Την ύπαρξη στόχων του λογισμικού παρακολούθησης Graphite, της ισραηλινής εταιρείας Paragon Solutions στην Ελλάδα και την Κύπρο αποκάλυψε το βράδυ της Τετάρτης η ιταλική κυβέρνηση. Είναι η δεύτερη στόχευση Ελλήνων πολιτών με spyware που γίνεται γνωστή, μετά την αποκάλυψη των παρακολουθήσεων που διενήργησε η Intellexa στην Ελλάδα μέσω του Predator μεταξύ 2020 και 2022.
Η ιταλική κυβέρνηση ανακοίνωσε σε δελτίο τύπου ότι μια εκστρατεία παρακολουθήσεων μέσω του κατασκοπευτικού λογισμικού Graphite, η οποία αποκαλύφθηκε από το WhatsApp προ ημερών, στόχευσε άτομα σε πολλές χώρες της Ευρώπης.
Η κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι αρνήθηκε οποιαδήποτε εμπλοκή στην παρακολούθηση Ιταλών πολιτών, συμπεριλαμβανομένων του δημοσιογράφου Francesco Cancellato, επικεφαλής της ειδησεογραφικής ιστοσελίδας Fanpage.it, και του ακτιβιστή Luca Casarini, ο οποίος δραστηριοποιείται στη ΜΚΟ Mediterranea Saving Humans, η οποία βοηθά μετανάστες.
Στην ανακοίνωσή της, η κυβέρνηση ανέφερε ότι η Εθνική Υπηρεσία Κυβερνοασφάλειας της Ιταλίας (Agenzia per la Cybersicurezza Nazionale - ACN) επικοινώνησε με το WhatsApp και τη νομική του εκπροσώπηση, Advant, οι οποίοι ενημέρωσαν τις αρχές ότι επτά χρήστες κινητών τηλεφώνων στην Ιταλία είχαν στοχοποιηθεί από την εκστρατεία κατασκοπευτικού λογισμικού. Ωστόσο, το WhatsApp αρνήθηκε να αποκαλύψει τις ταυτότητες των στόχων, επικαλούμενο ανησυχίες για την ιδιωτικότητα.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Εθνικής Υπηρεσίας Κυβερνοασφάλειας της Ιταλίας το WhatsApp ανέφερε επίσης ότι χρήστες κινητών τηλεφώνων σε Ελλάδα, Κύπρο, Αυστρία, Βέλγιο, Τσεχία, Δανία, Γερμανία, Λετονία, Λιθουανία, Ολλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία και Σουηδία φέρονται να έχουν στοχοποιηθεί, με βάση τους τηλεφωνικούς τους κωδικούς χωρών.
Η ανακοίνωση αναφέρει τα εξής:
«Αναφορικά με όσα δημοσιεύτηκαν από ορισμένα μέσα ενημέρωσης σχετικά με τις φερόμενες δραστηριότητες κατασκοπείας που αφορούν δημοσιογράφους, η Προεδρία του Υπουργικού Συμβουλίου αποκλείει ότι τα πρόσωπα που προστατεύονται από τον νόμο 3 Αυγούστου 2007, αριθ. 124 (Σύστημα πληροφοριών για την ασφάλεια της Δημοκρατίας και νέο πλαίσιο απορρήτου), συμπεριλαμβανομένων των δημοσιογράφων, τέθηκαν υπό παρακολούθηση από τις υπηρεσίες πληροφοριών, και συνεπώς από την κυβέρνηση.
Δεδομένου ότι το ζήτημα θεωρείται ιδιαίτερα σοβαρό από την κυβέρνηση, ενεργοποιήθηκε η Εθνική Υπηρεσία Κυβερνοασφάλειας (ACN), η οποία υπάγεται στην Προεδρία του Υπουργικού Συμβουλίου. Η ACN ήρθε σε επικοινωνία με το νομικό γραφείο Advant, το οποίο έχει αναλάβει τη νομική εκπροσώπηση της εταιρείας WhatsApp Ireland Limited. Από αυτήν την επικοινωνία προέκυψε ότι οι ιταλικοί αριθμοί τηλεφώνου που φαίνεται να έχουν στοχοποιηθεί μέχρι στιγμής είναι επτά. Η ταυτότητα των κατόχων αυτών των αριθμών δεν γνωστοποιήθηκε στην ACN, καθώς ενημερώθηκαν απευθείας από την ίδια την εταιρεία για λόγους προστασίας της ιδιωτικότητάς τους.
Από την ίδια επικοινωνία προκύπτει ότι οι στοχευμένοι αριθμοί τηλεφώνου σχετίζονται με κωδικούς κλήσης που ανήκουν, εκτός από την Ιταλία, στις εξής χώρες: Βέλγιο, Ελλάδα, Λετονία, Λιθουανία, Αυστρία, Κύπρος, Τσεχία, Δανία, Γερμανία, Κάτω Χώρες, Πορτογαλία, Ισπανία και Σουηδία.
Η WhatsApp Ireland Limited είναι η θυγατρική εταιρεία της Meta που δραστηριοποιείται στην ευρωπαϊκή αγορά, γεγονός που εξηγεί γιατί οι πληροφορίες που προέκυψαν αφορούν αποκλειστικά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Για οποιοδήποτε άλλο θέμα σχετικό με τις αρμοδιότητες των υπηρεσιών πληροφοριών όσον αφορά τη χρήση των εν λόγω εργαλείων, η Προεδρία του Υπουργικού Συμβουλίου επιβεβαιώνει την προθυμία της να ενημερώσει το Κοινοβουλευτικό Όργανο Ελέγχου των Υπηρεσιών (Copasir)».
Το WhatsApp δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα σχολιασμού, που ζητούσε επιβεβαίωση του αριθμού των στόχων στην Ιταλία, των χωρών που ανέφερε η ιταλική κυβέρνηση, καθώς και άλλων ισχυρισμών που αποδίδονται στην εταιρεία από την ίδια την κυβέρνηση.
