Δέκα ερωτήσεις και απαντήσεις για την «Ελληνική PISA» εξέδωσε το υπουργείο Παιδείας. Μεταξύ άλλων το υπουργείο απαντά στο ερώτημα αν έχουν σχέση οι διαγνωστικές εξετάσεις με την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών ή του εκπαιδευτικού έργου, καθώς και για το περιεχόμενο των θεμάτων.
1) Τι είναι η «Ελληνική PISA»;
Πρόκειται για εξετάσεις διαγνωστικού χαρακτήρα για μαθητές και μαθήτριες της ΣΤ’ τάξης του Δημοτικού και της Γ’ τάξης Γυμνασίου στα γνωστικά αντικείμενα της Νεοελληνικής Γλώσσας και των Μαθηματικών, οι οποίες στοχεύουν στην έγκυρη και αξιόπιστη διάγνωση των γνώσεων, ικανοτήτων και δεξιοτήτων των μαθητών και μαθητριών μας, σύμφωνα με τα προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα.
2) Πότε θα γίνουν οι εξετάσεις και σε πόσα σχολεία;
Οι εξετάσεις θα διεξαχθούν την Τετάρτη 18 Μαΐου 2022 σε εθνικό επίπεδο. Θα συμμετάσχουν 6.000 μαθητές από 600 σχολεία της χώρας, 300 Δημοτικά και 300 Γυμνάσια.
3) Πώς έγινε η επιλογή των σχολείων;
Στις διαγνωστικές εξετάσεις παίρνουν μέρος σχολεία από όλες τις Περιφέρειες της χώρας. Η επιλογή έγινε από Επιστημονική Επιτροπή με στρωματοποιημένη δειγματοληψία. Περιλαμβάνονται μονοθέσια-ολιγοθέσια-πολυθέσια Δημοτικά και μικρά-μεσαία-μεγάλα Γυμνάσια. Στόχος ήταν το δείγμα να είναι αντιπροσωπευτικό όλων των σχολείων της χώρας, έτσι ώστε να συμμετέχουν μαθητές που φοιτούν σε εκπαιδευτικά περιβάλλοντα με διαφορετικές συνθήκες.
4) Θα βγουν αποτελέσματα ανά σχολείο;
Οχι. Τα φύλλα απαντήσεων των μαθητών εκτός από το ότι είναι ανώνυμα, περιέχουν μόνο την πληροφορία της Περιφέρειας όπου ανήκει κάθε σχολείο, δηλαδή όταν θα ανακοινωθούν τα αποτελέσματα, θα γνωρίζουμε πώς τα πήγαν οι μαθητές της Αττικής, της Ηπείρου, του Νοτίου Αιγαίου κλπ.
5) Έχουν σχέση οι διαγνωστικές εξετάσεις με την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών ή του εκπαιδευτικού έργου;
Οχι. Εκτός από το γεγονός ότι δεν θα υπάρχουν στοιχεία για συγκεκριμένα σχολεία ή εκπαιδευτικούς, το αποτέλεσμα των εξετάσεων θα απεικονίζει μόνο ποιες γνώσεις κατέκτησαν. Δεν θα δημιουργηθεί λίστα κατάταξης ούτε αριστείας.
6) Επιβαρύνονται οι μαθητές με στρες εξετάσεων;
Οχι. Οι μαθητές δεν χρειάζονται καμία προετοιμασία για να συμμετέχουν στις εξετάσεις, δεν βαθμολογούνται, δεν κρίνεται η εισαγωγή τους σε επόμενη βαθμίδα, δεν συναγωνίζονται μεταξύ τους ποιος θα είναι ο καλύτερος, δεν πρόκειται να καταλάβουν κάποια θέση. Οι διαγνωστικές εξετάσεις δεν είναι εξετάσεις αριστείας.
7) Τι περιλαμβάνουν τα θέματα;
Τις βασικές γνώσεις που οι μαθητές πρέπει να έχουν κατακτήσει στο Δημοτικό και το Γυμνάσιο. Τα θέματα είναι οικεία για τους μαθητές, στο ύφος των σχολικών βιβλίων και όσων έχουν διδαχθεί αυτά τα χρόνια. Οι διαγνωστικές εξετάσεις δεν έρχονται να αιφνιδιάσουν τους μαθητές με θέματα που δεν τα έχουν ξαναδεί. Στη σχετική ιστοσελίδα του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (iep.edu.gr/el/arxiki-eedx) μπορεί ο καθένας να δει παραδείγματα των θεμάτων.
8) Ποιοι καθορίζουν τα θέματα;
Εκπαιδευτικοί θα τα καθορίσουν οι οποίοι επελέγησαν από το ΙΕΠ, μετά από ανοιχτή πρόσκληση, μεταξύ αυτών που διδάσκουν σήμερα σε σχολεία, ούτως ώστε τα θέματα να έχουν άμεση σχέση με τη σχολική πραγματικότητα. Παράλληλα, εννεαμελής Επιστημονική Επιτροπή έδωσε σαφείς και αναλυτικές οδηγίες για την εκπόνηση των θεμάτων.
9) Ποιος ο στόχος των εξετάσεων αυτών;
Ο στόχος τους είναι να βελτιώνουμε το εκπαιδευτικό σύστημα βάσει συγκεκριμένων δεδομένων. Θα μάθουμε τι έχουν κατακτήσει οι μαθητές, τι έχουν κατανοήσει καλά από τα σχολικά εγχειρίδια και τι είναι εκείνο που τους δυσκολεύει και πόσο. Με τις πληροφορίες αυτές θα μπορέσουν να γίνουν διορθωτικές παρεμβάσεις τόσο σε θέματα διδακτικής μεθοδολογίας όσο και στα Προγράμματα Σπουδών.
10) Έχουν ξαναγίνει τέτοιες εξετάσεις στην Ελλάδα ή στην Ευρώπη;
Η Ελλάδα αποτελεί από τις ελάχιστες εξαιρέσεις της ΕΕ που ως τώρα δεν συλλέγουν (α) συστηματικά, (β) σε ένα θεσμικά κατοχυρωμένο πλαίσιο και (γ) σε εθνικό επίπεδο στοιχεία για την ποιότητα της εκπαίδευσης και δεν διεξάγουν εξετάσεις διαγνωστικού χαρακτήρα. Από το 2009 και μετά, η συντριπτική πλειονότητα των κρατών-μελών έχει σταδιακά θεσμοθετήσει εξετάσεις για την αποτίμηση και διασφάλιση ποιότητας του εκπαιδευτικού συστήματος: Γερμανία, Ιταλία, Γαλλία, Αυστρία, Φινλανδία, Ουγγαρία, Σουηδία, Κύπρος, Τσεχία, μεταξύ άλλων. Με την θεσμοθέτηση της «Ελληνικής PISA», η χώρα μας θα ανήκει στην κατηγορία χωρών που χρησιμοποιούν τα αποτελέσματα διαγνωστικών εξετάσεων στην αξιολόγηση του εκπαιδευτικού συστήματος σε εθνικό επίπεδο.
