Από το καλοκαίρι του 2026 τίθεται σε εφαρμογή ένα νέο καθεστώς για τα ταξίδια εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο αλλάζει τα δεδομένα για εκατομμύρια Έλληνες πολίτες. Οι παλαιού τύπου αστυνομικές ταυτότητες, οι γνωστές «μπλε», παύουν πλέον να αναγνωρίζονται ως έγκυρα ταξιδιωτικά έγγραφα, γεγονός που καθιστά αναγκαία την έκδοση νέας ταυτότητας ή, εναλλακτικά, τη χρήση διαβατηρίου για μετακινήσεις στο εξωτερικό.
Η αλλαγή αυτή συνδέεται άμεσα με τα ζητήματα ασφάλειας. Οι υφιστάμενες ταυτότητες, που βρίσκονται σε χρήση εδώ και δεκαετίες, δεν ενσωματώνουν σύγχρονα χαρακτηριστικά προστασίας, με αποτέλεσμα να θεωρούνται ευάλωτες σε παραχαράξεις και καταχρήσεις. Για τον λόγο αυτό, οι αρμόδιες αρχές προτρέπουν τους πολίτες να μην περιμένουν την τελευταία στιγμή, αλλά να προχωρήσουν σταδιακά στην αντικατάστασή τους, ώστε να αποφευχθεί συνωστισμός όσο πλησιάζει η προθεσμία.
Μέχρι την πλήρη εφαρμογή του μέτρου, όσοι διαθέτουν διαβατήριο μπορούν να συνεχίσουν να το χρησιμοποιούν κανονικά για ταξίδια εντός Ευρώπης. Ωστόσο, η νέα ταυτότητα εκτιμάται ότι θα αποτελέσει μια πιο πρακτική και οικονομική επιλογή, ιδιαίτερα για όσους ταξιδεύουν συχνά.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η διαδικασία έκδοσης της νέας ταυτότητας προϋποθέτει την αυτοπρόσωπη παρουσία του ενδιαφερόμενου στο αρμόδιο αστυνομικό τμήμα. Ένα από τα βασικά στοιχεία είναι η ψηφιακή φωτογραφία, η οποία μπορεί είτε να ληφθεί επιτόπου είτε να εκδοθεί μέσω πιστοποιημένου φωτογράφου. Στη δεύτερη περίπτωση, η φωτογραφία ανεβαίνει στην πλατφόρμα myPhoto του gov.gr και συνδέεται με τον πολίτη μέσω ειδικού κωδικού. Η αίτηση και η υπεύθυνη δήλωση συμπληρώνονται κατά την προσέλευση, με τα στοιχεία να αντλούνται αυτόματα από τα κρατικά μητρώα, ενώ ο πολίτης καλείται να τα επιβεβαιώσει και να τα υπογράψει.
Το κόστος για την έκδοση της νέας ταυτότητας ανέρχεται στα 10 ευρώ μέσω ηλεκτρονικού παραβόλου, ενώ για πολύτεκνες οικογένειες προβλέπεται μειωμένο τέλος στα 5 ευρώ. Επιπλέον, απαιτείται και ένσημο της Ελληνικής Αστυνομίας μικρής αξίας. Όλες οι πληρωμές πραγματοποιούνται αποκλειστικά μέσω της πλατφόρμας e-Παράβολο. Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας, η παλιά ταυτότητα παραδίδεται και ακυρώνεται.
Για όσους εκδίδουν ταυτότητα για πρώτη φορά, η διαδικασία περιλαμβάνει και την παρουσία μάρτυρα, ο οποίος επιβεβαιώνει τα στοιχεία ταυτότητας του αιτούντος. Στην περίπτωση ανηλίκων, τον ρόλο αυτό μπορεί να αναλάβει ένας από τους γονείς ή ο νόμιμος κηδεμόνας, εφόσον προσκομιστούν τα απαραίτητα αποδεικτικά έγγραφα.
Η παραγωγή των νέων ταυτοτήτων γίνεται σε κεντρικές εγκαταστάσεις της Ελληνικής Αστυνομίας με υψηλά πρότυπα ασφαλείας, ενώ ο χρόνος παράδοσης υπολογίζεται περίπου σε επτά εργάσιμες ημέρες. Μετά την έκδοση, τα στοιχεία ενημερώνονται αυτόματα σε όλα τα διασυνδεδεμένα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου, διευκολύνοντας τη χρήση της νέας ταυτότητας σε υπηρεσίες και ψηφιακές εφαρμογές.
Παράλληλα, η αυξημένη ζήτηση έχει δημιουργήσει σημαντικές καθυστερήσεις, κυρίως στα μεγάλα αστικά κέντρα όπως η Αθήνα και η Θεσσαλονίκη, όπου τα διαθέσιμα ραντεβού εξαντλούνται γρήγορα. Για τον λόγο αυτό, οι πολίτες καλούνται να παρακολουθούν συχνά την πλατφόρμα κρατήσεων για τυχόν νέες διαθέσιμες ημερομηνίες ή να εξετάσουν την εξυπηρέτησή τους σε μικρότερες πόλεις.
Σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης, όπως επικείμενο ταξίδι, απώλεια ή κλοπή ταυτότητας ή σημαντικές εκπαιδευτικές υποχρεώσεις, δίνεται η δυνατότητα άμεσης εξυπηρέτησης χωρίς ραντεβού. Οι αρμόδιες αρχές εξετάζουν κάθε αίτημα ξεχωριστά, εφόσον προσκομίζονται τα απαραίτητα αποδεικτικά στοιχεία.
Συνολικά, η μετάβαση στη νέα ταυτότητα αποτελεί μια ουσιαστική αλλαγή που επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα και τις μετακινήσεις των πολιτών. Η έγκαιρη προετοιμασία και η σωστή ενημέρωση είναι καθοριστικής σημασίας, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη δυνατότητα ταξιδιών εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα επόμενα χρόνια.
