Σε εξέλιξη είναι αυτή την ώρα η νομική εκδήλωση που διοργανώνει ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών για την απόφαση της ολομέλειας του Αρείου Πάγου σχετικά με τους τόκους των δανείων τα οποία έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη.
Στην εκδήλωση, με τίτλο «Εφαρμογή της υπ΄αριθ. 6/2026 απόφασης της ΟλΑΠ για τον τρόπο εκτοκισμού των ρυθμίσεων του ν.3869/10», που διεξάγεται στα γραφεία του ΔΣΑ, παρόντες είναι ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Σωκράτης Φάμελλος, η πρόεδρος της Πλεύσης Ζωή Κωνσταντοπούλου, η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Μιλένα Αποστολάκη και ο βουλευτής του ΚΚΕ Νίκος Καραθανασόπουλος.
Σύμφωνα με τον κ. Δ.Λυρίτση «η δημόσια συζήτηση που ακολούθησε περί χρυσής τομής και δημοσίου συμφέροντος, αλλά και μιας νομοθετικής πρωτοβουλίας είναι μια συνταγματικά ανεπίτρεπτη παρέμβαση της εκτελεστικής εξουσίας. Η απόφαση είναι δεσμευτική. Καμία χρυσή τομή δεν μπορεί να υπάρξει. Άλλωστε η κυβέρνηση δεν έκανε το ίδιο στην απόφαση για τα funds;» και συνέχισε: «Η απόφαση είναι μέρος νομολογίας. Δείχνει τι μπορεί να κάνει η δικηγορία όταν παρεμβαίνει και μπορεί να αλλάζει τους συσχετισμούς».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ο πρόεδρος του ΔΣΑ κ. Ανδρέας Κουτσολάμπρος είπε από την πλευρά του ότι «ο Νόμος Κατσέλη έδωσε μια δεύτερη ευκαιρία σε χιλιάδες νοικοκυριά. Η απόφαση αφορά χιλιάδες δανειολήπτες που έχουν κριθεί ήδη ως υπερχρεωμένοι και βρέθηκαν αντιμέτωποι με τον κίνδυνο να χάσουν την κύρια κατοικία τους. Ήταν μία απόφαση με μείζονα νομική και κοινωνική σημασία. Είμαστε εδώ να δώσουμε ξεκάθαρη απάντηση. Η δικαστική απόφαση δεν επιδέχεται ούτε ερμηνειών ή παρερμηνειών. Είμαστε εδώ να παρέμβουμε όποτε παρατηρηθούν φαινόμενα καταστρατήγησης της απόφασης. Είμαστε κατηγορηματικά αντίθετοι στις καταχρηστικές συμπεριφορές των τραπεζών και τις εταιρειών διαχείρισης οικονομικών απαιτήσεων.
Η κα Λούκα Κατσέλη χαρακτήρισε «ιστορική» την απόφαση τονίζοντας: «Ο τόκος για διάσωση κύριας κατοικίας πρέπει να υπολογίζεται στη μηνιαία δόση. Είναι ξεκάθαρη, σύμφωνα με σκεπτικό του νομοθέτη και δεν επιδέχεται διαφορετική ερμηνεία. Είναι αυτοτελής ρύθμιση. Προς εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος αναγνωρίζει το δικαίωμα στη στέγαση ως προστατευόμενο συνταγματικό δικαίωμα και το δικαίωμα σε μία αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη. Ορίζει δε τη δόση ως οροφή και όχι ως βάση υπολογισμού και να είναι συμβατή με τις ανάγκες κάθε οφειλέτη. Ενστερνίζεται τη δυνατότητα απαλλαγής φυσικών προσώπων σε μόνιμη και διάσωση κύριας κατοικίας και αναγκαίο διαμεσολαβητικό ρόλο ενός δικαστή. Η προστασία του δικαιώματος της στέγασης και η εξασφάλισης αξιοπρεπούς διαβίωσης είναι δικαίωμα που προστατεύεται από το Σύνταγμα και τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες».
Δείτε live τη νομική εκδήλωση του ΔΣΑ
Ο Σωκράτης Φάμελλος σημείωσε: «Η απόφαση είναι ξεκάθαρη, δεν χρειάζεται μετάφραση. Να μην επιχειρήσει η κυβέρνηση να αλλοιώσει την απόφαση που προστατεύει την κύρια κατοικία. Δεν μπορεί να αφήνεται από την κυβέρνηση να εννοηθεί ότι υπάρχουν ασάφειες. Η άμεση εφαρμογή είναι υποχρέωση της πολιτείας για την προστασία του κράτους δικαίου. Είναι ευθύνη έναντι συντάγματος και κοινωνίας».
Αναλυτικά ο χαιρετισμός του Σωκράτη Φάμελλου:
«Αξιότιμε κ. πρόεδρε του Συλλόγου και της διαδικασίας, νομικοί παραστάτες και καθηγητές, κα Κατσέλη, εκλεκτά μέλη της διοίκησης του Συλλόγου και των Δικηγορικών Συλλόγων και αγαπητοί συνάδελφοι στη Βουλή και συμμετέχοντες στη σημερινή διαδικασία, υπάρχουν τρεις λόγοι για τους οποίους είμαστε σήμερα εδώ ως ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ:
Ο πρώτος λόγος είναι για να συγχαρούμε τους νομικούς παραστάτες, τους Δικηγορικούς Συλλόγους, αλλά και τις Καταναλωτικές Οργανώσεις και τους Συλλόγους των Δανειοληπτών που έδωσαν αυτή τη νομική μάχη που κατέληξε σε αυτό το πολύ θετικό αποτέλεσμα.
Ο δεύτερος λόγος είναι για να ενημερωθούμε από εσάς -και γι’ αυτό θα παρακολουθήσω τη διαδικασία- γιατί όπως αφήσατε να εννοηθεί, πρέπει να γίνουν και κοινοβουλευτικά και νομοθετικά βήματα. Και γιατί υπάρχουν κοινοβουλευτικά σχέδια σχετικά με την εφαρμογή της απόφασης, όπως διαφαίνεται από τη μεριά της κυβέρνησης.
Και αυτός είναι ο τρίτος λόγος. Να στείλουμε ένα μήνυμα στην κυβέρνηση μαζί με εσάς, με βάση αυτά που άκουσα ήδη και από τον πρόεδρο του Δικηγορικού Συλλόγου και την κα Κατσέλη, ότι η απόφαση αυτή είναι απολύτως ξεκάθαρη, ότι δεν επιδέχεται καμία μετάφραση, ότι δεν έχει καμία ασάφεια και πρέπει να είναι άμεσα και καθολικά εφαρμοστέα, γιατί αυτό επιβάλλει και ο χαρακτήρας της απόφασης του Αρείου Πάγου. Νομίζω ότι αυτό είναι ένα σημαντικό συμπέρασμα με το οποίο μας τροφοδοτείτε ήδη και θα παρακολουθήσουμε με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τη συζήτηση. Αλλά θέλω να το πω ξεκάθαρα:
Να μην επιχειρήσει η κυβέρνηση να αλλοιώσει αυτή την πολύ καλή απόφαση, η οποία πράγματι επιστρέφει στους πυλώνες του νόμου 3869, του νόμου Κατσέλη, και επανεντάσσει έναν υπερχρεωμένο καταναλωτή και προστατεύει την κύρια κατοικία, που είναι ο σκοπός και του νομοθέτη.
Δεν μπορεί την ώρα που προχωράνε και πληθαίνουν οι πλειστηριασμοί και που η κυβέρνηση έχει επιτρέψει την ασυδοσία των funds και των servicers, αλλά και τα υπερκέρδη δισεκατομμυρίων των τραπεζών, είτε ο κ. Πιερρακάκης είτε και ο κ. Στουρνάρας να αφήνουν να εννοηθεί ότι υπάρχουν «ασάφειες» και ότι «χρειάζεται να βρεθεί μια ισορροπία».
Ο Άρειος Πάγος απέδωσε ακριβώς αυτό που χρειάζεται και ήθελε ο νομοθέτης, που είναι η προστασία των καταναλωτών και σίγουρα δεν είναι η προστασία των υπερκερδών και της ασυδοσίας των funds και των servicers.
Και η σημερινή συζήτηση έχει και ένα ακόμα στοιχείο, δεν απευθύνεται μόνο στους δανειολήπτες. Έχει να κάνει και με την προστασία του Κράτους Δικαίου. Η άμεση και καθολική εφαρμογή μιας καθαρής απόφασης είναι υποχρέωση της Πολιτείας.
Είναι υποχρέωση και απέναντι στο Κράτος Δικαίου. Διότι δυστυχώς ζούμε σε μια περίοδο που, όπως έχει αναδειχθεί από πολλές πρωτοβουλίες και του νομικού κόσμου και από αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, υπάρχει πληθώρα παραβιάσεων του Κράτους Δικαίου, αλλά δυστυχώς και σοβαρές συνταγματικές παραβιάσεις.
Είναι ευθύνη λοιπόν όλων μας, έναντι του Συντάγματος, της Δημοκρατίας αλλά και της κοινωνίας, να υπερασπιστούμε αυτή την καθαρή απόφαση».
Η Μιλένα Αποστολάκη τόνισε:«Η απόφαση εκδόθηκε τον περασμένο Φεβρουάριο και επί τρισήμιση μήνες δεν είχε καθαρογραφεί. Για αυτό είχαμε στείλει και επιστολή στην πρόεδρο του ΑΠ εκφράζοντας ανησυχία για την καθυστέρηση. Θέλω να πιστεύω ότι είναι σύμπτωση πως τρεις μέρες μετά δημοσιεύτηκε. Οι κυβερνητικές δηλώσεις αναφέρονται στην απόφαση λες και πρόκειται για γνωμοδότηση. Οφείλουμε να επισημάνουμε ότι με τα funds δεν έγινε το ίδιο. Είναι σαφής η κρίση της Ολομέλειας. Οι αδύναμοι δανειολήπτες δικαιούνται την προστασία τους ως ευάλωτοι πολίτες».
Ο Νίκος Καραθανασόπουλος ανέφερε στον χαιρετισμό του: «Εκτόξευση ιδιωτικού χρέους. Η υπερχρέωση σημαίνει ότι δεν μπορείς να καλύψεις τις ανάγκες σου. Ο περιορισμένος χαρακτήρας του ν. Κατσέλη φαίνεται από την εξέλιξη. Η απόφαση της Ολομέλειας δεν επιδέχεται ερμηνειών. Στηρίζεται σε τροπολογία που είχε καταθέσει το ΚΚΕ. Για αυτό έχουμε καταθέσει πρόταση νόμου για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά. Είμαστε έτοιμοι να παλέψουμε κατά της πρόθεσης της κυβέρνησης να αμφισβητήσει την απόφαση».
Η Ζωή Κωνσταντοπούλου υπογράμμισε: «Τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά έχει εξελιχθεί σε μάστιγα για ολόκληρη την κοινωνία. Τα funds αντιμετωπίζουν τους δανειολήπτες ως εγκληματίες και είναι σε αγαστή συνεργασία με τις τράπεζες που προστατεύονται από το πολιτικό σύστημα. Κατά την άποψη μου όλο αυτό δημιουργεί και ποινικές συνέπειες. Το πρώτο κόμμα διαφημίζει μάλιστα ότι δεν θα πληρώσει ποτέ για τα χρέη του στις τράπεζες. Το πολιτικό σύστημα ενώ χρησιμοποίησε τον τραπεζικό δανεισμό για να μην καταλάβουν οι πολίτες την πραγματική κατάσταση της οικονομίας, και τους κοίμιζε με τον υπερδανεισμό, τώρα ζητάει τα ρέστα. Να υπάρξει εκστρατεία ενημέρωσης στους πολίτες για τη διεκδίκηση της άμεσης εφαρμογής της απόφασης».
Στέλιος Σταματόπουλος, Καθηγητής Νομικής Σχολής ΔΠΘ, Παραστάς Δικηγόρος στη Δίκη
«Η απόφαση του Αρείου Πάγου ανέδειξε ότι η υπερχρέωση είναι ένα οξύ κοινωνικό πρόβλημα. Δεν είναι τροποποίηση της ρύθμισης αλλά δημιουργία νέου πλαισίου. Η απόφαση έχει διαπλαστικό χαρακτήρα. Φτιάχνει μία νέα έννομη σχέση και ρυθμίζει τη σχέση του οφειλέτη με την τράπεζα. Σκοπός είναι η διαφύλαξη του κοινωνικού κράτους δικαίου, προκειμένου να μπορέσει να ενταχθεί ο οφειλέτης στην οικονομική ζωή και να μην καταστραφεί».
Ιωάννης Δεληκωστόπουλος, Καθηγητής Νομικής Σχολής Αθηνών, Παραστάς Δικηγόρος στη Δίκη
«Η απόφαση του ΑΠ επιλύει ένα δυσχερές ερμηνευτικό ζήτημα. Αφορά όλους τους δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη. Ο Άρειος Πάγος μας είπε τι λέει ο Νόμος για όσους αφορά ο νόμος. Για αυτό έγινε και η πολιτική δίκη. Όπως σεβόμαστε την απόφαση για τα funds θα σεβαστούμε και αυτή. Είναι διατάξεις αναγκαστικού δικαίου με συνέπειες αναγκαστικού δικαίου. Πριν την απόφαση θα μπορούσε ένα δάνειο 100 χιλιάδων να γίνει 150 χιλιάδες. Η σημασία της απόφασης. Είναι σημαντικό για την Ελλάδα που βγήκε αυτή η απόφαση. Είναι καλή για δανειολήπτες αλλά και για τις τράπεζες. Μιλάμε για 200.000 δανειολήπτες. Η απόφαση είναι δικαιοπολιτική. Όταν έχει εκδοθεί απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, αναρωτιέμαι αν μπορεί να παρέμβει η εκτελεστική εξουσία. Είναι αυτό συμβατό με το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ;».
Γεώργιος Μεντής, Καθηγητής Νομικής Σχολής Αθηνών, Γνωμοδοτήσας Καθηγητής στη Δίκη
«H υπερχρέωση καθιστά τον οφειλέτη οικονομικό «δούλο». Το Σύνταγμα κάνει στάθμιση δύο αντίθετων συμφερόντων και τάσσεται υπέρ της αξιοπρέπειας του υπερχρεωμένου πολίτη έναντι πιστωτή. Σκοπός είναι η απαλλαγή του δανειολήπτη από την υπερχρέωση και όχι να διατηρήσει το κοινωνικό στάτους του. Η αναγκαστική εκποίηση της κύριας κατοικίας θα είχε ως συνέπεια την εξαθλίωση του οφειλέτη, το ξεσπίτωμα του, χωρίς έλεος. Δίνεται η δυνατότητα να διασώσει το σπίτι του. Θα πάρει η τράπεζα ό,τι μπορεί. Σύμφωνα με τον Αστικό Κώδικα, η διάταξη αφορά τους πολλούς δανειολήπτες, τους μη έχοντες και όχι αυτούς που έχουν υψηλά εισοδήματα. Αφορά τις μικρομεσαίες κατοικίες.
Η δόση πρέπει να είναι τόση ώστε να μπορεί να την πληρώσει ο οφειλέτης. Με το επιτόκιο που ορίζει ο νόμος. Η μέγιστη ικανότητα αποπληρωμής υπερτερεί. Δεν είναι εμπορική πτώχευση. Είναι πτώχευση νοικοκυριών. Για να διατηρηθεί η οικία ως πυρήνας της οικογενειακής σχέσης. Η δόση είναι η οροφή. Ο δικαστής έχει δικαιοπλαστική εξουσία να κάνει κάτι που δεν προβλέπεται στην τραπεζική πρακτική. Είναι τρόπος να προστατευθεί ο οφειλέτης που προσπαθεί να διασώσει την κύρια κατοικία του. Από τότε που έγινε η ρύθμιση από τότε που υπήχθη στον 3869. Δεν ισχύει για όλα τα δάνεια αλλά για τις αποφάσεις των Ειρηνοδικείων με τις οποίες οι οφειλέτες υπήχθησαν στο νόμο Κατσέλη. Η διατήρηση ενός μίνιμουμ αξιοπρεπούς επιπέδου διαβίωσης και προστασίας της οικογένειας υπερτερεί. Τα αχρεωστήτως καταβληθέντα πρέπει να επιστραφούν».
Δημ. Αυγητίδης, καθηγητής Νομικής Σχολής, γνωμοδοτήσας Καθηγητής στη δίκη
«Είμαστε το μοναδικό κράτος στην ΕΕ που δεν έχουμε δίκαιο αφερεγγυότητας. Έχουμε το πιο οπισθοδρομικό δίκαιο αφερεγγυότητας στην ΕΕ».
Παναγιώτης Νικολόπουλος, Αν. Καθηγητής Νομικής Σχολής Αθηνών, Παραστάς Δικηγόρος στη Δίκη
«Δεν θα είχε νόημα η πιλοτική δίκη, αν η απόφαση δεν δεσμεύει όλα τα δικαστήρια. Με την απόφαση δεν παραγκωνίζονται τα δικαιώματα των πιστωτών».
Δημήτριος Σκαρίπας, Δικηγόρος στον Άρειο Πάγο, Παραστάς Δικηγόρος στη Δίκη
«Μέσα από αυτή τη διαδικασία και με αφορμή την παρέμβασή μας κατέληξα ότι τίποτα δεν μπορεί να κατορθωθεί αν δεν είναι αποτέλεσμα συλλογικότητας.
Η μειοψηφία της απόφασης του Αρείου Πάγου (8 αρεοπαγίτες και 4 αντιπρόεδροι, μεταξύ των οποίων οι Παν. Λυμπερόπουλος και Αικατερίνη Χονδρορίζου) αποτελεί μομφή στην κρατούσα νομολογία και θεωρία, υποτιμά την σκέψη των υπολοίπων αρεοπαγιτών και δίνει έναυσμα αλλά και το μονοπάτι στο οποίο θα πατήσει ο υπουργός Οικονομικών και η εκτελεστική εξουσία για να αλλοιώσει την απόφαση. Συμφωνώ με την πρόταση, οι δικηγορικοί σύλλογοι με μπροστάρη τον πρόεδρο να πάμε σε μία διαφώτιση και δημιουργία κοινωνικού ρεύματος για να μην περάσουν οι ρυθμίσεις που προιωνίζονται. Αν οποιοσδήποτε θέλει από κυβερνητικούς και πολιτικούς σχηματισμούς που επικαλούνται το κράτος πρόνοιας και προστασία δανειοληπτών, για δάνεια σπουδών κλπ να επεξεργαστούν την κατάργηση του ανατοκισμού των τόκων. Διαφορετικά δεν αντιμετωπίζεται το ιδιωτικό χρέος γιατί θα θεριεύει».
