Σχέδιο για την αυστηροποίηση των φορολογικών ελέγχων και την αντιμετώπιση οργανωμένων κυκλωμάτων οικονομικού εγκλήματος επεξεργάζονται η κυβέρνηση και η ΑΑΔΕ, με τις σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις να αναδεικνύουν, ωστόσο, σοβαρά ερωτήματα για τις καθυστερήσεις στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής. Η ενεργοποίηση νέων μηχανισμών, έπειτα από αποκαλύψεις για εταιρείες-βιτρίνες, εικονικούς ιδιοκτήτες και συσσωρευμένα χρέη προς το Δημόσιο, φέρνει στο προσκήνιο τις διαχρονικές αδυναμίες των ελεγκτικών υπηρεσιών και τις ευθύνες της κυβέρνησης για την έλλειψη έγκαιρων παρεμβάσεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει ένα πλέγμα νομοθετικών και ελεγκτικών μέτρων, με επίκεντρο επιχειρήσεις εστίασης, αλυσίδες καφέ, μπαρ και νυχτερινά κέντρα, όπου έχουν εντοπιστεί περιπτώσεις ή ενδείξεις οργανωμένης φοροδιαφυγής. Οι υποθέσεις «Χωριάτικο», Pizza Fan και του κυκλώματος «αχυρανθρώπων» στη Θεσσαλονίκη φαίνεται ότι επιτάχυναν τις διαδικασίες, αναδεικνύοντας παράλληλα το ερώτημα γιατί χρειάστηκαν τέτοιες αποκαλύψεις για να προωθηθούν αυστηρότεροι έλεγχοι. Η χρησιμοποίηση εικονικών εκπροσώπων, η διαδοχική ίδρυση εταιρειών και η αποφυγή καταβολής ΦΠΑ και ασφαλιστικών εισφορών αποτελούν γνωστές πρακτικές, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη εξηγήσεων για την καθυστέρηση θωράκισης του φορολογικού μηχανισμού.
Ιδιαίτερη προσοχή θα δίνεται σε περιπτώσεις συνταξιούχων, ανέργων ή χαμηλόμισθων
Στον πυρήνα των νέων μέτρων βρίσκεται η δημιουργία ειδικού μητρώου οικονομικής συμπεριφοράς, μέσω του οποίου η ΑΑΔΕ θα μπορεί να διασταυρώνει εισοδήματα, περιουσιακά στοιχεία και επιχειρηματική δραστηριότητα, προκειμένου να εντοπίζει πιθανούς «αχυρανθρώπους». Ιδιαίτερη προσοχή θα δίνεται σε περιπτώσεις συνταξιούχων, ανέργων ή χαμηλόμισθων που εμφανίζονται ως ιδιοκτήτες εταιρειών με τζίρους εκατομμυρίων ευρώ, όταν προκύπτουν συγκεκριμένες ύποπτες αναντιστοιχίες. Ακόμη, εξετάζονται η αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης, η καθιέρωση συστημάτων βαθμολόγησης της φορολογικής συνέπειας και η πραγματοποίηση προσωπικών συνεντεύξεων στις Εφορίες με εκπροσώπους ύποπτων εταιρικών σχημάτων.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η αυστηρότερη παρακολούθηση επιχειρήσεων που συσσωρεύουν υπέρογκα χρέη ήδη από τον πρώτο χρόνο λειτουργίας τους, με ειδική προσοχή στις περιπτώσεις όπου οι οφειλές αυξάνονται απότομα μέσα στους πρώτους οκτώ ή εννέα μήνες. Παρεμβάσεις εξετάζονται στις ρυθμίσεις οφειλών, στον εντοπισμό των πραγματικών υπευθύνων πίσω από διαδοχικά εταιρικά σχήματα και στη διασύνδεση των φορολογικών δεδομένων με το ΓΕΜΗ. Η ανάγκη αυτών των μέτρων επιβεβαιώθηκε από την πρόσφατη αποκάλυψη κυκλώματος με 2.000 εταιρείες, 1.300 «αχυρανθρώπους» και οφειλές άνω των 203 εκατ. ευρώ προς το Δημόσιο και τον ΕΦΚΑ.
Πάντως, σοβαρά ερωτήματα εγείρονται και για την πραγματική δυνατότητα εφαρμογής των νέων μέτρων, καθώς οι ελεγκτικές υπηρεσίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικά προβλήματα υποστελέχωσης. Το κύμα συνταξιοδοτήσεων της τελευταίας διετίας έχει περιορίσει περαιτέρω το διαθέσιμο προσωπικό, ενώ μεγάλο μέρος των εν ενεργεία ελεγκτών βρίσκεται σε προχωρημένη ηλικία, με αποτέλεσμα να εντείνεται η ανάγκη ανανέωσης και ενίσχυσης του ανθρώπινου δυναμικού.
Παρά τις κυβερνητικές εξαγγελίες για ψηφιακά εργαλεία, τεχνητή νοημοσύνη και εντατικοποίηση των ελέγχων, παραμένει ανοιχτό το ζήτημα της επαρκούς στελέχωσης των υπηρεσιών με νέους, εξειδικευμένους υπαλλήλους. Και αυτό διότι, χωρίς ουσιαστική ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών, υπάρχει ο κίνδυνος τα φιλόδοξα σχέδια να μείνουν στα χαρτιά, επιβεβαιώνοντας ότι η κυβέρνηση επιχειρεί με καθυστέρηση να αντιμετωπίσει όχι μόνο τη φοροδιαφυγή, αλλά και τις χρόνιες αδυναμίες του ίδιου του κρατικού μηχανισμού.
