Νέο τοπίο στην αυτοπαραγωγή και αυτοκατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας διαμορφώνει η υπουργική απόφαση που τίθεται από σήμερα σε ισχύ, με στόχο να καταστήσει ευκολότερη και οικονομικότερη την παραγωγή ενέργειας για ίδια χρήση από νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Το νέο πλαίσιο, που υπογράφεται από τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου και τον υφυπουργό Νίκο Τσάφο, εισάγει μεταξύ άλλων για πρώτη φορά τη δυνατότητα εγκατάστασης μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων ισχύος έως 800 Watt, των λεγόμενων «φωτοβολταϊκών στο μπαλκόνι».
Παράλληλα, προβλέπει τη δυνατότητα εγκατάστασης μεμονωμένων συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας για την κάλυψη ιδίων αναγκών, ενώ επιχειρεί να απλοποιήσει συνολικά τις διαδικασίες που αφορούν τα διαφορετικά σχήματα αυτοκατανάλωσης.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι η θεσμοθέτηση μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων μέγιστης ισχύος 800 Watt. Πρόκειται για εγκαταστάσεις μικρής κλίμακας που μπορούν να αξιοποιηθούν για την κάλυψη μέρους των ενεργειακών αναγκών ενός καταναλωτή, με απλοποιημένες αδειοδοτικές διαδικασίες.
Η Υπουργική Απόφαση καθορίζει τους όρους και τις προϋποθέσεις εγκατάστασής τους, καθώς και ειδικές τεχνικές προδιαγραφές για την προστασία του ηλεκτρικού δικτύου. Η συγκεκριμένη δυνατότητα διευρύνει ουσιαστικά την πρόσβαση στην αυτοπαραγωγή, καθώς δεν περιορίζει πλέον την αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας αποκλειστικά σε όσους διαθέτουν κατάλληλη στέγη ή μεγαλύτερο χώρο εγκατάστασης.
Σημαντική αλλαγή αποτελεί και η δυνατότητα εγκατάστασης μεμονωμένων συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας. Σε συνδυασμό με τα δυναμικά τιμολόγια, οι καταναλωτές θα μπορούν να αποθηκεύουν ηλεκτρική ενέργεια από το δίκτυο όταν οι τιμές είναι χαμηλότερες και να την αξιοποιούν για τις ανάγκες τους κατά τις ώρες που το κόστος αυξάνεται.
Με τον τρόπο αυτό η αποθήκευση αποκτά αυτοτελή ρόλο στην προσπάθεια περιορισμού του ενεργειακού κόστους και δεν συνδέεται υποχρεωτικά μόνο με την ύπαρξη φωτοβολταϊκού σταθμού.
Οι αλλαγές επεκτείνονται και στη συλλογική αυτοκατανάλωση, με το νέο καθεστώς να επιχειρεί να διευκολύνει την εφαρμογή της σε πολυκατοικίες και συγκροτήματα κατοικιών.
Παράλληλα, διευκολύνεται η ανάπτυξη σταθμών από τρίτο πρόσωπο προς όφελος του αυτοκαταναλωτή, ενώ προβλέπεται ότι καταναλωτές οι οποίοι συμμετέχουν σε κοινά σχήματα αυτοκατανάλωσης μπορούν να εκπροσωπούνται από διαφορετικούς προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας.
Υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις θα είναι επίσης δυνατή η μετάβαση από ένα σχήμα αυτοκατανάλωσης σε άλλο, όπως και η συμμετοχή μίας παροχής σε περισσότερους από έναν σταθμούς.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τους σταθμούς αυτοκατανάλωσης που βρίσκονται ήδη σε λειτουργία. Η Υπουργική Απόφαση εισάγει μεταβατικές διατάξεις, ώστε η προσαρμογή τους στους νέους κανόνες να γίνει ομαλά.
Σύμφωνα με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, στόχος είναι η μετάβαση στο νέο πλαίσιο να πραγματοποιηθεί χωρίς πρόσθετο κόστος για τους υφιστάμενους αυτοκαταναλωτές και να συνοδευτεί από άμεσο οικονομικό όφελος.
Το νέο καθεστώς επιχειρεί παράλληλα να αντιμετωπίσει προβλήματα που είχαν καταγραφεί κατά την εφαρμογή του προηγούμενου πλαισίου, αποσαφηνίζοντας τόσο τις διαδικασίες εφαρμογής όσο και τον τρόπο εκκαθάρισης των διαφορετικών σχημάτων αυτοκατανάλωσης.
Κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή των αλλαγών αποκτά και η ψηφιοποίηση. Προβλέπεται επιτάχυνση της εγκατάστασης «έξυπνων» μετρητών για όσους επιλέγουν να συμμετέχουν σε σχήματα αυτοκατανάλωσης, καθώς και δημιουργία Ηλεκτρονικού Μητρώου Αυτοκατανάλωσης.
Μέσω του μητρώου επιδιώκεται η ψηφιοποίηση των σχετικών διαδικασιών και η ταχύτερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ καταναλωτών, προμηθευτών, διαχειριστών και των υπόλοιπων εμπλεκόμενων φορέων.
Ειδική διαδικασία αυτοκατανάλωσης θεσπίζεται επίσης για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τα νομικά πρόσωπα του δημόσιου τομέα και τους κοινωφελείς οργανισμούς.
Η ανάπτυξη της αυτοκατανάλωσης έχει ήδη επιταχυνθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΕΝ, από το 2020 έως σήμερα έχουν τεθεί σε λειτουργία 38.812 συστήματα αυτοκατανάλωσης, συνολικής ισχύος 1.128 MW.
Η εικόνα είναι αισθητά διαφορετική σε σχέση με την περίοδο 2015-2019, όταν είχαν τεθεί σε λειτουργία μόλις 1.772 συστήματα συνολικής ισχύος 36 MW.
Το υπουργείο έχει ήδη διαθέσει περισσότερα από 170 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας για δράσεις όπως τα προγράμματα «Φωτοβολταϊκά στη Στέγη» και «Φωτοβολταϊκά στο Χωράφι», καθώς και για το πρόγραμμα «Αποθήκευση στις Επιχειρήσεις».
Την ίδια ώρα σχεδιάζεται η διάθεση επιπλέον 476 εκατ. ευρώ μέσω του Ταμείου Απανθρακοποίησης των Νήσων, με στόχο την ενίσχυση της αυτοκατανάλωσης και της ευελιξίας του ηλεκτρικού συστήματος, αλλά και τον περιορισμό του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας στα νησιά.
