Σύμφωνα με άρθρο του επιστημονικού εντύπου The Lancet Psychiatry, επιστημονική ομάδα του Πανεπιστημίου του Έξετερ, με επικεφαλής τον καθηγητή Ψυχολογίας Κρίστοφερ Μπόιλ, προειδοποιεί τους γονείς ότι, αναπαράγοντας το ψέμα για την ύπαρξη του Άγιου Βασίλη που φέρνει τα δώρα, αυτό που πετυχαίνουν τελικά, είναι να χαλάνε σε βάθος χρόνου τη σχέση τους με τα παιδιά τους, καθώς το εν λόγω αθώο ψέμα μπορεί να υποσκάψει την εμπιστοσύνη των μικρών στους μεγάλους.
«Αν οι γονείς είναι ικανοί να ψεύδονται για κάτι τόσο ξεχωριστό και μαγικό, μπορούν μετά να τους εμπιστεύονται τα παιδιά τους ότι αποτελούν θεματοφύλακες της σοφίας και της αλήθειας;» αναρωτιούνται οι ειδικοί.
Επίσης, υποστηρίζουν ότι η διαιώνιση του ψέματος περί ύπαρξης του αγαπημένου αγίου των παιδιών δεν είναι παρά μια ενδόμυχη επιθυμία των ίδιων των γονιών να ξαναγίνουν παιδιά.
Ακόμα, επισημαίνουν ότι αν καλοσκεφτεί κανείς την ιδέα ότι κάπου στον Βόρειο Πόλο υπάρχει ο Άγιος Βασίλης, που παρακολουθεί κάθε παιδί και ξέρει αν είναι φρόνιμο ή άτακτο ώστε να του φέρει ή όχι δώρο, είναι τελικά μάλλον τρομακτική. Ιδίως όταν ορισμένοι γονείς σκοπίμως εμπλέκουν τον Άγιο Βασίλη για να πειθαρχήσουν ή να τιμωρήσουν το παιδί τους.
«Η ηθικότητα του να κάνουμε τα παιδιά να πιστεύουν σε τέτοιους μύθους, πρέπει να τεθεί εν αμφιβόλω» σύμφωνα με τον Δρ Μπόιλ. «Όλα τα παιδιά τελικά θα μάθουν ότι συστηματικά και επί χρόνια εξαπατήθηκαν και αυτό μπορεί να τα κάνει να αναρωτιούνται ποια άλλα ψέματα τους έχουν πει» τόνισε. Πρόσθεσε, πάντως, ότι μερικά ψεματάκια είναι χρήσιμα για τα παιδάκια, όπως π.χ. ότι το αγαπημένο ζωάκι τους που μόλις πέθανε, θα πάει στον παράδεισο.
Τέλος, η επιστημονική ομάδα του Πανεπιστημίου του Έξετερ αποδίδει την διαιώνιση του μύθου του Άγιου Βασίλη στην έμφυτη τάση του ανθρώπου να συμμορφώνεται σε παραδόσεις, ακόμη και όταν αυτές είναι εξόφθαλμα παράλογες, και επειδή όλοι οι άνθρωποι, μικροί και κυρίως μεγάλοι, θέλουν να ξεφύγουν από την πραγματικότητα.
