Η συζήτηση για το Εθνικό Απολυτήριο και την κατάργηση ή τον περιορισμό των Πανελληνίων επανέρχεται στην ελληνική εκπαιδευτική ατζέντα μετά από χρόνια καθυστέρησης και αναβολών καθώς χθες δόθηκε το κυβερνητικό «πράσινο φως» για εκκινήσει ο διάλογος εννέα μηνών για την διαμόρφωση ενός συστήματος αξιόπιστου, δίκαιου και κοινωνικά αποδεκτού για την φοίτηση στο Λύκειο.
Εθνικό Απολυτήριο: Μια μεγάλη αλλαγή που δοκιμάζει τις αντοχές του Λυκείου
Το Εθνικό Απολυτήριο παρουσιάζεται ως το εργαλείο που θα συνδέσει τη σχολική φοίτηση με μια πιο αξιόπιστη και συνολική αξιολόγηση. Η κυβέρνηση επιμένει ότι δεν πρόκειται για αύξηση της πίεσης, αλλά για κατανομή της προσπάθειας σε βάθος χρόνου. Ωστόσο, σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που ήδη βασίζεται στην αποστήθιση, στην Τράπεζα Θεμάτων και στη φροντιστηριακή υποστήριξη, η ιδέα της «σταδιακής αξιολόγησης» κινδυνεύει να μεταφραστεί σε περισσότερα τεστ, περισσότερα διαγωνίσματα και περισσότερη εξωσχολική προετοιμασία.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η επιλογή της κυβέρνησης να διατηρήσει τις Πανελλήνιες ως κεντρικό μηχανισμό εισαγωγής στα πανεπιστήμια. Το ζήτημα δεν είναι απλώς τεχνικό, αλλά συνδέεται βαθιά με την εμπιστοσύνη της κοινωνίας στον εκπαιδευτικό θεσμό, την αξιοκρατία και τη δυνατότητα των μαθητών να έχουν ίσες ευκαιρίες για πρόσβαση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση.Από την άλλη, όμως, η συνύπαρξή τους με το Εθνικό Απολυτήριο δημιουργεί ένα διπλό σύστημα αξιολόγησης, που μπορεί να οδηγήσει σε σύγχυση, επικαλύψεις και τελικά σε ακόμα μεγαλύτερη πίεση για τους μαθητές.
{https://exchange.glomex.com/video/v-dg5genmzghxl?integrationId=40599y14juihe6ly}
Πανελλήνιες: Ο «χαλίφης» της αξιοπιστίας για την εισαγωγή στα ΑΕΙ
Οι Πανελλήνιες παρά τις στρεβλώσεις και τα προβλήματα που συχνά επισημαίνονται όπως η υπερβολική έμφαση στη διαγωνισματική μάθηση, το άγχος των μαθητών και η εξάρτηση από τα φροντιστήρια παραμένουν θεσμός που η ελληνική κοινωνία εμπιστεύεται. Η διαδικασία θεωρείται αδιάβλητη, καθολικά ισότιμη και διαφανής, παρέχοντας έναν κοινό κώδικα αξιολόγησης για όλους τους υποψηφίους. Η εμπιστοσύνη αυτή δεν οικοδομήθηκε τυχαία. Οι Πανελλήνιες λειτουργούν για δεκαετίες ως κύρια «ζυγαριά» για την εισαγωγή στα ΑΕΙ, και οποιαδήποτε προσπάθεια υποκατάστασής τους συναντά έντονη κοινωνική και πολιτική προσοχή.
Όπως σημειώνει η ανάλυση κορυφαίων παιδαγωγικών κύκλων, η διατήρησή τους βασίζεται στο γεγονός ότι ο βαθμός εισαγωγής δεν επηρεάζεται από τυχόν «αντικειμενικές» στρεβλώσεις στο σχολικό βαθμολόγιο, όπως συμβαίνει σε άλλα συστήματα όπου ο βαθμός του Λυκείου προσμετράται για την πρόσβαση στα ΑΕΙ. Σε αυτό το πλαίσιο, οι Πανελλήνιες προσφέρουν μια «σταθερή φωτογραφία» των δεξιοτήτων του μαθητή σε καθορισμένα μαθήματα, εξασφαλίζοντας ότι η διαδικασία παραμένει συγκρίσιμη για όλους.
Ο σχεδιασμός διατήρησης των Πανελληνίων ως έχουν τουλάχιστον στην πρώτη φάση υλοποίησης του Εθνικού Απολυτηρίου διόλου τυχαίως δεν θεωρείται αφού η κυβέρνηση σε καμία περίπτωση δεν θέλει αλλά και δεν μπορεί προς το παρόν να υποκαταστήσει το καλά εδραιωμένο σύστημα εισαγωγής στα ΑΕΙ. Πώς μπορεί η κοινωνία να αποδεχθεί ότι η επίδοση των μαθητών σε ένα νέο σύστημα, το οποίο βασίζεται και σε προφορικούς βαθμούς ή αξιολογήσεις καθηγητών, θα αντικαταστήσει τις Πανελλήνιες ως θεσμό αξιοκρατίας;
Αυτή ακριβώς η άποψη του εκπαιδευτικού αναλυτή Στράτου Στρατηγάκη στο Dnews δίνει την απάντηση στο γιατί οι Πανελλήνιες παραμένουν στην σχεδιαζόμενη επόμενη μέρα του Λυκείου. Σύμφωνα με τον κ. Στρατηγάκη η ελληνική κοινωνία εμφανίζει έντονη καχυποψία απέναντι στην αντικειμενικότητα της σχολικής αξιολόγησης. Από την ίδρυση του ελληνικού κράτους μέχρι σήμερα, η δυσπιστία απέναντι στους δημόσιους θεσμούς έχει ριζώσει βαθιά, με αποτέλεσμα οι γονείς και οι μαθητές να βλέπουν τους βαθμούς του σχολείου με επιφύλαξη. Παράδειγμα αποτελεί η εμπειρία από την προσπάθεια συνυπολογισμού του προφορικού βαθμού στο παρελθόν. Ενώ θεωρητικά θα μπορούσε να αντικατοπτρίζει την καθημερινή επίδοση των μαθητών, στην πράξη οδήγησε σε πληθωρισμό αριστούχων και αντιδράσεις γονέων και εκπαιδευτικών. Το αποτέλεσμα είναι η κοινωνία να συνεχίζει να στηρίζεται στις Πανελλήνιες.
{https://exchange.glomex.com/video/v-dg66iacla4e1?integrationId=40599y14juihe6ly}
Η προώθηση του Εθνικού Απολυτηρίου δεν είναι απλώς θέμα εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης αλλά και κοινωνικό στοίχημα. Η πλήρης απαγκίστρωση από τις Πανελλήνιες απαιτεί αλλαγή νοοτροπίας δεκαετιών, εμπιστοσύνη στην αξιολόγηση συνεχούς φοίτησης και αποδοχή ότι οι καθηγητές μπορούν να βαθμολογήσουν αντικειμενικά. Στην παρούσα φάση, η κυβέρνηση φαίνεται να συνειδητοποιεί ότι μια βιαστική κατάργηση των Πανελληνίων θα προκαλέσει αναστάτωση και κοινωνική δυσαρέσκεια. Έτσι, οι μεταρρυθμίσεις περιορίζονται σε βήματα προσαρμογής που μεταφράζονται σε αλλαγές στη δομή του Λυκείου, ενίσχυση της σημασίας του απολυτηρίου, αλλά όχι κατάργηση των Πανελληνίων. Η αναγκαιότητα σταδιακής εφαρμογής, με διάλογο, ενημέρωση μαθητών και γονέων, και σαφές μεταβατικό πλαίσιο, είναι προφανής. Κάθε απόπειρα να αντικατασταθεί η «σταθερή φωτογραφία» των Πανελληνίων με ένα νέο σύστημα χωρίς εμπιστοσύνη και τεκμηρίωση κινδυνεύει να αποτύχει.
Η συζήτηση για το Νέο Λύκειο ξεκινά και όπως διαφαίνεται είναι μια μεταρρύθμιση πρόκληση που θα δοκιμάσει την πολιτική βούληση, την κοινωνική συναίνεση και την ικανότητα του κράτους να εμπνέει εμπιστοσύνη στους πολίτες. Μέχρι να επιτευχθούν αυτά τα κριτήρια, οι Πανελλήνιες θα παραμείνουν ακλόνητος πυλώνας εισαγωγής στα πανεπιστήμια.
{https://exchange.glomex.com/video/v-dg5e0p40pdm9?integrationId=40599y14juihe6ly}
































