Σημαντικές παρεμβάσεις στη φορολογία ακινήτων δρομολογεί η κυβέρνηση εντός του 2027, με αιχμή την αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών και την αύξηση του αφορολόγητου ορίου για την απόκτηση πρώτης κατοικίας. Το ζήτημα βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο των συζητήσεων στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, καθώς η αγορά ακινήτων έχει μεταβληθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια και οι υφιστάμενες φορολογικές προβλέψεις θεωρείται ότι δεν ανταποκρίνονται πλέον στις σημερινές συνθήκες.
Οι αντικειμενικές αξίες παραμένουν αμετάβλητες από τον Ιούνιο του 2021, την ώρα που οι εμπορικές τιμές των κατοικιών ακολουθούν ανοδική πορεία. Σύμφωνα με τα δεδομένα της αγοράς, οι τιμές των ακινήτων έχουν ενισχυθεί κατά περισσότερο από 70% την τελευταία πενταετία σε πανελλαδικό επίπεδο, δημιουργώντας σε πολλές περιοχές ένα σημαντικό χάσμα μεταξύ αντικειμενικών και πραγματικών αξιών.
Η αναπροσαρμογή των τιμών ζώνης που αναμένεται να πραγματοποιηθεί το 2027 εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε αυξήσεις των αντικειμενικών αξιών σε μεγάλο αριθμό περιοχών της χώρας. Ως αποτέλεσμα, αναμένεται να αυξηθεί και η φορολογητέα αξία των ακινήτων που μεταβιβάζονται, γεγονός που μπορεί να επιβαρύνει σημαντικά τους αγοραστές πρώτης κατοικίας. Για τον λόγο αυτό, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει τη λήψη αντισταθμιστικών μέτρων, με βασικότερο την αναθεώρηση των σημερινών αφορολόγητων ορίων.
Στόχος της παρέμβασης είναι να διατηρηθεί το πραγματικό όφελος της φορολογικής απαλλαγής για όσους αποκτούν πρώτη κατοικία και να μην περιοριστεί η πρόσβαση των νοικοκυριών στην ιδιοκατοίκηση εξαιτίας της ανόδου των αντικειμενικών αξιών. Παράγοντες της αγοράς προειδοποιούν ότι χωρίς αύξηση των ορίων, χιλιάδες υποψήφιοι αγοραστές ενδέχεται να χάσουν το δικαίωμα πλήρους απαλλαγής από τον φόρο μεταβίβασης, ιδιαίτερα σε αστικές και τουριστικές περιοχές όπου οι νέες τιμές ζώνης αναμένεται να κινηθούν σημαντικά υψηλότερα.
Τι ισχύει σήμερα
Σήμερα, το αφορολόγητο όριο για την αγορά πρώτης κατοικίας ανέρχεται στις 200.000 ευρώ για άγαμο και στις 250.000 ευρώ για έγγαμο. Τα ποσά αυτά προσαυξάνονται κατά 25.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα παιδιά και κατά 30.000 ευρώ για το τρίτο και κάθε επόμενο τέκνο. Για την αγορά οικοπέδου, τα αντίστοιχα αφορολόγητα όρια διαμορφώνονται στις 50.000 ευρώ για άγαμο και στις 100.000 ευρώ για έγγαμο, ενώ προβλέπονται πρόσθετες αυξήσεις ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών.
Η απαλλαγή από τον φόρο μεταβίβασης παρέχεται σε φυσικά πρόσωπα που αποκτούν πρώτη κατοικία και δεν διαθέτουν άλλο ακίνητο το οποίο να καλύπτει τις στεγαστικές τους ανάγκες. Στο καθεστώς της απαλλαγής περιλαμβάνονται όχι μόνο διαμερίσματα και μονοκατοικίες που προορίζονται για κύρια κατοικία, αλλά και συγκεκριμένοι βοηθητικοί χώροι, όπως αποθήκες και θέσεις στάθμευσης, υπό την προϋπόθεση ότι περιλαμβάνονται στον ίδιο τίτλο ιδιοκτησίας και δεν υπερβαίνουν τα προβλεπόμενα όρια επιφάνειας.
Οι τελικές αποφάσεις αναμένεται να ληφθούν μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας επανεξέτασης των αντικειμενικών αξιών.
