Η έλλειψη χρόνου αποτελεί για πολλούς ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια στην άσκηση. Οι αυξημένες επαγγελματικές και οικογενειακές υποχρεώσεις κάνουν συχνά δύσκολη ακόμη και την εξεύρεση μίας ώρας για το γυμναστήριο.
Ωστόσο, νέα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι ίσως δεν χρειάζονται πάντα πολύωρες προπονήσεις για να προκληθούν σημαντικές αλλαγές στον οργανισμό. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Rockefeller στη Νέα Υόρκη διαπίστωσαν ότι μόλις λίγα λεπτά έντονης άσκησης μπορούν να προκαλέσουν μια ισχυρή μοριακή αντίδραση, αυξάνοντας στο αίμα πρωτεΐνες που συνδέονται με την υγεία των αγγείων, τον μεταβολισμό του λίπους και την προστασία από χρόνιες παθήσεις.
Έξι σπριντ των 30 δευτερολέπτων
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Cell Reports Medicine, περιλάμβανε 19 άτομα, τα οποία χωρίστηκαν σε δύο ομάδες. Η πρώτη ομάδα πραγματοποίησε έξι σπριντ ποδηλασίας διάρκειας 30 δευτερολέπτων, με κάθε προσπάθεια να ακολουθείται από τέσσερα λεπτά αποκατάστασης. Η δεύτερη ομάδα έκανε 90 λεπτά συνεχόμενης ποδηλασίας μέτριας έντασης. Οι ερευνητές πήραν δείγματα αίματος από τους συμμετέχοντες και εξέτασαν τις αλλαγές σε χιλιάδες πρωτεΐνες που κυκλοφορούν στον οργανισμό.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Συνολικά εντοπίστηκαν 2.884 πρωτεΐνες. Οι πρωτεΐνες αυτές λειτουργούν σαν μικροσκοπικοί «αγγελιοφόροι», μεταφέροντας σήματα που μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία των μυών, των αιμοφόρων αγγείων, των ορμονών και του μεταβολισμού. Τα αποτελέσματα ήταν ιδιαίτερα εντυπωσιακά στην ομάδα των σπριντ. Αμέσως μετά την έντονη άσκηση, σχεδόν το ένα τέταρτο των πρωτεϊνών παρουσίασε αλλαγές. Πολλές από αυτές είχαν συσχετιστεί σε προηγούμενες αναλύσεις με χαμηλότερο κίνδυνο παχυσαρκίας, διαβήτη τύπου 2 και βραδύτερη βιολογική γήρανση.
Τι συνέβη μετά τα 90 λεπτά ποδηλασίας
Η εικόνα ήταν αρκετά διαφορετική στην ομάδα που έκανε μέτριας έντασης άσκηση. Μετά από 90 λεπτά ποδηλασίας, λιγότερο από το 0,25% των πρωτεϊνών παρουσίασε άμεσες αλλαγές. Ορισμένες από τις πρωτεΐνες που συνδέονται με μεταβολικά οφέλη εμφανίστηκαν αργότερα, περίπου τρεις ώρες μετά την προπόνηση. Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η μέτρια άσκηση είναι αναποτελεσματική. Οι ερευνητές τονίζουν ότι οι δύο μορφές άσκησης φαίνεται να προκαλούν διαφορετικές και χρονικά διαφορετικές αντιδράσεις στον οργανισμό.
«Αυτό που είναι συναρπαστικό εδώ είναι ότι μόλις λίγα λεπτά έντονης άσκησης μπορούν να προκαλέσουν μια σημαντική μοριακή απόκριση», δήλωσε ο Paul Cohen, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και επικεφαλής του Εργαστηρίου Μοριακού Μεταβολισμού στο Πανεπιστήμιο Rockefeller.
Οι «εξερκίνες» και το σήμα προς το λίπος Ένα από τα ενδιαφέροντα ευρήματα της έρευνας αφορά τις λεγόμενες εξερκίνες, δηλαδή πρωτεΐνες και μεταβολίτες που απελευθερώνονται στην κυκλοφορία του αίματος ως αποτέλεσμα της άσκησης. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι σύντομες εκρήξεις έντονης άσκησης προκάλεσαν αύξηση σε περισσότερες από 200 τέτοιες ουσίες. Ορισμένες από αυτές έχουν συνδεθεί με την ανάπτυξη των αιμοφόρων αγγείων, την επιδιόρθωση των ιστών και τη ρύθμιση του μεταβολισμού.
Παράλληλα, το αίμα που ελήφθη μετά τα σπριντ προκάλεσε σημαντικότερες αλλαγές σε ανθρώπινα λιποκύτταρα που εξετάστηκαν στο εργαστήριο. Τα κύτταρα εμφάνισαν διαφοροποιήσεις στον τρόπο με τον οποίο επεξεργάζονταν την ενέργεια και ανταποκρίνονταν στις ορμόνες. Το εύρημα αυτό ενδέχεται να βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα με ποιον τρόπο η έντονη άσκηση επηρεάζει τον μεταβολισμό και τον τρόπο με τον οποίο το σώμα χρησιμοποιεί και αποθηκεύει ενέργεια.
Δεν χρειάζεται απαραίτητα ποδήλατο
Παρότι η συγκεκριμένη μελέτη πραγματοποιήθηκε με ποδηλατικά σπριντ, οι ερευνητές εκτιμούν ότι αντίστοιχες σύντομες εκρήξεις έντονης δραστηριότητας μπορούν να επιτευχθούν και με άλλες μορφές άσκησης. Το γρήγορο τρέξιμο, η έντονη ανάβαση σκάλας ή ασκήσεις με το βάρος του σώματος, όπως τα burpees, μπορούν να αυξήσουν γρήγορα την καρδιακή συχνότητα και να προκαλέσουν αντίστοιχη φυσιολογική αντίδραση. Η λογική πίσω από αυτό είναι ότι η απότομη αύξηση της έντασης αναγκάζει την καρδιά να αντλεί περισσότερο αίμα, αυξάνοντας την παροχή οξυγόνου στους μυς.
Μπορούν τρία λεπτά να αντικαταστήσουν μία ώρα στο γυμναστήριο;
Η απάντηση, σύμφωνα με τους ερευνητές, δεν είναι τόσο απλή. Η μελέτη είναι μικρή, καθώς συμμετείχαν μόλις 19 άτομα, και εξετάζει κυρίως τις βραχυπρόθεσμες μοριακές αντιδράσεις του οργανισμού. Δεν απέδειξε ότι τρία λεπτά σπριντ οδηγούν από μόνα τους σε απώλεια βάρους ή ότι προλαμβάνουν την παχυσαρκία, τον διαβήτη ή τις καρδιαγγειακές παθήσεις.
Επιπλέον, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι απαιτούνται μεγαλύτερες και μακροχρόνιες μελέτες προκειμένου να διαπιστωθεί κατά πόσο οι συγκεκριμένες μοριακές αλλαγές μεταφράζονται πράγματι σε μεγαλύτερη διάρκεια ζωής ή μικρότερο κίνδυνο ασθενειών. Το σημαντικό μήνυμα, πάντως, είναι ότι η ένταση της άσκησης φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο στον τρόπο με τον οποίο αντιδρά ο οργανισμός.
Όπως ανέφερε ο Luke Olsen, μεταδιδακτορικός ερευνητής και συγγραφέας της μελέτης, οι διαφορετικές εντάσεις άσκησης προκαλούν διαφορετικές προσαρμογές σε ολόκληρο το σώμα, ενώ οι εξερκίνες φαίνεται να είναι ιδιαίτερα ευαίσθητες στην ένταση της άσκησης. Έτσι, για όσους δυσκολεύονται να βρουν χρόνο για μια μεγάλη προπόνηση, τα ευρήματα προσθέτουν ένα ακόμη επιχείρημα υπέρ της σύντομης αλλά έντονης δραστηριότητας. Ωστόσο, τα τρία λεπτά σπριντ δεν θα πρέπει να θεωρούνται γενική αντικατάσταση της συστηματικής άσκησης, αλλά ένα πιθανό συμπλήρωμα ενός συνολικά δραστήριου τρόπου ζωής.
Πηγή: Daily Mail
