Φυλλώδη λαχανικά όπως το σπανάκι και το κέιλ, καθώς και διαχρονικά αγαπημένα φρούτα των παιδιών όπως οι φράουλες και τα σταφύλια, συγκεντρώνουν τα υψηλότερα επίπεδα υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων, σύμφωνα με κυβερνητικούς ελέγχους και τον οδηγό Shopper’s Guide to Pesticides in Produce για το 2026.
Σύμφωνα με το CNN, νεκταρίνια, ροδάκινα, κεράσια, μήλα, βατόμουρα, αχλάδια, πατάτες και μύρτιλα συμπληρώνουν τη φετινή λίστα «Dirty Dozen» («Βρώμικη δωδεκάδα») με τα φρούτα και λαχανικά που είναι περισσότερο επιβαρυμένα από φυτοφάρμακα, σύμφωνα με την έκθεση που δημοσίευσε χθες Τρίτη η Environmental Working Group (EWG), αμερικανικός μη κερδοσκοπικός οργανισμός που ασχολείται με θέματα δημόσιας υγείας και περιβάλλοντος.
Το σπανάκι, που κατέχει την πρώτη θέση, είχε περισσότερα υπολείμματα φυτοφαρμάκων ανά μονάδα βάρους από οποιοδήποτε άλλο προϊόν. Μάλιστα, περιείχε κατά μέσο όρο τουλάχιστον τέσσερις διαφορετικούς τύπους φυτοφαρμάκων, σύμφωνα με την EWG.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Τα δείγματα κάθε προϊόντος περιείχαν κατά μέσο όρο τέσσερα ή περισσότερα φυτοφάρμακα, με εξαίρεση τις πατάτες που είχαν δύο. Η κατανάλωση προϊόντων με υπολείμματα πολλών φυτοφαρμάκων προκαλεί ανησυχία στους ειδικούς, καθώς αυτό το μείγμα συσσωρεύονται αυξάνοντας τον κίνδυνο για την υγεία.
Για τη σύνταξη της έκθεσης, η EWG εξέτασε τους πιο πρόσφατους ελέγχους υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων που πραγματοποίησε το υπουργείο Γεωργίας των ΗΠΑ σε 54.344 δείγματα από 47 φρούτα και λαχανικά.
Πριν το USDA εξετάσει ένα δείγμα, πλένεται σχολαστικά ώστε να προσομοιώνεται η συμπεριφορά των καταναλωτών στο σπίτι. Ωστόσο, οι έλεγχοι εντόπισαν ίχνη 264 φυτοφαρμάκων - από αυτά, τα 203 εμφανίστηκαν σε προϊόντα της λίστας Dirty Dozen.
Οι επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων στην υγεία
Τα φυτοφάρμακα έχουν συνδεθεί σε παλαιότερες μελέτες με πρόωρους τοκετούς, συγγενείς δυσπλασίες όπως ανωμαλίες του νευρικού σωλήνα, αποβολές και αύξηση γενετικών βλαβών. Η έκθεση σε φυτοφάρμακα έχει επίσης συσχετιστεί με χαμηλότερες συγκεντρώσεις σπέρματος, καρδιοπάθειες, καρκίνο και άλλες διαταραχές.
«Η έκθεση σε φυτοφάρμακα κατά την εγκυμοσύνη μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένο κίνδυνο γενετικών ανωμαλιών, χαμηλού βάρους γέννησης και εμβρυϊκού θανάτου», αναφέρει η American Academy of Pediatrics. «Η έκθεση κατά την παιδική ηλικία έχει συνδεθεί με προβλήματα προσοχής και μάθησης, καθώς και με καρκίνο».
«Παντοτινά χημικά» στο πιάτο μας
Για πρώτη φορά, η έκθεση διαπίστωσε ότι πάνω από το 60% των δειγμάτων της λίστας Dirty Dozen περιείχαν φυτοφάρμακα που είναι επίσης «παντοτινά χημικά», γνωστά ως PFAS. Τα τρία πιο συχνά ανιχνευμένα φυτοφάρμακα στα προϊόντα ήταν αυτές οι υπερφθοριωμένες και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ουσίες.
Τα PFAS ονομάζονται «παντοτινά χημικά» επειδή οι μοριακοί τους δεσμοί μπορεί να χρειαστούν από χρόνια έως δεκαετίες - ακόμη και αιώνες - για να διασπαστούν πλήρως στο περιβάλλον.
«Το φυτοφάρμακο PFAS είναι το ενεργό συστατικό αυτών των προϊόντων επειδή είναι αποτελεσματικό στο να σκοτώνει οργανισμούς - και αυτός ακριβώς είναι ο λόγος που προκαλεί τόσο μεγάλη ανησυχία για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον γενικότερα», δήλωσε πρόσφατα στο CNN η Bernadette Del Chiaro, ανώτερη αντιπρόεδρος της EWG για τις δραστηριότητες στην Καλιφόρνια.
Πολλές χημικές ουσίες PFAS έχουν συνδεθεί με καρκίνο, παχυσαρκία, παθήσεις του θυρεοειδούς, υψηλή χοληστερόλη, μειωμένη γονιμότητα, ηπατική βλάβη, ορμονικές διαταραχές και βλάβες στο ανοσοποιητικό σύστημα. Ορισμένες από αυτές τις ουσίες μπορούν να προκαλέσουν βλάβες ακόμη και σε επίπεδα ενός δισεκατομμυριοστού του γραμμαρίου.
Εκπρόσωπος της CropLife America, που εκπροσωπεί τη βιομηχανία φυτοφαρμάκων, δήλωσε στο CNN μέσω email ότι «η ετήσια εκστρατεία τρομοκράτησης της EWG προωθεί τη δυσπιστία απέναντι στο διατροφικό μας σύστημα και στα εργαλεία που χρησιμοποιούν οι αγρότες για να προστατεύσουν τις καλλιέργειές τους από ζιζάνια, παράσιτα και ασθένειες».
«Τα γεγονότα δείχνουν ότι πάνω από το 99% των ελεγμένων προϊόντων βρίσκονται πολύ κάτω από τα όρια ασφαλείας της EPA», πρόσθεσε.
Τα λιγότερα μολυσμένα τρόφιμα
Στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσης, η EWG δημιουργεί κάθε χρόνο τη λίστα «Clean Fifteen», με μη βιολογικά προϊόντα προϊόντων που έχουν τα χαμηλότερα επίπεδα υπολειμμάτων φυτοφαρμάκων.
Φέτος, σχεδόν το 60% των δειγμάτων της λίστας Clean Fifteen δεν είχαν ανιχνεύσιμα υπολείμματα φυτοφαρμάκων. Ο ανανάς, το γλυκό καλαμπόκι και τα αβοκάντο βρέθηκαν στην κορυφή της λίστας ως τα λιγότερο μολυσμένα προϊόντα από όσα εξετάστηκαν. Ακολούθησαν η παπάγια, τα κρεμμύδια, ο κατεψυγμένος αρακάς, τα σπαράγγια, το λάχανο, το κουνουπίδι, το καρπούζι, τα μάνγκο, οι μπανάνες, τα καρότα, τα μανιτάρια και τα ακτινίδια.
Η επιλογή περισσότερων προϊόντων από τη λίστα Clean Fifteen και λιγότερων από τη λίστα Dirty Dozen, ή η αγορά βιολογικών εκδοχών των 12 πιο επιβαρυμένων φρούτων και λαχανικών, είναι ένας εξαιρετικός τρόπος για να μειωθεί η έκθεση στα φυτοφάρμακα, τονίζει ο αναλυτής επιστημών της EWG Varun Subramaniam.
Μελέτες έχουν δείξει ότι η κατανάλωση περισσότερων βιολογικών τροφίμων μπορεί να μειώσει τα επίπεδα φυτοφαρμάκων στον ανθρώπινο οργανισμό, πρόσθεσε.
Όλα τα προϊόντα, ακόμη και τα βιολογικά, πρέπει να πλένονται πριν καθαριστούν, σύμφωνα με την FDA. Μετά το πλύσιμο, πρέπει να στεγνώνονται με καθαρό πανί ή χαρτί κουζίνας.
Σκληρά προϊόντα όπως καρότα, αγγούρια, πεπόνια και πατάτες μπορούν να τρίβονται με καθαρή βούρτσα λαχανικών κάτω από τρεχούμενο νερό, σύμφωνα με την FDA.
Αφαιρέστε τα εξωτερικά φύλλα από λάχανο, μαρούλι και άλλα φυλλώδη λαχανικά και ξεπλύνετε προσεκτικά κάθε φύλλο, αλλά μην έχει πολύ δυνατή πίεση το νερό.
Με πληροφορίες από CNN
