Η Άνγκελα Μέρκελ μίλησε για τον Γιώργο Παπανδρέου, την πρώτη συνάντησή της με τον Αλέξη Τσίπρα, το τηλεφώνημά του αφού ανακοίνωσε το δημοψήφισμα, αλλά και το αν θα άλλαζε κάτι στον τρόπο που διαχειρίστηκε την ελληνική κρίση.
«Ουσιαστικά το 2009 με 2010 αντιλήφθηκα για πρώτη φορά ότι υπήρχε πρόβλημα με το χρέος στην Ελλάδα», δήλωσε σε συνέντευξη που παραχώρησε στον ΣΚΑΪ και τον Αλέξη Παπαχελά. «Ο Γιώργος Παπανδρέου γνωστοποίησε τη βαρύτητα του χρέους και έπειτα οι διεθνείς πιστοληπτικοί οργανισμοί ενεργοποιήθηκαν και επεσήμαναν το πρόβλημα στην Κομισιόν», συμπλήρωσε και σημείωσε ότι κατάλαβε το μέγεθος του προβλήματος στο σύνολό του τον Φεβρουάριο- Μάρτιο του 2010.
Η συνάντηση με τον Παπανδρέου τον Φεβρουάριο του 2010
Στη συνέχεια, η πρώην καγκελάριος μίλησε για τη συνάντηση με τον Γιώργο Παπανδρέου τον Φεβρουάριο του 2010.
«Δεν ήταν ο Παπανδρέου που αιτήθηκε οικονομική ενίσχυση, αλλά κυρίως οι ανησυχίες του Ζαν Κλοντ Τρισέ, τότε προέδρου της ΕΚΤ, ότι υπάρχει μεγάλο πρόβλημα, του Μπαρόζο, τότε προέδρου της Κομισιόν και του Νικολά Σαρκοζί τότε προέδρου της Γαλλίας.
Αλλά εγώ δεν καταλάβαινα, όπως υποστήριζαν όλοι, γιατί έπρεπε να κάνουμε κάτι προτού ο ίδιος Παπανδρέου μας πει τι σκοπεύει να κάνει. Επικρατούσε μεγάλη αναστάτωση και εγώ έπρεπε να κατανοήσω τι περίμεναν από τη Γερμανία. Φυσικά μας έβλεπαν ώς την πιο δυνατή οικονομία και περίμεναν από εμάς να λύσουμε το πρόβλημα. Αλλά ξέρετε δεν είχε σχεδιαστεί έτσι το ευρώ, αλλά ώστε κάθε χώρα να εφαρμόζει δική της οικονομική και κοινωνική πολιτική.
Μετά άνθρωποι έλεγαν ότι ήθελαν χρήματα από τη Γερμανία, παρότι το ευρώ δεν δημιουργήθηκε- όπως ρητά επιβεβαίωσε το Συνταγματικό μας δικαστήριο- για να στηρίζει οικονομικά η μία χώρα την άλλη. Δεν είχα ούτε νομικά τη δυνατότητα να παρέμβω. Η κατάσταση ήταν δύσκολη και για την Ελλάδα και για τη Γερμανία.
Με εξέπληξε κάπως το γεγονός ότι κανένας δεν ρώτησε τον Έλληνα πρωθυπουργό τι ήθελε να κάνει. Η Κομισιόν είχε ορίσει ότι έπρεπε να περισταλεί το 4% του ΑΕΠ, ένα τεράστιο ποσό. Ο Σαρκοζί είπε ότι δεν μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο, γιατί ο κόσμος θα διαδήλωνε στους δρόμους. Εγώ περίμενα να αντιδράσει επιτέλους ο Έλληνας πρωθυπουργός, αλλά φυσικά δεν είχε κανένα ακόμα κάποιο ολοκληρωμένο σχέδιο, όπως κατάλαβα εκ των υστέρων. Πρέπει να πει κάποιος ξεκάθαρα από πού θα προέλθει αυτό το 4%. Νομίζω δεν ήταν έτοιμος ακόμα- και αυτό δεν αποτελεί κατηγορία- να πει πώς θα το κάνει. Είχε γίνει πρωθυπουργός και είχε μια κληρονομιά να διαχειριστεί. Ίσως όλα να είχαν εξελιχθεί ηπιότερα αν δεν είχαμε την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση, που κλόνισε όλες τις τράπεζες ανά τον κόσμο».
Για το αν πίστευε ότι χρειαζόταν ένα Grexit
«Σκέφτηκα πάρα πολύ αυτό το ερώτημα, κατέληξα στο συμπέραμα ότι το ευρώ είναι κάτι παραπάνω από νόμισμα. Η Ελλάδα είναι σημαντική χώρα στην ΕΕ. Λέμε πάντα ότι είναι το λίκνο της δημοκρατίας και τώρα να φύγει από το ευρώ; Πιστεύω ότι είναι πολύ κακό όταν η Ευρώπη κάνει πισωγυρίσματα. Στεναχωρήθηκα πολύ με το Brexit, για αυτό το καλοκαίρι του 2010, όταν τα πράγματα γίνονταν πάρα πολύ δύσκολα, μέχρι το 2011, σκέφτηκα πολύ σοβαρά και αποφάσισα αμετάκλητα να κάνουμε ό,τι περνάει χέρι μας να μείνει η Ελλάδα στο ευρώ», είπε η Άνγκελα Μέρκελ.
«Είπα ότι πρέπει να κάνουμε τα πάντα για να παραμείνει στην ευρωζωνη, ότι δεν πρέπει να χάσουμε καμία χώρα, γιατί έστω και μια αποχώρηση μπορεί να δημιουργήσει προηγούμενο και να καταστρέψει το ευρωπαϊκό οικοδόμημα. Αλλά ταυτόχρονα έπρεπε να πούμε ότι οφείλετε να αλλάξετε για το δικό σας συμφέρον».
«Με τον Τσίπρα καταφέραμε να συνεργαστούμε επειδή δεν λέγαμε ψέματα μεταξύ μας»
Η Άνγκελα Μέρκελ περιέγραψε την πρώτη συνάντησή της με τον Αλέξη Τσίπρα, στην καγκελαρία και πως απέναντι είχε συγκεντρωθεί μια ομάδα του Die Linke, που μόλις τους είχε επισκεφθεί.
«Τον άκουσα να βγαίνει από το αυτοκίνητο και να ακούει τη Διεθνή. Στάθηκα μπροστά σε όλους που αναρωτιούνταν τι θα κάνει, αν θα χαιρετίσει πρώτα τους συντρόφους του, αφήνοντας μια γυναίκα να στέκεται. Σκέφτηκα “ελπίζω να έρθει σύντομα” και όντως ήρθε σε πολύ λίγο. Του είπα ¨πως ήταν κάπως περίεργο να πάει πρώτα στους Αριστερούς και μου απάντησε πως πρέπει πάντα να στηρίζουμε τους δικούς μας. Βρήκα έξυπνη την απάντηση. Η πρώτη επίσκεψη εξελίχθηκε στο να παρατηρούμε ο ένας τον άλλον. Έπρεπε να να στηρίξουμε αυτό που ήθελαν οι χώρες μας και ταυτόχρονα να συγκλίνουμε προς μια κοινά αποδεκτή λύση. Πιστεύω ότι τελικά καταφέραμε να συνεργαστούμε επειδή δεν λέγαμε ψέματα μεταξύ μας, δεν προσποιούμασταν, συνομιλούσαμε πάντα ανοιχτά και με ειλικρίνεια».
Το τηλεφώνημα για το δημοψήφισμα
Η πρώην καγκελάριος περιέγραψε το τηλεφώνημα που είχε με τον Τσίπρα και τον Ολάντ, μετά την ανακοίνωση του δημοψηφίσματος.
«Ήμουν εντελώς ήρεμη. Δεν ήξερα τι να πω. Είχαμε διαπραγματευτεί ολόκληρη τη νύχτα, είχαμε διαπραγματευτεί ένα μνημόνιο. Θα επέστρεφε στη χώρα του και θα μιλούσε με τον κόμμα του. Ήμουν απόλυτα πεπεισμένη ότι το κόμμα και η κυβέρνηση θα του έλεγαν ας το κάνουμε αφού το διαπραγματευτήκατε όλη τη νύχτα. Μετά μας κάλεσε και μας είπε ότι θα διεξαγάγει δημοψήφισμα, ενώ δεν μας είχε απαντήσει θετικά ή αρνητικά. Όταν τον ρώτησα ποια είναι η άποψη της κυβέρνησής του είπε “φυσικά υπέρ του όχι”. Τα έχασα κυριολεκτικά και του είπα “πολύ ενδιαφέρον”. Το τηλεφώνημα τελείωσε πάρα πολύ γρήγορα. Ήταν ξεκάθαρο ότι το δημοψήφισμα είχε προκηρυχθεί, μπορούσαμε μόνο να περιμένουμε το αποτέλεσμα».
Σε ερώτηση αν είχε σχέδιο για το Grexit μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, απάντησε αρνητικά. «Όχι, όχι. Δεν είχα τέτοιο σχέδιο, γιατί δεν είχα καταλάβει τι κρυβόταν πίσω από αυτή την κίνηση και φυσικά ήξερα ότι ο ελληνικός λαός δεν ψήφισε για την παραμονή ή όχι στο ευρώ. Ήρθε μια πολύ δύσκολη περίοδος για τον λαό, τα capital controls και πάντα σκεφτόμουν τι θα συνέβαινε αν γινόταν αυτό στη Γερμανία. Δεν ξέρω πώς θα μπορούσα να το διαχειριστώ ως καγκελάριος.
Επέστρεψε ο πρωθυπουργός και με ενδιαφέρον παρατηρήσαμε ότι υπήρχε θέληση να διαπραγματευτούμε ένα μνημόνιο και σε μεταγενέστερη επίσκεψή μου, κατά την αποχώρησή μου, είπα στον Τσίπρα ότι για εμένα όσα έγιναν ήταν παραλογισμός. Όχι στο πρόγραμμα, δημοψήφισμα, διαπραγμάτευση, του πρωθυπουργού για το δημοψήφισμα και δεύτερη νίκη στις εκλογές. Μου είπε και το κατάλαβα ότι έτσι έδειξα έμμεσα ότι ο λαός με ψήφισε για να μη στηρίξω το μνημόνιο.
«Δεν θα έκανα κάτι διαφορετικό»
Ερωτηθείσα αν θα έκανε κάτι διαφορετικό, απάντησε: «Στην πραγματικότητα φοβάμαι όχι. Όταν γυρίζω πίσω, οι μηχανισμοί ήταν ουσιαστικά σωστοί. Μερικές φορές πρέπει να περνάει κάποιος και δύσκολες στιγμές». Δήλωσε ότι η Ελλάδα είναι σε πολύ καλό δρόμο και έχει πετύχει αξιοσημείωτα επιτεύγματα, αλλά συμπλήρωσε ότι είναι ανάμεσα στις χώρες που αντιμετωπίζουν πρόβλημα με τη στέγαση, τα ακριβά ενοίκια, τον υπερτουρισμό και το brain drain.
«Δεν θα ζητούσα συγγνώμη»
Τέλος, η Άνγκελα Μέρκελ ρωτήθηκε αν θα ζητούσε συγγνώμη από το κομμάτι του ελληνικού λαού που υπέφερε.
«Όχι, δεν θα ζητούσα συγγνώμη, γιατί πίστευα ότι κάτι έπρεπε να αλλάξει και δεν μπορούσα να αλλάξω την ελληνική πολιτική, έπρεπε να γίνει εσωτερικά. Αλλά θα ήθελα να πω ότι κατανοώ και ευχαριστώ όσους σήκωσαν τέτοιο βάρος για να παραμείνουν στην ευρώζωνη και πρόσφεραν καλή υπηρεσία στην Ευρώπη. Μείναμε ενωμένοι σε αυτή τη δύσκολη κατάσταση», απάντησε. «Είχα απόλυτη συναίσθηση του τι περνούσαν πολλοί άνθρωποι», κατέληξε.
