνουν»
Απευθυνόμενος στα στελέχη του κόμματος, ο ίδιος εμφανίστηκε ανένδοτος, δηλώνοντας πως θα προχωρήσει κανονικά στην εφαρμογή του πακέτου οικονομικών, φορολογικών και κοινωνικών μεταρρυθμίσεων.
«Οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να γίνουν. Αναλαμβάνω την ευθύνη γιατί θέλω να πάει η χώρα μπροστά», τόνισε, συμπληρώνοντας πως τα μέτρα αυτά αποτελούν το μόνο «αντίδοτο στο αυταρχικό δηλητήριο» που απειλεί τη γερμανική κοινωνία.
Την ίδια ώρα, ωστόσο, η αμφισβήτηση στο πρόσωπό του αυξάνεται. Η συνεπικεφαλής της AfD, Αλίς Βάιντελ, δήλωσε με νόημα πως ο Μερτς «σύντομα θα αποχωρήσει», υποστηρίζοντας ότι το κόμμα της εκφράζει πλέον την πλειοψηφία των πολιτών.
Παρά τη δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων για το αυξημένο κόστος διαβίωσης, τις τιμές της ενέργειας και τις μεταρρυθμίσεις στο συνταξιοδοτικό, κορυφαία στελέχη του CDU εξακολουθούν να στηρίζουν τον καγκελάριο, επισημαίνοντας ότι η χώρα δεν έχει τον χρόνο να εισέλθει σε μια παρατεταμένη περίοδο πολιτικής αστάθειας.
Reuters: Τα πέντε μηνύματα της κάλπης
Το εκλογικό αποτέλεσμα στα κρατίδια του Μεκλεμβούργου-Δυτικής Πομερανίας και του Βερολίνου επιβεβαιώνει τη βαθιά πολιτική και οικονομική κρίση στη Γερμανία.
Η αλματώδης άνοδος της ακροδεξιάς AfD, η κατάρρευση των Χριστιανοδημοκρατών (CDU) και η απομάκρυνση των ψηφοφόρων από το κέντρο αντικατοπτρίζουν την έντονη δυσαρέσκεια για το αυξημένο κόστος διαβίωσης, τις τιμές της ενέργειας και τη βιομηχανική συρρίκνωση.
Ακολουθούν τα πέντε βασικά συμπεράσματα της κάλπης.
1. Ο Μερτς πιέζεται, αλλά δεν αποχωρεί (ακόμα)
Τα αποτελέσματα αποτελούν σοβαρό πλήγμα για τον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς, με το CDU να καταγράφει στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία το χειρότερο ποσοστό του από το 1949. Αν και ο ίδιος δήλωσε πως θα παραμείνει στη θέση του προωθώντας τις απαραίτητες οικονομικές μεταρρυθμίσεις, η αμφισβήτηση στο πρόσωπό του διογκώνεται, απειλώντας τη σταθερότητα της μεγαλύτερης οικονομίας της Ε.Ε.
2. Ισχυροποίηση της ακροδεξιάς AfD
Η AfD αναδείχθηκε πρώτη δύναμη στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία διπλασιάζοντας τα ποσοστά της, ενώ διατηρεί την πρωτιά και σε εθνικό επίπεδο (29%). Το κόμμα κεφαλαιοποιεί τη λαϊκή οργή υποσχόμενο σκληρή μεταναστευτική πολιτική, αλλά και επιστροφή στο φθηνό ρωσικό φυσικό αέριο, αν και το «τείχος προστασίας» των υπολοίπων κομμάτων το κρατά ακόμα εκτός κυβερνητικών συνασπισμών.
3. Δυσκολεύει ο σχηματισμός κυβερνήσεων
Ο κατακερματισμός των δυνάμεων καθιστά εξαιρετικά δύσκολη τη συγκρότηση σταθερών πλειοψηφιών. Για πρώτη φορά απαιτούνται τριπλές συμμαχίες σε κρατιδιακό επίπεδο, γεγονός που δοκιμάζει τις αντοχές του πολιτικού συστήματος και αμφισβητεί την αποτελεσματικότητα του αποκλεισμού της AfD.
4. Η οικονομική και ενεργειακή ανησυχία έκρινε το αποτέλεσμα
Η στάσιμη οικονομική κατάσταση, οι περικοπές θέσεων εργασίας στη βιομηχανία και οι νέες ανατιμήσεις στα καύσιμα λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή ώθησαν τους πολίτες μακριά από το κέντρο. Στο Μεκλεμβούργο, η πρόταση της AfD για επαναλειτουργία του αγωγού Nord Stream βρήκε μεγάλη ανταπόκριση ως λύση για τη μείωση του ενεργειακού κόστους.
5. Μαζική απομάκρυνση από το πολιτικό κέντρο
Παράλληλα με την Ακροδεξιά, σημαντικά κέρδη κατέγραψε και η Αριστερά.
Στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, το Die Linke απέσπασε 28.000 ψηφοφόρους από το συντηρητικό CDU του Μερτς και 45.000 από το κεντροαριστερό SPD, σύμφωνα με δημοσκόπηση της infratest dimap για το τηλεοπτικό δίκτυο ARD. Τα στοιχεία καταδεικνύουν την αυξανόμενη απήχηση του κόμματος ανάμεσα στην παραδοσιακή εργατική βάση του SPD.
Στο Βερολίνο, το SPD έχασε περίπου 36.000 ψηφοφόρους, ενώ οι Πράσινοι, που συχνά ρυθμίζουν τις εξελίξεις στη γερμανική πολιτική, έχασαν 51.000 ψηφοφόρους, που μετακινήθηκαν επίσης στο Die Linke.
Με πληροφορίες από BBC, Reuters.
