Με χιλιάδες κενά εκπαιδευτικών, πολυπληθή τμήματα, συμπτύξεις, προβλήματα στην Ειδική Αγωγή και την παράλληλη στήριξη, Ολοήμερα που υπολειτουργούν και σχολικά κτίρια που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρές ανάγκες, ανοίγει η νέα σχολική χρονιά.
Την ώρα που το υπουργείο Παιδείας παρουσιάζει τους διορισμούς και τις προσλήψεις αναπληρωτών ως προσπάθεια ενίσχυσης του ανθρώπινου δυναμικού, οι πρόεδροι ΔΟΕ και ΟΛΜΕ μιλούν στο Dnews για το σχολείο που εξακολουθεί να λειτουργεί στα όρια με σχεδόν 21.000 κενά και περιγράφουν την έκρυθμη κατάσταση στην Ειδική Αγωγή Πρωτοβάθμιας και στην Γενική Εκπαίδευση Δευτεροβάθμιας.
Και το πλέον αιχμηρό στοιχείο των καταγγελιών είναι ότι, σύμφωνα με τους εκπαιδευτικούς, η έλλειψη προσωπικού δεν μένει έξω από την πόρτα του σχολείου. Μπαίνει μέσα στην τάξη. Μεταφράζεται σε περισσότερους μαθητές ανά τμήμα, σε εκπαιδευτικούς που καλούνται να καλύψουν περισσότερες ανάγκες, σε παιδιά που περιμένουν υποστήριξη και σε γονείς που αγωνιούν αν το σχολείο θα μπορέσει τελικά να λειτουργήσει όπως πρέπει.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Οι αριθμοί αποκαλύπτουν το μέγεθος της υποστελέχωσης
Πριν από την Α’ φάση είχαν καταγραφεί συνολικά 51.261 κενά. Προσλήφθηκαν 29.908 αναπληρωτές και, σύμφωνα με την επεξεργασία των στοιχείων, παραμένουν 21.353 κενές θέσεις. Δηλαδή καλύφθηκε περίπου το 58% των αρχικών αναγκών. Η εικόνα αυτή από μόνη της δείχνει ότι η μάχη για τη στελέχωση των σχολείων δεν τελειώνει με το πρώτο κουδούνι. Αντίθετα, μόλις αρχίζει. Το υπουργείο στρέφει πλέον το βλέμμα στη Β’ φάση προσλήψεων, που αναμένεται προς το τέλος Σεπτεμβρίου.
Μέχρι τότε, όμως, τα σχολεία πρέπει να λειτουργήσουν. Και αυτό ακριβώς είναι το σημείο στο οποίο οι εκπαιδευτικοί σηκώνουν τον τόνο της κριτικής τους αναδεικνύοντας μία από τις μεγαλύτερες αντιφάσεις της φετινής χρονιάς. Από τη μία πλευρά υπάρχουν κενά και από την άλλη, υπάρχουν τμήματα που μεγαλώνουν ενώ στη μέση βρίσκεται ο εκπαιδευτικός, ο οποίος καλείται να κάνει μάθημα σε ολοένα μεγαλύτερες τάξεις, να διαχειριστεί περισσότερες ανάγκες και να προσφέρει εξατομικευμένη υποστήριξη σε μαθητές που έχουν διαφορετικές δυνατότητες και δυσκολίες. Το κενό δεν εξαφανίζεται επειδή μεγαλώνει το τμήμα. Απλώς μεταφέρεται στην πλάτη του εκπαιδευτικού.
Σε κάθε περίπτωση ΔΟΕ και ΟΛΜΕ ξεκαθαρίζουν με τον πλέον δηλωτικό τρόπο ότι το δεν μπορεί ένα σχολείο να στηρίζεται διαρκώς στις υπεράνθρωπες προσπάθειες των εκπαιδευτικών για να καλύπτει τις αδυναμίες του συστήματος.
«Μισοί διορισμοί, χιλιάδες κενά»: Τάξεις με 25-28 μαθητές και κλειστά Ολοήμερα – «SOS» από τη ΔΟΕ
Mιλώντας στο Dnews ο πρόεδρος της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας Ελλάδος Νικόλας Βουρδουμπάς για την σημερινή έναρξη της σχολικής χρονιάς ανέφερε ότι «Σήμερα υποδεχόμαστε με πολλή χαρά τους μαθητές μας στα σχολεία! Θα πλημμυρίσουν οι αυλές και οι τάξεις ξανά από τη γλυκιά βαβούρα των παιδικών φωνών.
Συναισθανόμαστε την ευθύνη όσοι έχουμε στο νου μας όλα τα παιδιά, να κάνουμε ο,τι περνάει από το χέρι μας για να γίνει η φετινή χρονιά μια δημιουργική και γόνιμη σχολική εμπειρία για μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς.
Γνωρίζουμε τα εμπόδια και τις δυσκολίες που μας ορθώνει μια διαχρονική πολιτική που αντιμετωπίζει την εκπαίδευση και τα μορφωτικά δικαιώματα των μαθητών μας ως κόστος.
Τους κόφτες των δικαιωμάτων και των ονείρων μας που βάζει η κυβερνητική πολιτική της ΝΔ και η κατεύθυνση ενός σχολείου για λίγους, στην οποία συμφωνεί και η βολική αντιπολίτευση. Με το μεράκι μας, αλλά κυρίως με τη συλλογική και αγωνιστική μας στάση μέσα και έξω από τις τάξεις θα σταθούμε και φέτος αισιόδοξοι και δυνατοί!! Θα τα καταφέρουμε όλοι μαζί, εκπαιδευτικοί, μαθητές και γονείς!»
Ερωτηθείς για τα προβλήματα που καταγράφονται στην Πρωτοβάθμια εστίασε στα τεράστια κενά που για ακόμη μια φορά ταλανίζουν τόσο την Γενική όσο και την Ειδική Αγωγή. «Για ακομη μια χρονιά η νέα σχολική χρονιά ξεκινά με την βεβαιότητα των χιλιάδων κενών. Οι 10 χιλιάδες διορισμοί έγιναν 5 χιλιάδες, που καλύπτουν μετά βίας τις συνταξιοδοτήσεις. Ενώ εξίσου προβληματικός και ο αριθμός των προσλήψεων αναπληρωτών. Για το λόγο αυτό, με άνωθεν εντολές οι Διευθύνσεις Εκοπαίδευσης προχώρησαν σε εκατοντάδες συμπτύξεις και κλεισίματα τμημάτων μέσα στο καλοκαίρι, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται τμήματα με 25–28 μαθητές, με πολλά παιδιά να αντιμετωπίζουν μαθησιακές δυσκολίες ή/και αναπηρίες. Εκατοντάδες τμήματα στα Ολοήμερα Δημοτικά και Νηπιαγωγεία θα παραμείνουν κλειστά ή θα υπολειτουργήσουν. Οι μαθητές μας όμως δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται σαν σαρδέλες σε κονσέρβα και μάθημα σωστό δεν μπορεί να γίνει με τόσα παιδιά στην τάξη. Τέλος να αναφερθούμε και στο γεγονός ότι στα σχολεία δεν έγινε καμία απολύτως ουσιαστική συντήρηση μέσα στο καλοκαίρι, με πολλά από αυτά να είναι επικίνδυνα και ακατάλληλα, παρά τις ελάχιστες παρεμβάσεις (669 για 13 χιλιάδες σχολικές μονάδες), κυρίως εξωτερικού καλλωπισμού, μέσα από το πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου».
ΟΛΜΕ: Χιλιάδες κενά στη Δευτεροβάθμια – «Από την πρώτη μέρα οι εκπαιδευτικοί στις τάξεις; Το πιο σύντομο ανέκδοτο»
Προβληματική αναμένεται να είναι η εικόνα και στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΟΛΜΕ Ανδρέα Καργόπουλο, ο οποίος μέσω του Dnews περιγράφει τις δυσκολίες που, όπως υποστηρίζει, θα αντιμετωπίσουν εκπαιδευτικοί και μαθητές από την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς. Ο πρόεδρος της ΟΛΜΕ ασκεί σκληρή κριτική στην κυβερνητική διαβεβαίωση ότι από την πρώτη ημέρα λειτουργίας των σχολείων οι εκπαιδευτικοί θα βρίσκονται στις τάξεις, χαρακτηρίζοντας τη δήλωση αυτή «το πιο σύντομο ανέκδοτο».
Όπως αναφέρει, την προηγούμενη χρονιά οι αναπληρωτές ανήλθαν περίπου σε 45.000-46.000, ενώ οι μόνιμοι διορισμοί κινήθηκαν περίπου στα επίπεδα των συνταξιοδοτήσεων. Στην πρώτη φάση της φετινής χρονιάς προσλήφθηκαν περίπου 30.000 αναπληρωτές, ωστόσο, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΟΛΜΕ, ακόμη και αν το σύνολο των εκπαιδευτικών αναλάβει υπηρεσία, τα κενά που θα παραμείνουν θα είναι μεγάλα, λόγω και των συνταξιοδοτήσεων.
Χιλιάδες κενά στη Γενική Εκπαίδευση
Ιδιαίτερα σοβαρή χαρακτηρίζει την κατάσταση στη Γενική Εκπαίδευση της Δευτεροβάθμιας. Όπως αναφέρει, την περασμένη σχολική χρονιά εργάστηκαν περίπου 8.200 αναπληρωτές, ενώ περισσότεροι από 2.588 εκπαιδευτικοί συνταξιοδοτήθηκαν. Την ίδια στιγμή, φέτος πραγματοποιήθηκαν περίπου 910 μόνιμοι διορισμοί και στην πρώτη φάση προσλήφθηκαν 4.019 αναπληρωτές.
Κατά την ΟΛΜΕ, η Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ξεκινά έτσι με χιλιάδες κενά, τα οποία μεταφράζονται σε χαμένες διδακτικές ώρες. Το πρόβλημα, όπως επισημαίνει ο Ανδρέας Καργόπουλος, αφορά ακόμη και μαθήματα που εξετάζονται στις Πανελλήνιες, με αποτέλεσμα σε ορισμένες περιπτώσεις η διδασκαλία τους να καθυστερεί σημαντικά, ακόμη και μέχρι τον Δεκέμβριο ή τον Ιανουάριο.
Ο πρόεδρος της ΟΛΜΕ υποστηρίζει ότι τα συγκεκριμένα κενά δεν αποτελούν «έκτακτες ανάγκες», αλλά αποτέλεσμα μιας διαχρονικής πολιτικής. Όπως εξηγεί, κατά τη διάρκεια της περίπου 12ετούς περιόδου μετά τα μνημόνια δεν έγιναν οι απαραίτητοι μόνιμοι διορισμοί, με αποτέλεσμα να συσσωρευτεί ένα μεγάλο κενό μεταξύ των πραγματικών αναγκών των σχολείων και του διαθέσιμου προσωπικού.
Αντιδράσεις για τις δηλώσεις σχετικά με τις εγκύους
Σφοδρή είναι η αντίδρασή του και στις δηλώσεις της Σοφίας Βούλτεψη σχετικά με τις εγκυμονούσες εκπαιδευτικούς και τα κενά στα σχολεία. Ο Ανδρέας Καργόπουλος χαρακτηρίζει «κατάπτυστη» τη συγκεκριμένη τοποθέτηση και υποστηρίζει ότι δεν μπορεί να αποδίδεται στις εκπαιδευτικούς που αποκτούν παιδιά η ευθύνη για τις ελλείψεις προσωπικού στα σχολεία.
«Η Ελληνίδα αναπληρώτρια είναι η μόνη εργαζόμενη που δεν δικαιούται 9μηνη άδεια ανατροφής τέκνου. Έχουν ταλαιπωρηθεί χιλιάδες συναδέλφισσες. Είναι άλλο πράγμα να επιλέγεις να μην κάνεις παιδί και άλλο να σε καταναγκάζει το κράτος, επειδή αποφάσισες να υπηρετήσεις το δημόσιο σχολείο, να μην αποκτήσεις παιδί. Και μόλις καταφέρουν κάποιες από αυτές να διοριστούν στα 40 τους χρόνια, να πάρουν την άδεια ανατροφής και να στοχοποιούνται από την κυβέρνηση. Όλοι γνωρίζουμε καλά ότι για τα τεράστια κενά ευθύνεται η αδιοριστία των 12 ετών που μεσολάβησε από τα μνημόνια και μετά. Για 12 χρόνια δεν έγιναν διορισμοί και, στη συνέχεια, οι διορισμοί που πραγματοποιήθηκαν ήταν λίγο πάνω από τις συνταξιοδοτήσεις, με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένα τεράστιο χάσμα, με κενά που δεν καλύπτονται» τονίζει χαρακτηριστικά.
Στο επίκεντρο και οι σχολικές υποδομές
Ο πρόεδρος της ΟΛΜΕ αναφέρεται και στην κατάσταση των σχολικών κτιρίων, εκφράζοντας προβληματισμό για την έκταση των παρεμβάσεων που πραγματοποιούνται. Όπως υποστηρίζει, το πρόγραμμα «Μαριέττα Γιαννάκου» αφορά περίπου 670 σχολεία, τη στιγμή που συνολικά οι σχολικές μονάδες και στις δύο βαθμίδες ξεπερνούν τις 12.000. Οι παρεμβάσεις αφορούν κυρίως αυλές, ράμπες και τουαλέτες, χωρίς, κατά τον ίδιο, να αντιμετωπίζεται συνολικά το ζήτημα της στατικής επάρκειας των σχολικών κτιρίων.
Πρόκειται για απαραίτητες παρεμβάσεις, όπως αναγνωρίζει, ωστόσο υποστηρίζει ότι δεν αντιμετωπίζουν το σημαντικότερο ζήτημα που αφορά την ασφάλεια των σχολικών κτιρίων, τον ολοκληρωμένο στατικό έλεγχο. Όπως επισημαίνει, μεγάλο ποσοστό των σχολείων είναι παλαιά, καθώς περισσότερα από ένα στα τρία σχολικά κτίρια έχει κατασκευαστεί πριν από το 1980. Κατά τον ίδιο, οι έλεγχοι σε αρκετές περιπτώσεις περιορίζονται σε αρχικό οπτικό επίπεδο, χωρίς να προχωρούν όπου χρειάζεται σε πιο εξειδικευμένους ελέγχους και αυτοψίες. Ο πρόεδρος της ΟΛΜΕ συνδέει το ζήτημα και με την οικονομική αδυναμία των δήμων να ανταποκριθούν στο σύνολο των αναγκών συντήρησης των σχολικών κτιρίων. «Πέρυσι είχαμε σχεδόν κάθε εβδομάδα ένα ατύχημα με εκπαιδευτικό ή μαθητή. Ένα μεγάλο ποσοστό των σχολείων, πάνω από το 1/3, είναι κατασκευασμένα πριν από το 1980, δηλαδή με κανονισμούς και προδιαγραφές που ανάγονται ακόμη και σε Βασιλικό Διάταγμα πριν από το 1959» τονίζει.
«Οι καθηγητές κάνουν τα πάντα μέσα στο σχολείο»
Στα προβλήματα στελέχωσης προστίθεται, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΟΛΜΕ, και η επιβάρυνση των ίδιων των εκπαιδευτικών με ολοένα περισσότερες αρμοδιότητες. «Έχουμε δυσκολέψει και τις εργασιακές συνθήκες των καθηγητών. Κάνουν τα πάντα σε ένα σχολείο τον σχολικό ψυχολόγο, τον νοσηλευτή, τον γραμματέα, τον σύμβουλο», αναφέρει χαρακτηριστικά. Όπως υποστηρίζει, οι εκπαιδευτικοί, πέρα από το διδακτικό τους έργο, καλούνται να διαχειριστούν ζητήματα ψυχολογικής υποστήριξης μαθητών, θέματα υγείας, διοικητικές ανάγκες και γενικότερα προβλήματα που κανονικά θα έπρεπε να αντιμετωπίζονται από εξειδικευμένο προσωπικό. Ως προς την αντιδημοφιλία του επαγγέλματος επικαλείται, μεταξύ άλλων, τις περίπου 22.000 λιγότερες αιτήσεις εκπαιδευτικών στον ΑΣΕΠ, ενώ αναφέρει ότι περίπου 240 θέσεις μόνιμων διορισμών παρέμειναν κενές λόγω έλλειψης ενδιαφέροντος. Παράλληλα, σημειώνει ότι συνεχίζονται οι παραιτήσεις αναπληρωτών, οι οποίες, σύμφωνα με τον ίδιο, κυμαίνονται μεταξύ 15% και 20%.
Οι μισθοί στο επίκεντρο
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στις αποδοχές των εκπαιδευτικών. Ο πρόεδρος της ΟΛΜΕ υποστηρίζει ότι ένας νεοδιόριστος εκπαιδευτικός λαμβάνει λίγο πάνω από 800 ευρώ, ενώ ο αναπληρωτής λίγο κάτω από 1.000 ευρώ. Όπως αναφέρει, κατά τη διάρκεια των μνημονιακών χρόνων οι εκπαιδευτικοί έχασαν δύο μισθούς, τρία επιδόματα και ένα μισθολογικό κλιμάκιο, χωρίς, όπως υποστηρίζει, οι συγκεκριμένες απώλειες να έχουν αποκατασταθεί.
Σχολιάζοντας, την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας για τον 13ο και 14ο μισθό, ο Ανδρέας Καργόπουλος χαρακτηρίζει προκλητική την κρίση ότι η μη καταβολή τους δεν επηρεάζει τη δυνατότητα αξιοπρεπούς διαβίωσης των δημοσίων υπαλλήλων και παραθέτει το παράδειγμα της εκαπιδευτικού που έμενε σε σκηνή στον Αποκόρωνα Χανίων με την 4χρονη κόρη της αλλά και όσους συναδέλφους κοιμούνται στο αυτοκίνητο ή σε κάμπινγκ μέχρι να βρεθεί λύση στη στέγασή τους.
«Το επάγγελμά μας έχει γίνει αντιδημοφιλές. Υπήρξαν 22.000 λιγότερες αιτήσεις στον ΑΣΕΠ, ενώ 240 θέσεις έμειναν κενές στους μόνιμους διορισμούς λόγω έλλειψης ενδιαφέροντος. Αυτό δεν έχει ξανασυμβεί. Παράλληλα, συνεχίζεται το φαινόμενο να παραιτείται το 15% έως 20% των αναπληρωτών. Ο νεοδιορισμένος εκπαιδευτικός λαμβάνει λίγο πάνω από 800 ευρώ, ενώ ο αναπληρωτής λίγο κάτω από 1.000 ευρώ. Έχουμε χάσει, από τα μνημόνια και μετά, δύο μισθούς, τρία επιδόματα και ένα μισθολογικό κλιμάκιο και καμία κυβέρνηση δεν επανέφερε τίποτα από όλα αυτά.»
«Οι καθηγητές κάνουν τα πάντα μέσα στο σχολείο»
Στα προβλήματα στελέχωσης προστίθεται, σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΟΛΜΕ, και η σημαντική επιβάρυνση των ίδιων των εκπαιδευτικών, καθώς καλούνται να ανταποκριθούν σε ολοένα περισσότερες ανάγκες της σχολικής καθημερινότητας. Όπως επισημαίνει, οι εργασιακές συνθήκες των εκπαιδευτικών έχουν δυσκολέψει σημαντικά, με τους καθηγητές να καλούνται πολλές φορές να καλύψουν ρόλους που κανονικά θα έπρεπε να αναλαμβάνονται από εξειδικευμένο προσωπικό. «Έχουν δυσκολέψει και τις εργασιακές συνθήκες των καθηγητών. Κάνουν τα πάντα μέσα σε ένα σχολείο τον σχολικό ψυχολόγο, τον νοσηλευτή, τον γραμματέα, τον σύμβουλο», αναφέρει χαρακτηριστικά. Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με την ΟΛΜΕ, είναι ένα σχολικό περιβάλλον όπου οι καθηγητές καλούνται να ανταποκριθούν σε πολλαπλούς ρόλους, συχνά χωρίς την απαραίτητη στελέχωση και υποστήριξη.
