Η άνοδος στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, σε συνδυασμό με τις αυξημένες τιμές του φυσικού αερίου και του πετρελαίου, ενισχύει την αβεβαιότητα για το ύψος των λογαριασμών τους επόμενους μήνες.
Στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η μέση χονδρεμπορική τιμή τον Αύγουστο κινείται κοντά στα 133 ευρώ ανά MWh, έναντι 109,95 ευρώ τον Ιούλιο, καταγράφοντας αύξηση περίπου 20%. Σε επιμέρους ημέρες οι πιέσεις ήταν ακόμη εντονότερες, με την τιμή να φτάνει έως και τα 184,47 ευρώ ανά MWh, σε υψηλά δωδεκαμήνου.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τη μεταβολή του ενεργειακού μείγματος. Οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας εξακολουθούν να περιορίζουν το κόστος τις ώρες υψηλής παραγωγής, ιδιαίτερα όταν τα φωτοβολταϊκά λειτουργούν στο μέγιστο. Ωστόσο, όταν η παραγωγή από ΑΠΕ υποχωρεί, αυξάνεται η συμμετοχή των θερμικών μονάδων και κυρίως του φυσικού αερίου, με άμεση επίδραση στη χονδρεμπορική τιμή.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ενδεικτική ήταν η εβδομάδα 17-23 Αυγούστου, όταν η εγχώρια ζήτηση παρέμεινε ουσιαστικά αμετάβλητη, με οριακή πτώση 0,2%, αλλά η μέση χονδρεμπορική τιμή αυξήθηκε κατά 41,2%, στα 144,41 ευρώ ανά MWh. Την ίδια περίοδο η παραγωγή των ΑΠΕ μειώθηκε κατά 34%, ενώ το μερίδιό τους περιορίστηκε στο 49%. Αντίθετα, η συμμετοχή του φυσικού αερίου αυξήθηκε στο 39%, από 28%.
Οι μεγάλες ενδοημερήσιες διακυμάνσεις δείχνουν επίσης το πρόβλημα. Τις μεσημεριανές ώρες, όταν η παραγωγή των φωτοβολταϊκών είναι αυξημένη, οι τιμές μπορεί να υποχωρούν σημαντικά. Το βράδυ, όμως, όταν η ηλιακή παραγωγή μηδενίζεται και απαιτείται μεγαλύτερη συμμετοχή μονάδων φυσικού αερίου, η τιμή μπορεί να υπερδιπλασιάζεται. Η έλλειψη επαρκούς αποθήκευσης ενέργειας περιορίζει τη δυνατότητα αξιοποίησης της φθηνής πράσινης παραγωγής τις ώρες που αυτή περισσεύει.
Πιέσεις για αυξήσεις στα τιμολόγια Σεπτεμβρίου
Το βασικό ερώτημα για τους καταναλωτές είναι κατά πόσο οι αυξήσεις στη χονδρεμπορική αγορά θα περάσουν στα τιμολόγια του Σεπτεμβρίου. Οι μεγάλοι πάροχοι έχουν διατηρήσει αμετάβλητες τις χρεώσεις τους για πέντε συνεχόμενους μήνες, ωστόσο η νέα άνοδος του κόστους δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις. Η κυβέρνηση εξετάζει παρεμβάσεις για τη συγκράτηση των τιμολογίων, είτε μέσω απορρόφησης μέρους των αυξήσεων από τους προμηθευτές είτε, εφόσον κριθεί αναγκαίο, μέσω στοχευμένων μέτρων στήριξης.
Πάνω από 2 ευρώ η τιμή για πετρέλαιο και βενζίνη
Παράλληλα, σημαντική επιβάρυνση προκαλεί η άνοδος των καυσίμων. Η μέση πανελλαδική τιμή του πετρελαίου κίνησης βρίσκεται στα 2,042 ευρώ ανά λίτρο, έναντι 1,565 ευρώ στα τέλη Φεβρουαρίου. Η διαφορά φτάνει τα 0,477 ευρώ ανά λίτρο. Η αμόλυβδη βενζίνη διαμορφώνεται στα 2,033 ευρώ, από 1,751 ευρώ, αυξημένη κατά 0,282 ευρώ ανά λίτρο.
Οι αυξήσεις καταγράφονται παρά τις επιδοτήσεις και τις εκπτώσεις που έχουν εφαρμοστεί. Το συνολικό κόστος των παρεμβάσεων του Δημοσίου και των διυλιστηρίων για τη συγκράτηση των τιμών στα καύσιμα υπολογίζεται σε περίπου 370 εκατ. ευρώ. Παρ’ όλα αυτά, οι τελικές τιμές παραμένουν σημαντικά υψηλότερες, ενώ η υψηλή φορολογία περιορίζει το περιθώριο περαιτέρω αποκλιμάκωσης.
Σύμφωνα με στοιχεία της αγοράς, η φορολογική επιβάρυνση στη βενζίνη ξεπερνά το 56% της τελικής τιμής και στο πετρέλαιο κίνησης το 45%. Αυτό σημαίνει ότι οι μεταβολές στις διεθνείς τιμές ή οι εκπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού δεν περνούν πλήρως στον καταναλωτή.
Οι εξελίξεις στο φυσικό αέριο αποτελούν επιπλέον παράγοντα αβεβαιότητας. Η τιμή του TTF έχει κινηθεί ανοδικά μέσα στον Αύγουστο, αυξάνοντας το κόστος ηλεκτροπαραγωγής από θερμικές μονάδες.
Η επιμονή των υψηλών τιμών ενέργειας αυξάνει, πάντως, την πίεση προς την κυβέρνηση να αναζητήσει νέους τρόπους ανάσχεσης των επιβαρύνσεων, ιδιαίτερα εφόσον οι ανατιμήσεις σε καύσιμα και ηλεκτρικό ρεύμα διατηρηθούν και το φθινόπωρο. Μέχρι στιγμής η κυβερνητική γραμμή παραμένει προσανατολισμένη σε στοχευμένες παρεμβάσεις και σε μέτρα που δεν διαταράσσουν τον δημοσιονομικό σχεδιασμό. Η δε κυβέρνηση δεν δείχνει να προκρίνει την επιβολή νέου έκτακτου φόρου στα διυλιστήρια, γεγονός που περιορίζει τις διαθέσιμες επιλογές χρηματοδότησης πρόσθετων μέτρων.
