Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους (ΓΑΚ) ανακοινώνουν την πρόσκτηση του αρχείου του Νίκου Καββαδία (1910–1975), ενός από τους σημαντικότερους, αναγνωρίσιμους και επιδραστικούς Έλληνες ποιητές, κατόπιν δωρεάς του μοναδικού κληρονόμου του, κ. Φίλιππου Χατζόπουλου.
Πρόκειται για μια δωρεά ιδιαίτερης πολιτιστικής και ιστορικής σημασίας, που διασφαλίζει τη διάσωση ενός πολύτιμου αρχειακού συνόλου και ανοίγει νέους δρόμους για τη μελέτη της ζωής και του έργου του ποιητή και όχι μόνο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
* Χειρόγραφο του ποιήματος Φάτα Μοργκάνα όπου φαίνεται σβησμένος ο αρχικός τίτλος Πολύγυρος © ΓΑΚ-Αρχείο Καββαδία
Η Κεντρική Υπηρεσία των Γενικών Αρχείων του Κράτους αναλαμβάνει την επιστημονική καταλογογράφηση, την τεκμηρίωση, τη συντήρηση, τη φύλαξη, την ανάδειξη και την ψηφιοποίηση του αρχείου.
Στόχος είναι, μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων εργασιών, το υλικό να καταστεί προσβάσιμο στο κοινό και την ερευνητική κοινότητα, σύμφωνα με τους κανόνες λειτουργίας των ΓΑΚ. Όπως προβλέπεται από τους όρους της σύμβασης δωρεάς, το αρχείο θα διατηρηθεί ως ενιαίο σύνολο, με δυνατότητα εμπλουτισμού του με νέες προσκτήσεις.
* Σημειώσεις στην πρώτη σελίδα σημειωματάριου © ΓΑΚ-Αρχείο Καββαδία
Η διάσωση του αρχείου οφείλεται στη φροντίδα με την οποία διαφυλάχθηκε από την αδελφή του ποιητή, Τζένια Καββαδία, και στη συνέχεια από την ανιψιά του, Έλγκα Καββαδία, και τον γιο της, Φίλιππο Χατζόπουλο.
Η μακρόχρονη αυτή προσπάθεια διατήρησε ένα πλούσιο και πολυεπίπεδο υλικό, με τεράστια λογοτεχνική, ιστορική και πολιτιστική αξία. Πενήντα και πλέον χρόνια μετά τον θάνατο «του ιδανικού και άξιου εραστή των μακρυσμένων θαλασσών και των γαλάζιων πόντων», το αρχειακό υλικό περνά σε έναν δημόσιο φορέα με αποστολή τη διαφύλαξη της ιστορικής μνήμης και την εξασφάλιση της μελέτης και αξιοποίησής του.
* Ο Νίκος Καββαδίας στο κατάστρωμα του ατμόπλοιου Κορινθία στις 14 Αυγούστου 1947 © ΓΑΚ-Αρχείο Καββαδία
Σύμβουλος του Αρχείου Καββαδία ορίζεται ο Μιχάλης Γελασάκης, μελετητής και βιογράφος του ποιητή, ο οποίος θα συνδράμει το έργο της τεκμηρίωσης και της ανάδειξης του αρχειακού υλικού.
Τέλος, καθοριστική για την ολοκλήρωση της διαδικασίας υπήρξε η συμβολή της ΚΑΡΤΕΡΙΑΣ ΑΜΚΕ, η οποία, μέσω χορηγίας, συνέβαλε στην υποστήριξη των εργασιών που συνδέονται με την ιστορική, φιλολογική και βιογραφική ανάδειξη του Αρχείου. Ειδικότερα, η χορηγία κάλυψε τις σχετικές συμβουλευτικές υπηρεσίες, καθώς και το κόστος εγκιβωτισμού και μεταφοράς του Αρχείου.
Τι περιλαμβάνει το Αρχείο
Το Αρχείο Καββαδία περιλαμβάνει χιλιάδες ντοκουμέντα που καλύπτουν χρονολογικά μια μεγάλη περίοδο από τα μέσα του 19ου αιώνα, με οικογενειακά κειμήλια, μέχρι τον θάνατό του στις 10 Φεβρουαρίου 1975.
Περιλαμβάνει, ακόμη, υλικό που αφορά την πρόσληψη του έργου του και δημιουργίες που εμπνεύστηκαν από τη ζωή και την ποίησή του.
Σε 45 αρχειακά κουτιά περιέχονται τεκμήρια μεγάλης λογοτεχνικής, ιστορικής και εμπορικής αξίας, που αφορούν τη ζωή και το έργο τόσο του ποιητή όσο και άλλων ποιητών, λογοτεχνών, ζωγράφων, ηθοποιών κλπ.
Στο Αρχείο Καββαδία διασώζονται εκατοντάδες χειρόγραφα με γνωστά και άγνωστα δικά του ποιήματα και πεζά. Επίσης, χειρόγραφα άλλων ποιητών όπως: Κ.Π. Καβάφης, Τέλλος Άγρας, Μήτσος Παπανικολάου, Μυρτιώτισσα, Ναπολέων Λαπαθιώτης, Γαλάζης κ.ά.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της καλλιτεχνικής ταυτότητας του Γιάννη Τσαρούχη. Περιλαμβάνεται επίσης αλληλογραφία με την οικογένειά του και επιπλέον 180 αποστολείς μεταξύ των οποίων: Γιώργος Σεφέρης, Στρατής Τσίρκας, Μ. Καραγάτσης, Νίκος Καζαντζάκης, Ελένη Καζαντζάκη, Δημήτρης Χορν, Γιώργος Θεοτοκάς, Αιμίλιος Βεάκης, Μυρτιώτισσα, Μάρκος Αυγέρης, Μήτσος Παπανικολάου, Καίσαρ Εμμανουήλ, Άγγελος Σικελιανός, Μέλπω Αξιώτη, Γιώργος Κοτζιούλας, Κ. Καρθαίος, Παύλος Νιρβάνας, Ανδρέας Καραντώνης, Μίμης Τραϊφόρος, Γιάννης Τσαρούχης, Κίμων Φράιερ, Ντίνος Χριστιανόπουλος, Τάκης Παπατσώνης, Τίμος Μαλάνος, Αλέξανδρος Μπάρας, Ναπολέων Λαπαθιώτης, Γλαύκος Αλιθέρσης, Περικλής Τριανταφύλλου, Ηλίας Πετρόπουλος, Αιμιλία Ήβου κ.ά.
* Ναυτικό φυλλάδιο του Νίκου Καββαδία © ΓΑΚ-Αρχείο Καββαδία
Ξεχωριστή θέση κατέχει η εκτεταμένη συλλογή εκατοντάδων φωτογραφιών -πολλές εκ των οποίων ανέκδοτες- που καλύπτουν τη διαδρομή του από τα παιδικά χρόνια καθώς και έργα τέχνης από επιφανείς ζωγράφους, χαράκτες και γλύπτες.
Τμήμα του αρχείου ακόμα αποτελούν τα ναυτικά του βιβλία, τα επαγγελματικά του έγγραφα, σημειωματάρια, ατζέντες, αποκόμματα, περιοδικά, εφημερίδες, βινύλια, πλάκες γραμμοφώνου και κασέτες με ηχογραφήσεις του ίδιου.
Η εικόνα το αρχείου ενισχύεται με αρκετά προσωπικά αντικείμενα, όπως εξαρτήματα ασυρμάτου, κιάλια, ξυριστική μηχανή, ναυτικό καπέλο, βαλίτσες, μεταλλικό φοριαμό, λυχνίες, αναμνηστικά κ.ά. και διάφορα έπιπλα συμπεριλαμβανομένου του γραφείου του.
* Η πρώτη σελίδα από τη σχολική εφημερίδα που έγραφε και εξέδιδε ο Νίκος Καββαδίας το 1922 © ΓΑΚ-Αρχείο Καββαδία
Τα συγκεκριμένα αντικείμενα θα εκτεθούν σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο της Κεντρικής Υπηρεσίας των ΓΑΚ.
