Οι Πανελλήνιες 2025 έχουν ξεκινήσει με τους μαθητές τόσο των ΓΕΛ όσο και των ΕΠΑΛ να έχουν ήδη γράψει τα δύο πρώτα μαθήματα με τις εντυπώσεις και τις εκτιμήσεις για τις επιδόσεις να έχουν αρχίσει δειλα δειλά να παρουσιάζονται.
Ο μαθηματικός και εκπαιδευτικός ερευνητής Στράτος Στρατηγάκης σε μια ενδιαφέρουσα μελέτη του αποτυπώνει τα μαθήματα που αποδεδειγμένα τα τελευταία χρόνια έχουν αποτελέσει «κόφτες» για κάθε επιστημονικό πεδίο, «ψαλιδίζοντας» τις προσδοκίες των υποψηφίων για υψηλές επιδόσεις. Δεδομένου ότι οι Πανελλήνιες συνεχίζονται καλό θα είναι οι υποψήφιοι να έχουν κατά νου ότι μια «κακή εξεταστική μέρα» δεν είναι το τέλος του κόσμου καθώς οι βαθμολογίες παίζουν ρόλο αφενός συνολικά, αφετέρου μια οριζόντια χαμηλή απόδοση των υποψηφίων - όπως για παράδειγμα αυτή που προβλέπει η Ελληνική Μαθηματική Εταιρεία στα Μαθηματικά ΓΕΛ, με τις εκτιμήσεις του γενικού γραμματέα Ιωάννη Τυρλή στο Dnews να κάνουν λόγο για ποσοστά 80% κάτω από τη βάση - δημιουργούν νέα δεδομένα.
Τι συμβαίνει με την Έκθεση στις Πανελλήνιες
Όπως σημειώνει ο κ. Στρατηγάκης στη Νεοελληνική Γλώσσα (Έκθεση) το μοναδικό κοινό μάθημα όλων των υποψηφίων όλων των προσανατολισμών «βλέπουμε ότι λίγοι υποψήφιοι γράφουν βαθμούς κάτω από το 10. Πρόκειται για τον τρόπο εξέτασης του μαθήματος που επιτρέπει στους περισσότερους υποψηφίους να μην πέφτουν κάτω από το 10, αλλά και ελάχιστοι να αριστεύουν. ΣΠαρατηρούμε ότι οι υποψήφιοι του 1ου Πεδίου που γράφουν κάτω από τη βάση στη Γλώσσα είναι, συνήθως, λιγότεροι από το 15%, ενώ οι υποψήφιοι του 4ου Πεδίου είναι περισσότεροι από 20%. Οι αριστούχοι στο μάθημα κυμαίνονται από 0,19% έως 3,5%, σημειώνοντας το μικρότερο ποσοστό αριστούχων σε όλα τα μαθήματα. Γι’ αυτό και αποτελεί την ιδανική αρχή για τις Πανελλαδικές. Οι υποψήφιοι παίρνουν το βάπτισμα του πυρός με τον πιο ήπιο τρόπο.»
1ο Πεδίο
Η Ιστορία είναι το μάθημα με τις χαμηλότερες επιδόσεις στο Πεδίο, με διαφορά από τα υπόλοιπα μαθήματα. Ο αριθμός υποψηφίων που γράφουν κάτω από τη βάση είναι μεγαλύτερος από τον αριθμό των υποψηφίων που γράφουν κάτω από τη βάση στα Αρχαία Ελληνικά, που νομίζω ότι είναι δυσκολότερο μάθημα καθώς απαιτεί υποδομή στη γραμματική και το συντακτικό από τις προηγούμενες τάξεις. Τα Αρχαία Ελληνικά είναι το μάθημα με το μικρότερο αριθμό αριστούχων, πάντα μικρότερο από το 5% των υποψηφίων. Η καλή επίδοση στα Αρχαία Ελληνικά αποτελεί, λοιπόν, κλειδί για να ξεχωρίσει ένας υποψήφιος στον ανταγωνισμό. Αντίθετα στην Ιστορία ένα ποσοστό 10% έως 15% αριστεύει, αποδεικνύοντας ότι δεν είναι τόσο δύσκολο μάθημα. Απλά νομίζω ότι κάποιοι παραιτούνται από την προσπάθεια. Το να μην τα παρατάς ποτέ είναι σημαντικός παράγοντας επιτυχίας.
2ο Πεδίο
Ο «μπαμπούλας» είναι τα Μαθηματικά, αλλά οι χαμηλές επιδόσεις σημειώνονται στη Φυσική. Δεν αναφερόμαστε μόνο στο 2024, όπου η δυσκολία στη Φυσική ήταν πέρα από κάθε όριο και λογική, αλλά και τα τρία χρόνια, όπως βλέπουμε στον πίνακα το ποσοστό των υποψηφίων με βαθμολογία κάτω από τη βάση ήταν στη Φυσική υψηλότερο των Μαθηματικών. Παρόμοια ο αριθμός των αριστούχων τις δύο από τις τρεις χρονιές ήταν μεγαλύτερος στα Μαθηματικά από τη Φυσική.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η σύγκριση των επιδόσεων στη Φυσική και τη Χημεία μεταξύ των υποψηφίων του 2ου και του 3ου Πεδίου. Περισσότεροι οι αριστούχοι στη Χημεία στο 3ο Πεδίο λιγότεροι στη Φυσική. Η διαφορά βρίσκεται στα… Μαθηματικά. Η Φυσική απαιτεί γνώσεις Μαθηματικών, διότι το εργαλείο της Φυσικής είναι τα Μαθηματικά. Οι υποψήφιοι του 3ου Πεδίου δεν γνωρίζουν Μαθηματικά με συνέπεια να δυσκολεύονται να αριστεύσουν στη Φυσική. Στην Χημεία δεν υπάρχει το πρόβλημα των Μαθηματικών, οπότε πηγαίνουν καλύτερα από τους υποψηφίους του 2ου Πεδίου.
3ο Πεδίο
Μόλις το 38,99% των υποψηφίων έγραψε από 10 και πάνω στη φυσική το 2024. Από αυτούς οι μισοί έγραψαν πάνω από 18 στη Χημεία (το 19,89% των υποψηφίων) και λίγο περισσότεροι από τους μισούς έγραψαν πάνω από 18 στη Χημεία (το 22,34% των υποψηφίων). Αυτή η πρωτοφανής βαθμολογία έδωσε υποψηφίους που έγραψαν 12 στη Φυσική και πάνω από 18 στη Χημεία και τη Βιολογία. Όποιος υποψήφιος έγραφε πάνω από 10 στη Φυσικής είχε 50% πιθανότητες να γράψει άριστα στη Χημεία και τη Βιολογία. Δημιουργήθηκε έτσι μία ανισορροπία. Υποψήφιοι που έγραψαν 12 στη Φυσική έγραψαν πάνω από 18 στη Φυσική και τη Χημεία. Αυτό μας παρέσυρε σε λάθος εκτίμηση των βάσεων των Ιατρικών σχολών. Η Βιολογία και η Χημεία παρουσιάζουν παρόμοιες επιδόσεις. Λιγότεροι κάτω από το 10 στη Βιολογία, περισσότεροι αριστούχοι στη Χημεία. Ο αριθμός των αριστούχων τα δύο από τα τρία χρόνια είναι μικρότερος από έναν στους πέντε. Αυτό σημαίνει ότι χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στη Βιολογία, καθώς το άριστα δεν είναι τόσο εύκολο όσο νομίζουν μερικοί.
4ο Πεδίο
Τα Μαθηματικά αποτελούν το μεγάλο πρόβλημα στο Πεδίο. Σε ποσοστό 70,04% έως 73,56% οι υποψήφιοι γράφουν κάτω από 10 και μάλιστα το 43,7% έγραψε κάτω από 5, πράγμα που σημαίνει ότι οι μισοί υποψήφιοι παρατάνε εντελώς την προσπάθεια στο μάθημα καιρό πριν φτάσουν στις Πανελλαδικές. Οι χαμηλές επιδόσεις στα Μαθηματικά ρίχνουν το μέσο όρο του Πεδίου, που είναι ο χαμηλότερος από όλα τα Πεδία με αποτέλεσμα να έχουμε και τη χαμηλότερη ΕΒΕ στα Τμήματα του Πεδίου που επηρεάζουν και τα Τμήματα που είναι κοινά με άλλα Πεδία, ο αριθμός των οποίων έχει φτάσει τα 164 Τμήματα, αριθμός πολύ μεγάλος και πηγή της μεγαλύτερης αδικίας που υπάρχει στις Πανελλαδικές.
Η άμυνα των υποψηφίων απέναντι στον κόφτη της ΕΒΕ πρέπει να είναι η προσπάθεια για καλές επιδόσεις στην Οικονομία και την Πληροφορική, που μπορούν να ανεβάσουν το μέσο όρο του υποψηφίου και να τον βοηθήσουν να ξεπεράσει το όριο της ΕΒΕ. Να θυμίσουμε ότι στη σύγκριση των βαθμών του υποψηφίου με την ΕΒΕ του κάθε Τμήματος λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος των βαθμών του υποψηφίου χωρίς να χρησιμοποιείται κανένας συντελεστής βαρύτητας. Συνεπώς οι απώλειες από τα Μαθηματικά ισοφαρίζονται από την Οικονομία και την Πληροφορική. Πράγματι περίπου ένας στους πέντε υποψηφίους αριστεύει σ’ αυτά τα μαθήματα όταν το ποσοστό των αριστούχων στα Μαθηματικά είναι, συνήθως, μικρότερο του 2%.
«Η σύγκριση των βαθμών των Μαθηματικών μεταξύ των υποψηφίων του 2ου και του 4ου Πεδίου μας επιτρέπει να επιβεβαιώσουμε ότι οι πιο αδύνατοι μαθητές επιλέγουν το 4ο Πεδίο. Αν προσέξουμε ότι οι βαθμοί στη Φυσική και τη Χημεία των υποψηφίων του 2ου Πεδίου είναι χαμηλότεροι από τους βαθμούς στην Οικονομία και την Πληροφορική των υποψηφίων του 4ου Πεδίου, βλέπουμε ότι στις κοινές σχολές (όπως οι σχολές Πληροφορικής) ευνοούνται οι υποψήφιοι του 4ου Πεδίου, γεγονός που αδικεί κάποιους υποψηφίους και δεν φέρνει στις σχολές Πληροφορικής τους καλύτερους δυνατούς υποψηφίους» καταλήγει ο κ. Στρατηγάκης.
