Στο ρεπορτάζ του Der Spiegel αναφέρεται ότι :«Ουδείς ξέρει τι θα γίνει από εδώ και πέρα. Δεν γνωρίζει πού θα κοιμηθεί την επόμενη μέρα ή πώς θα ταΐσει τα τρία της παιδιά.
Η Σάρα μητέρα από το Αφγανιστάν, κάθεται πάνω σε μια κουβέρτα που έχει απλώσει στην άκρη ενός δρόμου στη Λέσβο. Ο σύζυγος και τα παιδιά της κάθονται δίπλα της. Έχουν περάσει ήδη δύο νύχτες στο ύπαιθρο, αφότου το κατάλυμά τους καταστράφηκε κατά την πυρκαγιά στο καταυλισμό προσφύγων στη Μόρια την Τρίτη το βράδυ.
Είναι Παρασκευή πρωί. Η Σάρα φαίνεται κουρασμένη, η μαντίλα της έχει γλιστρήσει από το κεφάλι της. Η οικογένεια περιμένει ακόμα κάποιον να της μιλήσει: Διαχειριστές του καταυλισμού στη Μόρια, Έλληνες αξιωματούχους. Αλλά η Σάρα και χιλιάδες άλλοι μετανάστες που έμειναν άστεγοι μετά τη φωτιά έχουν εγκαταλειφθεί στην τύχη τους.
Ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης στη Λέσβο μετά την κόλαση φωτιάς. Περίπου 400 ασυνόδευτοι ανήλικοι μεταφέρθηκαν από το νησί στην ηπειρωτική Ελλάδα. Αλλά τι θα συμβεί σε όλους τους άλλους ανθρώπους, εκείνους τους άνδρες και τις γυναίκες, μερικοί από τους οποίους έχουν σε κάποιες περιπτώσεις εγκλωβιστεί στη Μόρια για χρόνια και έχουν χάσει τα πάντα, εξακολουθεί να είναι ασαφές.
«Περνάνε πολύ άσχημα» στη Μόρια
«Οι άνθρωποι περνάνε πάρα πολύ άσχημα. Είναι εντελώς άποροι, εντελώς αποπροσανατολισμένοι, αισθάνονται απίστευτα εγκαταλελειμμένοι, τους τα έχουν πάρει όλα», δηλώνει ο Νίκλας Φισερ , ο οποίος εργάζεται για τη ΜΚΟ Mission Lifeline στη Λέσβο.
Οι ελληνικές Αρχές βλέπουν τους πρόσφυγες, έτσι φαίνεται, μάλλον ως απειλή και όχι ως ανθρώπους που έχουν ανάγκη. Η αστυνομία έχει δημιουργήσει οδοφράγματα στο νησί, για να αποτρέψει, μεταξύ άλλων τους μετανάστες από το να ξεκινήσουν προς την πρωτεύουσα της Λέσβου, τη Μυτιλήνη. Οι δυνάμεις ασφαλείας χρησιμοποίησαν δακρυγόνα κατά τη διάρκεια αντιπαραθέσεων με πρόσφυγες.
Ο Φίσερ αναφέρει ότι παρεμποδίστηκαν όσοι επεχείρησαν να παράσχουν στους ανθρώπους τροφή και νερό. «Είδα μια οργάνωση να χρησιμοποιεί μυστικά μονοπάτια για να μεταφέρει νερό και φαγητό στον καταυλισμό. Οι Αρχές το μόνο που κάνουν είναι να εμποδίζουν».
Μεταξύ 2014 και 2020, η Ελλάδα έλαβε σχεδόν 3 δις Ευρώ από την ΕΕ για τη στέγαση και τη φροντίδα των προσφύγων. Ωστόσο, η δεξιά κυβέρνηση του Πρωθυπουργού Μητσοτάκη και η προηγούμενη αριστερή κυβέρνηση υπό τον Αλέξη Τσίπρα απέτυχαν να δημιουργήσουν μια έστω βιώσιμη υποδομή για όσους ζητούν προστασία. Ήταν μόνο θέμα χρόνου μέχρι να ξεφύγει εκτός ελέγχου η κατάσταση σε καταυλισμούς, όπως αυτός στη Μόρια.
Οι ελληνικές Αρχές σκοπεύουν τώρα να δημιουργήσουν ένα προσωρινό καταυλισμό με σκηνές για ορισμένους από τους πρόσφυγες σε πρώην πεδίο βολής στη Λέσβο. Ελικόπτερα έχουν μεταφέρει ήδη υλικό στην περιοχή. Και στρατιώτες θα βοηθήσουν στην κατασκευή. Άλλοι μετανάστες θα φιλοξενηθούν σε πλοία. Η κυβέρνηση έχει αυξήσει την αστυνομική δύναμη στο νησί, καθώς προφανώς αναμένει διαμαρτυρίες από κατοίκους.
Στην Ευρώπη, πολιτικοί και οργανώσεις βοήθειας ζητούν την εκκένωση των προσφύγων από τα ελληνικά νησιά. Ωστόσο, η ίδια η Ελλάδα έχει περιορισμένο ενδιαφέρον για κάτι τέτοιο.
Στις Βρυξέλλες και στο Βερολίνο λέγεται ότι η ελληνική κυβέρνηση θα τορπιλίσει πιθανή κατανομή των προσφύγων στην Ευρώπη. Η Αθήνα φέρεται να φοβάται ότι, σε διαφορετική περίπτωση, ακόμη περισσότεροι μετανάστες από την Τουρκία θα ξεκινούσαν το ταξίδι προς την Ελλάδα. Και ο καταυλισμός στη Μόρια σχεδιάζεται να ξαναχτιστεί σύμφωνα με τα σχέδια των Ελλήνων.
Ο Πρωθυπουργός Μητσοτάκης ακολουθεί κατασταλτική πολιτική ασύλου. Σύμφωνα με έρευνες που έχει κάνει το SPIEGEL, οι Έλληνες συνοριοφύλακες βάζουν τακτικά πρόσφυγες σε φουσκωτές σωσίβιες σχεδίες, τους σέρνουν προς την Τουρκία και τους αφήνουν στη μοίρα τους.
Οι συνθήκες σε καταυλισμούς, όπως η Μόρια, ταιριάζουν σε αυτήν την εικόνα. Οι επικριτές λένε ότι η ελληνική κυβέρνηση αποδέχεται συνειδητά τη δυστυχία ή μάλιστα την επιβάλλει, για να τρομάξει πιθανούς νεοφερμένους. Προφανώς, τίποτα δεν πρέπει να αλλάξει ως προς αυτό και μετά από την καταστροφική πυρκαγιά στη Μόρια, υποστηρίζει το γερμανικό περιοδικό».
