«Η μείωση του δημοσίου χρέους «είναι η κατάκτηση μιας γενιάς». Με αυτή τη φράση ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, θέλησε να αποτυπώσει το εύρος της δημοσιονομικής προόδου στη χώρα, παρουσιάζοντας τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2026 κατά τη συνέντευξη Τύπου. Όπως τόνισε, η αποκλιμάκωση του χρέους δεν αποτελεί απλώς λογιστικό επίτευγμα, αλλά προϊόν μιας συλλογικής προσπάθειας που σηματοδοτεί, μετά από δεκαπέντε χρόνια κρίσεων, μια νέα φάση για την ελληνική οικονομία.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του προϋπολογισμού, το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης αναμένεται να διαμορφωθεί στα 362,8 δισ. ευρώ ή 145,9% του ΑΕΠ στο τέλος του 2025, έναντι 364,97 δισ. ευρώ ή 154,2% του ΑΕΠ φέτος, σημειώνοντας μείωση 8,3 ποσοστιαίων μονάδων.
Για το 2026 προβλέπεται περαιτέρω υποχώρηση στα 359,3 δισ. ευρώ, δηλαδή στο 138,2% του ΑΕΠ, καταγράφοντας νέα αποκλιμάκωση κατά 7,7 μονάδες σε σχέση με το 2025. Είναι η έκτη συνεχόμενη χρονιά που η Ελλάδα εμφανίζει τη μεγαλύτερη μείωση χρέους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ το ποσοστό αναμένεται να πέσει για πρώτη φορά από το 2010 κάτω από το όριο του 140%.
Στα πλαίσια της συνέντευξης Τύπου ο υπουργός ρωτήθηκε για το ενδεχόμενο να θέσει υποψηφιότητα στην προεδρία του Eurogroup, θέση που θα μείνει κενή μετά την αποχώρηση του Πασκάλ Ντόναχιου. Ο Πιερρακάκης απέφυγε τις δεσμεύσεις, επισημαίνοντας ότι το ενδεχόμενο είναι «εξαιρετικά τιμητικό» για τη χώρα και αποτελεί ένδειξη της αξιοπιστίας που έχει χτίσει η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια. Αναφέρθηκε με θετικά λόγια στον απερχόμενο Ιρλανδό αξιωματούχο, τον οποίο χαρακτήρισε «φίλο της Ελλάδας», και τόνισε τον καθοριστικό ρόλο του Eurogroup στη συνολική πορεία της Ευρώπης. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι οποιαδήποτε συζήτηση για τη διαδοχή είναι πολύ πρόωρη και ότι θα προηγηθούν διαβουλεύσεις σε επίπεδο ηγετών της Ε.Ε. και εντός του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος.
Για την επίδραση του προϋπολογισμού στον δημοσιονομικό χώρο μίλησε ο υφυπουργός Θανάσης Πετραλιάς, ο οποίος εξήγησε ότι για το 2026 οι δυνατότητες νέων παρεμβάσεων έχουν ήδη εξαντληθεί, ωστόσο για το 2027 ο διαθέσιμος χώρος αναμένεται να φτάσει έως τα 900 εκατ. ευρώ. Το πρωτογενές αποτέλεσμα προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 3,7% του ΑΕΠ για το 2025 και στο 2,8% του ΑΕΠ για το 2026, ενώ το συνολικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης εκτιμάται στο 0,6% και -0,2% αντίστοιχα.
Στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού η κυβέρνηση προβλέπει επιτάχυνση της οικονομικής ανάπτυξης το 2026, με το ΑΕΠ να αυξάνεται κατά 2,4%. Πρόκειται για το έκτο συνεχόμενο έτος ανάπτυξης πάνω από 2%, ένα στοιχείο που το οικονομικό επιτελείο παρουσιάζει ως απόδειξη της σταθερής πορείας της χώρας και της ενίσχυσης της παραγωγικής της βάσης. Η πρόβλεψη υπερβαίνει τις αντίστοιχες για το 2023 και το 2024 (2,1%) και για το 2025 (2,2%).
Ο προϋπολογισμός ενσωματώνει το σύνολο των φορολογικών και κοινωνικών παρεμβάσεων που έχει ανακοινώσει η κυβέρνηση, με αιχμή τη φορολογική μεταρρύθμιση υπέρ της μεσαίας τάξης, των οικογενειών και των νέων. Μεταξύ των παρεμβάσεων περιλαμβάνονται η αναμόρφωση της φορολογικής κλίμακας για μισθωτούς, συνταξιούχους, αγρότες και επαγγελματίες, η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς έως το 2027, μισθολογικές αυξήσεις στα ειδικά μισθολόγια, η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε μικρούς οικισμούς από το 2027, η μείωση ΦΠΑ κατά 30% σε ακριτικά νησιά και η σημαντική μείωση των τεκμηρίων διαβίωσης.
Η φορολογική κλίμακα περιλαμβάνει μειώσεις κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες για εισοδήματα 10.000–40.000 ευρώ, την εισαγωγή νέου συντελεστή 39% για τα εισοδήματα 40.000–60.000 ευρώ και πρόσθετες ελαφρύνσεις για οικογένειες με παιδιά. Πολύτεκνοι με εισόδημα έως 20.000 ευρώ απαλλάσσονται από τον φόρο, ενώ για νέους έως 25 ετών μηδενίζεται ο φόρος εισοδήματος έως το ίδιο επίπεδο απολαβών. Το κόστος της μεταρρύθμισης φτάνει τα 1,2 δισ. ευρώ για το 2026 και τα 1,6 δισ. ευρώ για το 2027, με περίπου 4 εκατομμύρια φορολογουμένους να ωφελούνται.
Στο πεδίο των συντάξεων, η κυβέρνηση προχωρά σε νέες αυξήσεις που υπολογίζονται με βάση τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη. Από το 2026 το ήμισυ της αύξησης δεν θα συμψηφίζεται με την προσωπική διαφορά, η οποία καταργείται πλήρως το 2027. Συνολικά 671.000 συνταξιούχοι θα δουν άμεσα βελτιώσεις, με δημοσιονομικό αποτύπωμα 629 εκατ. ευρώ μόνο για το 2026. Αντίστοιχα, μισθολογικές αυξήσεις στον δημόσιο τομέα θα τεθούν σε ισχύ από τον Απρίλιο του 2026, μαζί με αναπροσαρμογές σε ειδικά μισθολόγια, συνολικού κόστους 620 εκατ. ευρώ.
Σημαντικές είναι και οι προβλέψεις για την αγορά ακινήτων και το στεγαστικό. Προωθούνται μέτρα συγκράτησης των ενοικίων, φορολογικά κίνητρα για την εκμίσθωση κενών κατοικιών, παράταση της αναστολής ΦΠΑ στις νέες οικοδομές και αυστηροποίηση των ρυθμίσεων για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις στην Αθήνα. Παράλληλα εισάγεται νέο πλαίσιο κοινωνικής αντιπαροχής για την ανέγερση κατοικιών κοινωνικού χαρακτήρα, ενώ ο ενδιάμεσος συντελεστής 25% στη φορολογία εισοδήματος από μισθώματα αναμένεται να ωφελήσει περίπου 161.000 ιδιοκτήτες.
Στον τομέα των επενδύσεων προβλέπεται αύξηση κατά 500 εκατ. ευρώ στο εθνικό σκέλος του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και ενίσχυση χρηματοδοτικών εργαλείων μέσω InvestEU, ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ και νέων ταμείων στήριξης μικρομεσαίων. Θεσπίζονται υπερεκπτώσεις 100% για επενδύσεις σε στρατηγικούς κλάδους όπως η άμυνα, η αυτοκινητοβιομηχανία και η αεροναυπηγική. Το συνολικό ύψος των δράσεων που στοχεύουν στην τόνωση των επενδύσεων υπερβαίνει τα 1,7 δισ. ευρώ.
Μεταξύ των υπόλοιπων παρεμβάσεων περιλαμβάνονται η κατάργηση του τέλους 10% στη συνδρομητική τηλεόραση, η αύξηση της αποζημίωσης των οπλιτών, η εξαίρεση νέων μητέρων από το ελάχιστο εισόδημα των αυτοαπασχολουμένων, η λειτουργία του Ταμείου Καινοτομίας Φαρμάκων και η απαλλαγή κοινωφελών ιδρυμάτων από τον φόρο εισοδήματος. Το συνολικό κόστος όλων των παρεμβάσεων για την περίοδο 2025–2027 ανέρχεται σε 3,04 δισ. ευρώ το 2025, αυξάνεται στα 5,94 δισ. το 2026 και φτάνει τα 7,94 δισ. ευρώ το 2027.
Όπως υπογράμμισε ο Κυριάκος Πιερρακάκης, ο προϋπολογισμός του 2026 φιλοδοξεί να συνεχίσει την πορεία ανάκτησης της οικονομικής σταθερότητας και ταυτόχρονα να σηματοδοτήσει μια νέα φάση κοινωνικής ενίσχυσης και αναπτυξιακής ώθησης, μέσα σε ένα περιβάλλον που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από διεθνείς αβεβαιότητες, αλλά και από τις ευκαιρίες που παρουσιάζει η ελληνική οικονομία.
