Η Χαμάς αναμένεται να απελευθερώσει τους τελευταίους ομήρους που κρατά στη Λωρίδα της Γάζας, με αντάλλαγμα την αποφυλάκιση παλαιστινίων κρατουμένων, λίγο πριν διεξαχθεί σύνοδος για την ειρήνη στη λουτρόπολη Σαρμ ελ Σέιχ της Αιγύπτου, με παρόντα τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Στο πλαίσιο της πρώτης φάσης του σχεδίου που παρουσίασε ο αμερικανός πρόεδρος στα τέλη Σεπτεμβρίου για να σιγήσουν τα όπλα, η επιστροφή στο Ισραήλ των 48 ομήρων, ζωντανών και νεκρών, θα γίνει παράλληλα με την απελευθέρωση από τις ισραηλινές αρχές 250 κρατουμένων για «λόγους ασφαλείας» – συμπεριλαμβανομένων πολλών καταδικασμένων για φονικές επιθέσεις εναντίον Ισραηλινών – και κάπου 1.700 Παλαιστινίων που αιχμαλωτίστηκαν στη Λωρίδα της Γάζας από τον Οκτώβριο του 2023.
Την 4η ημέρα της κατάπαυσης του πυρός ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χαμάς, η επιστροφή των ομήρων θα αποτελέσει «ιστορικό γεγονός», με ανάμικτα συναισθήματα, «λύπης» και «χαράς», βρίσκει ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Η άφιξή τους προβλέπεται «νωρίς το πρωί», σύμφωνα με τη Σος Μπεντροσιάν, εκπρόσωπο του κ. Νετανιάχου. Η κυβέρνηση αναμένει πως οι «20 ζωντανοί όμηροι θα απελευθερωθούν μαζί (και θα παραδοθούν) ταυτόχρονα στον Ερυθρό Σταυρό».
Οι ισραηλινές αρχές ωστόσο προεξοφλούν πως δεν θα επιστραφούν όλες οι σοροί των ομήρων που έχουν αποβιώσει σήμερα. Σε κάθε περίπτωση, «διεθνής οργανισμός», όπως έχει συμφωνηθεί «στο πλαίσιο» της κατάπαυσης του πυρός, θα βοηθήσει «να εντοπιστούν οι (σ.σ. νεκροί) όμηροι αν δεν έχουν βρεθεί και απελευθερωθεί» εντός της ημέρας, σύμφωνα με την κ. Μπεντροσιάν.
«Ο πόλεμος τελείωσε»
Σύμφωνα με πηγές ενήμερες σχετικά, η Χαμάς «ολοκλήρωσε τις προετοιμασίες» για την απελευθέρωση των ζωντανών ομήρων, ωστόσο συνέχιζε χθες να αξιώνει να αποφυλακιστούν ταυτόχρονα κρατούμενοι παλαιστίνιοι ηγέτες.
Το Ισραήλ από την πλευρά του διεμήνυσε οι παλαιστίνιοι κρατούμενοι, οι οποίοι μετήχθησαν σε δυο συγκεκριμένα κέντρα κράτησης, δεν θα αφεθούν ελεύθεροι παρά αφού επιβεβαιωθεί ότι οι όμηροι παραδόθηκαν στον Ερυθρό Σταυρό.
Ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται στο Ισραήλ στις 09:20 (τοπική ώρα και ώρα Ελλάδας). Αφού συναντηθεί με τον κ. Νετανιάχου, θα δει συγγενείς ομήρων και θα εκφωνήσει ομιλία στην Κνέσετ, στην ισραηλινή Βουλή.
«Ο πόλεμος τελείωσε. Το καταλαβαίνετε αυτό;», είπε ο ρεπουμπλικάνος σε δημοσιογράφους που τον συνόδευαν στο προεδρικό αεροσκάφος λίγη ώρα μετά την αναχώρηση από την αεροπορική βάση Άντριους.
Από την πλευρά του ο κ. Νετανιάχου έκρινε πως το Ισραήλ κατήγαγε «τεράστιες νίκες, νίκες που αποσβόλωσαν ολόκληρο τον κόσμο», σπεύδοντας να προσθέσει «πρέπει να σας πω ότι ο αγώνας δεν τελείωσε».
«Σύνοδος ειρήνης»
Μετά την ολιγόωρη διαμονή του στο Ισραήλ, ο κ. Τραμπ αναμένεται στην Αίγυπτο, όπου θα συμπροεδρεύσει με τον αιγύπτιο ομόλογό του Άμπντελ Φάταχ αλ Σίσι σε «σύνοδο για την ειρήνη» στη Γάζα, με τη συμμετοχή 20 και πλέον άλλων ηγετών κρατών και κυβερνήσεων και του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες.
Ανάμεσα στα διακυβεύματα: η διακυβέρνηση της Λωρίδας της Γάζας, που έχει υποστεί πελώρια καταστροφή έπειτα από δυο χρόνια πολέμου.
Οι χώρες που μεσολάβησαν για να κλειστεί η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας σκοπεύουν να υπογράψουν έγγραφο που θα εγγυάται την εφαρμογή της, ανέφερε διπλωματική πηγή, συμπληρώνοντας πως οι χώρες που θα το προσυπογράψουν θα είναι «οι ΗΠΑ, η Αίγυπτος, το Κατάρ και πιθανόν η Τουρκία».
Κανένας αξιωματούχος του Ισραήλ δεν θα βρίσκεται στο Σαρμ ελ Σέιχ, ούτε αντιπρόσωπος της Χαμάς. Το Ιράν, που υποστηρίζει για χρόνια αυτή την τελευταία, ξεκαθάρισε πως επίσης δεν πρόκειται να συμμετάσχει στη σύνοδο.
Παράλληλα με την προοδευτική απόσυρση των μονάδων του ισραηλινού στρατού, που λέει ότι ελέγχει το 53% της Λωρίδα της Γάζας, το αμερικανικό σχέδιο προβλέπει μεταγενέστερη φάση κατά την οποία η Χαμάς δεν θα ασκεί πλέον την εξουσία στον παλαιστινιακό θύλακο, όπου ανέλαβε τη διακυβέρνηση το 2007, και το οπλοστάσιό της θα καταστραφεί.
Στελέχη της Χαμάς ωστόσο αποκλείουν τον αφοπλισμό της.
Με βάση το σχέδιο των ΗΠΑ, τη διακυβέρνηση θα αναλάβει «παλαιστινιακή επιτροπή», που θα είναι «τεχνοκρατική και απολιτική» υπό «την επίβλεψη και τον έλεγχο νέου διεθνούς οργάνου μετάβασης» με επικεφαλής τον ίδιο τον αμερικανό πρόεδρο Τραμπ.
Μείωση τιμών
Στη Λωρίδα της Γάζας, δημοσιογράφοι του AFP είδαν χθες Κυριακή πολίτες να πηγαίνουν σε αγορές, όπου οι τιμές βασικών διατροφικών ειδών μειώθηκαν, καθώς η κατάπαυση του πυρός αναμένεται να συνοδευτεί από χαλάρωση του αποκλεισμού που επιβάλλεται από το Ισραήλ.
Φορτηγά με βοήθεια εισήλθαν από το σημείο διέλευσης Κερέμ Σαλόμ, στο νότιο Ισραήλ. Άλλα φορτηγά περίμεναν στη Ράφα, κοντινό σημείο διέλευσης στα σύνορα της Λωρίδας της Γάζας και της Αιγύπτου.
Κάποια φορτία λεηλατήθηκαν, σύμφωνα με αυτόπτες μάρτυρες.
«Δεν θέλουμε να ζούμε σε ζούγκλα, η βοήθεια πρέπει να παραδίδεται με ασφάλεια και να διανέμεται με σεβασμό στον κόσμο», είπε ο Μοχάμεντ Ζαράμπ, νεαρός κάτοικος του θυλάκου, μπροστά σε κούτες στο έδαφος κατά μήκος δρόμου.
Ο πόλεμος είχε έναυσμα την άνευ προηγουμένου έφοδο της Χαμάς στο νότιο Ισραήλ την 7η Οκτωβρίου 2023, όταν έχασαν τη ζωή τους 1.219 άνθρωποι στην ισραηλινή πλευρά, στην πλειονότητά τους άμαχοι, σύμφωνα με απολογισμό του Γαλλικού Πρακτορείου βασισμένο σε επίσημα δεδομένα.
Εκείνη την ημέρα 251 είχαν απαχθεί 251 άνθρωποι από τον στρατιωτικό βραχίονα της Χαμάς και συμμάχους του.
Στις ευρείας κλίμακας ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις αντιποίνων που ακολούθησαν έχασαν τη ζωή τους τουλάχιστον 67.806 άνθρωποι στη Λωρίδα της Γάζας, στην πλειονότητά τους άμαχοι, σύμφωνα με τους αριθμούς του υπουργείου Υγείας της κυβέρνησης της Χαμάς, που θεωρεί αξιόπιστους ο ΟΗΕ.
