Η κλιμακούμενη ένταση μεταξύ Ταϊλάνδης και Καμπότζης οδήγησαν σε νέα έκρηξη βίας κατά μήκος των συνόρων τους, εκτροχιάζοντας την εύθραυστη εκεχειρία που συμφωνήθηκε τον περασμένο Ιούλιο με την υποστήριξη του αμερικανού προέδρου Τραμπ.
Τουλάχιστον τρεις Ταϊλανδοί στρατιώτες και επτά Καμποτζιανοί πολίτες έχουν σκοτωθεί από τη Δευτέρα, με τις δύο χώρες να κατηγορούν η μία την άλλη για την έναρξη των εχθροπραξιών.
Οι συγκρούσεις, στο πλαίσιο των οποίων η Ταϊλάνδη πραγματοποίησε αεροπορικές επιδρομές κατά μήκος των συνόρων, είναι οι πιο σοβαρές από τότε που συμφωνήθηκε η εκεχειρία τον Ιούλιο.
Όπως σημειώνει το BBC, αυτή δεν ειναι μια καινούρια διαμάχη.
Η διαφωνία μεταξύ Ταϊλάνδης και Καμπότζης χρονολογείται πάνω από έναν αιώνα, όταν τα σύνορα των δύο εθνών χαράχθηκαν μετά τη γαλλική κατοχή της Καμπότζης.
Οι εχθροπραξίες κλιμακώθηκαν το 2008, όταν η Καμπότζη προσπάθησε να καταχωρίσει έναν ναό του 11ου αιώνα που βρίσκεται στη διαφιλονικούμενη περιοχή ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Η κίνηση αυτή προκάλεσε έντονη αντίδραση από την Ταϊλάνδη.
Με την πάροδο των χρόνων σημειώθηκαν σποραδικές συγκρούσεις, με στρατιώτες και πολίτες να σκοτώνονται και στις δύο πλευρές.
Οι τελευταίες εντάσεις ενισχύθηκαν τον Μάιο, μετά τον θάνατο ενός Καμποτζιανού στρατιώτη που βύθισε τις σχέσεις των δύο χωρών στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων δέκα και πλέον ετών.
Στην περίοδο που προηγήθηκε της πρώτης έκρηξης των συγκρούσεων τον Ιούλιο, και τα δύο έθνη είχαν επιβάλει περιορισμούς στα σύνορα. Η Καμπότζη απαγόρευσε τις εισαγωγές από την Ταϊλάνδη, συμπεριλαμβανομένων φρούτων και λαχανικών, παροχής ηλεκτρικής ενέργειας και υπηρεσιών διαδικτύου.
Και οι δύο χώρες είχαν επίσης ενισχύσει την παρουσία των στρατευμάτων τους κατά μήκος των συνόρων τις τελευταίες εβδομάδες.
Γιατί αναζωπυρώθηκαν οι συνοριακές συγκρούσεις
Οι δύο πλευρές έδωσαν διαφορετικές εκδοχές για το τι συνέβη.
Τη Δευτέρα 8 Δεκεμβρίου, ο ταϊλανδέζικος στρατός δήλωσε ότι τα στρατεύματά του απάντησαν σε καμποτζιανά πυρά στην επαρχία Ubon Ratchathani της Ταϊλάνδης. Ανέφερε ότι ένας Ταϊλανδός στρατιώτης είχε σκοτωθεί.
Ο ταϊλανδέζικος στρατός ισχυρίστηκε ακόμη ότι είχε εξαπολύσει αεροπορικές επιδρομές σε στρατιωτικούς στόχους κατά μήκος των διαφιλονικούμενων συνόρων.
Ωστόσο, το υπουργείο Άμυνας της Καμπότζης δήλωσε ότι οι ταϊλανδέζικες δυνάμεις ήταν εκείνες που επιτέθηκαν πρώτες στην επαρχία Preah Vihear. Η Καμπότζη επέμεινε μάλιστα, ότι δεν αντεπιτέθηκε.
Την επόμενη ημέρα, ο στρατός της Ταϊλάνδης κατηγόρησε την Καμπότζη ότι εκτόξευσε ρουκέτες και χρησιμοποίησε drones που έριχναν βόμβες, αλλά και drones-καμικάζι, εναντίον Ταϊλανδών στρατιωτών. Αργότερα επιβεβαίωσε ότι πραγματοποίησε και άλλες αεροπορικές επιδρομές.
Η Καμπότζη έχει επίσης κατηγορήσει την Ταϊλάνδη ότι πυροβολεί αδιακρίτως σε περιοχές αμάχων στην παραμεθόρια επαρχία Pursat.
Τι συνέβη στις συγκρούσεις του Ιουλίου
Τον περασμένο Ιούλιο Καμπότζη και Ταϊλάνδη αντάλλαξαν πυρά, με κάθε μία να ισχυρίζεται ότι η άλλη προκάλεσε τη σύγκρουση.
Η κρίση κλιμακώθηκε γρήγορα, με την Ταϊλάνδη να κατηγορεί την Καμπότζη για εκτόξευση ρουκετών και την Μπανγκόκ να πραγματοποιεί αεροπορικές επιδρομές σε καμποτζιανούς στρατιωτικούς στόχους.
Τουλάχιστον 48 άνθρωποι σκοτώθηκαν και χιλιάδες εκτοπίστηκαν κατά τη διάρκεια πέντε ημερών συγκρούσεων.
Ο Τραμπ στη συνέχεια παρενέβη και, με τη βοήθεια της Μαλαισίας, διαπραγματεύτηκε μια εκεχειρία.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ επέβλεψε αργότερα την υπογραφή αυτού που ονόμασε «ειρηνευτική συμφωνία της Κουάλα Λουμπούρ» τον Οκτώβριο. Η Ταϊλάνδη αρνήθηκε να το αποκαλέσει έτσι — αντίθετα το ανέφερε ως «Κοινή Δήλωση από τους πρωθυπουργούς της Ταϊλάνδης και της Καμπότζης σχετικά με τα αποτελέσματα της συνάντησής τους στην Κουάλα Λουμπούρ».
Και οι δύο συμφώνησαν να αποσύρουν τα βαρέα όπλα τους από την διαφιλονικούμενη περιοχή και να δημιουργήσουν μια προσωρινή ομάδα παρατηρητών για την επιτήρησή της.
Το επόμενο βήμα θα περιλάμβανε την απελευθέρωση 18 Καμποτζιανών στρατιωτών, ωστόσο η Ταϊλάνδη «πάγωσε» τη συμφωνία τον Νοέμβριο, με τον Ταϊλανδό πρωθυπουργό Anutin Charnvirakul να δηλώνει ότι η απειλή για την ασφάλεια «δεν έχει στην πραγματικότητα μειωθεί».
Την ίδια στιγμή, η Καμπότζη δήλωσε ότι παραμένει δεσμευμένη στους όρους της συμφωνίας.
Μετά την επανέναρξη των συγκρούσεων τον Δεκέμβριο, ο υπουργός Εξωτερικών της Ταϊλάνδης, Sihasak Phuangketkeow, δήλωσε στο BBC ότι η εκεχειρία «δεν λειτουργεί» και ότι «η μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο της Καμπότζης».
Ωστόσο, ο πρώην πρωθυπουργός της Καμπότζης Hun Sen δήλωσε ότι είχε ανταποδώσει τα πυρά μόνο αργά τη Δευτέρα, προκειμένου να «σεβαστεί την εκεχειρία».
Ο Τραμπ έχει καλέσει και τις δύο πλευρές να σεβαστούν τη συμφωνία, ωστόσο το τι θα ακολουθήσει παραμένει ασαφές.
Σημειώνεται πως αν και στο παρελθόν υπήρξαν σοβαρές ανταλλαγές πυρών, η ένταση αποκλιμακώθηκε σχετικά γρήγορα.
