Το 50% των συνταξιούχων αναγκάζονται να συνεχίσουν την εργασία τους μετά τη σύνταξη τους για να μπορούν να ανταποκριθούν οικονομικά στις ανάγκες τους εξασφαλίζοντας παράλληλα μεγαλύτερη σύνταξη ως 120 ευρώ τον μήνα.
Ειδικότερα 1 στους 2 ασφαλισμένους που συνταξιοδοτήθηκαν το 2024 παραμένουν στην αγορά εργασίας, αξιοποιώντας την ευνοϊκή ρύθμιση, εξασφαλίζοντας μεσοσταθμική αύξηση στη σύνταξή τους έως και 120 ευρώ το μήνα.
Το νέο καθεστώς απασχόλησης συνταξιούχων, που τέθηκε σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2024, έχει καταργήσει τους περιορισμούς στην εργασία, δίνοντας τη δυνατότητα σε χιλιάδες πολίτες να συνεχίσουν να εργάζονται, καταβάλλοντας μόνο εισφορά υπέρ e-ΕΦΚΑ.
Την ίδια στιγμή, για όσους συνταξιούχους διέκοψαν την απασχόλησή τους, η διοίκηση του e-ΕΦΚΑ καταβάλει ήδη την προσαύξηση του ανταποδοτικού μέρους της κύριας και επικουρικής σύνταξης για τα επιπλέον έτη απασχόλησης, ενισχύοντας περαιτέρω το συνολικό εισόδημα των συνταξιούχων.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι όσοι συνταξιούχοι, ανεξαρτήτως του είδους της σύνταξης (γήρατος ή αναπηρίας), συνεχίσουν να εργάζονται, λαμβάνουν το 100% της κύριας και επικουρικής σύνταξης, χωρίς περικοπές. Αυτό σημαίνει ότι η εργασία δεν επηρεάζει καθόλου τις συνταξιοδοτικές παροχές, σε αντίθεση με ό,τι ίσχυε στο παρελθόν.
Αναλυτικά:
Όσοι λαμβάνουν σύνταξη γήρατος ή αναπηρίας και απασχολούνται ως μισθωτοί ή αυτοαπασχολούμενοι, δικαιούνται το σύνολο των ποσών κύριας και επικουρικής σύνταξης από τον e-ΕΦΚΑ.
Παρά το πλήρες ποσό σύνταξης που συνεχίζουν να λαμβάνουν, οι συνταξιούχοι που εργάζονται υπόκεινται σε ειδική εισφορά ή αυξημένες εισφορές, ανάλογα με το καθεστώς απασχόλησης:
- Μισθωτοί: Καταβάλλουν πρόσθετο πόρο 10% επί των μεικτών αποδοχών, υπέρ e-ΕΦΚΑ.
- Αυτοαπασχολούμενοι / ελεύθεροι επαγγελματίες: Καταβάλλουν αυξημένες κατά 50% εισφορές επί της επιλεγείσας ασφαλιστικής κατηγορίας κύριας ασφάλισης.
- Αγρότες: Καταβάλλουν επίσης αυξημένες κατά 50% εισφορές, βάσει της ασφαλιστικής κατηγορίας που έχουν επιλέξει.
- Με παραστατικά παρεχόμενων υπηρεσιών (τίτλοι κτήσης): Καταβάλλεται πρόσθετος πόρος 10% επί της καθαρής αξίας του παραστατικού.
Ποιοι εξαιρούνται από την καταβολή εισφορών
Από την υποχρέωση καταβολής πρόσθετων εισφορών ή πόρου εξαιρούνται:
- Συνταξιούχοι λόγω αναπηρίας
- Συνταξιούχοι με ειδικές παθήσεις
- Όσοι λαμβάνουν εξωϊδρυματικό επίδομα
- Πολύτεκνοι συνταξιούχοι
Επιπλέον, δεν καταβάλλουν καμία εισφορά:
- Οι συνταξιούχοι του πρώην ΟΓΑ, εφόσον συνεχίζουν αγροτική απασχόληση υπαγόμενη στην ασφάλιση του πρώην ΟΓΑ.
- Οι συνταξιούχοι όλων των πρώην ταμείων που έχουν ενταχθεί στον e-ΕΦΚΑ, εφόσον έχουν ετήσιο αγροτικό εισόδημα έως 10.000 ευρώ.
Η υποχρέωση δήλωσης και οι κυρώσεις
Η απασχόληση του συνταξιούχου πρέπει να δηλωθεί υποχρεωτικά μέσω της ειδικής ηλεκτρονικής πλατφόρμας του e-ΕΦΚΑ. Η μη συμμόρφωση επιφέρει σοβαρές κυρώσεις:
Εάν δεν έχει δηλωθεί η απασχόληση και δεν έχει καταβληθεί ο πρόσθετος πόρος, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με 12 μηνιαίες συντάξεις.
Αν δεν έχει δηλωθεί η απασχόληση, αλλά έχει καταβληθεί ο πόρος, ο συνταξιούχος ειδοποιείται να υποβάλει δήλωση εντός 15 ημερών. Αν δεν συμμορφωθεί, επιβάλλεται επίσης πρόστιμο 12 συντάξεων.
Ποιους συμφέρει :
-Ελεύθερους επαγγελματίες σε ηλικία 62 ετών και άνω που μπορούν να συμπληρώσουν προϋποθέσεις για τη λήψη πλήρους σύνταξης.
-Αυτοαπασχολούμενους (γιατρούς, μηχανικούς, δικηγόρους) σε ηλικία 62 ετών και άνω που μπορούν να συμπληρώσουν προϋποθέσεις για τη λήψη πλήρους σύνταξης.
-Μισθωτούς που μπορούν να παραμείνουν στην εργασία σε συνεννόηση με τον εργοδότη και μπορούν να συμπληρώσουν προϋποθέσεις για τη λήψη πλήρους ή και μειωμένης κατά περίπτωση σύνταξης.
-Αγρότες
-Περιπτώσεις ασφαλισμένων που μπορούν να λάβουν αναπηρική σύνταξη για να αυξήσουν το εισόδημά τους.
Με την βοήθεια του κ. Ρίζου το Dnews παρουσιάζει χαρακτηριστικά παραδείγματα:
1ο Παράδειγμα: Έμπορος (πρώην ΤΑΕ)
Έμπορος, ασφαλισμένος στον ΕΦΚΑ / ΟΑΕΕ (πρώην ΤΑΕ), με 40 συνολικά έτη ασφάλισης και έχοντας συμπληρώσει το 62ο έτος της ηλικίας του, δικαιούται κύρια σύνταξη ύψους 1.054 ευρώ. Ο εν λόγω ασφαλισμένος υπάγεται στην 1η ασφαλιστική κατηγορία, γεγονός που συνεπάγεται μηνιαία εισφορική επιβάρυνση 90,2 ευρώ. Ωστόσο, εξασφαλίζει σταθερό μηνιαίο εισόδημα άνω των 1.000 ευρώ, ενώ δεν αντιμετωπίζει φορολογική επιβάρυνση, καθώς η φορολόγηση γίνεται με τεκμαρτό τρόπο.
2ο Παράδειγμα Αυτοκινητιστής (πρώην ΤΣΑ)
Αυτοκινητιστής, με 30 έτη ασφάλισης στον πρώην ΤΣΑ και επιπλέον 3 έτη στο ΙΚΑ, στο 62ο έτος της ηλικίας του λαμβάνει πρόωρη μειωμένη σύνταξη ύψους 608,36 ευρώ. Είναι επίσης ενταγμένος στην 1η ασφαλιστική κατηγορία και καταβάλλει μηνιαία εισφορά 90,2 ευρώ. Ο συνταξιούχος αυτός απολαμβάνει σταθερό εισόδημα, ενώ εξαιρείται από φορολογική επιβάρυνση λόγω τεκμαρτής φορολόγησης.
3ο Παράδειγμα Ιατρός (πρώην ΤΣΑΥ)
Ιατρός, με 40 έτη ασφάλισης στον ΕΦΚΑ / ΕΤΑΑ (πρώην ΤΣΑΥ), στο 62ο έτος της ηλικίας του λαμβάνει σύνταξη ύψους 1.173,6 ευρώ. Κατατάσσεται στην 1η ασφαλιστική κατηγορία και καταβάλλει μηνιαία εισφορά 90,2 ευρώ. Το καθαρό μηνιαίο του εισόδημα ξεπερνά τα 1.000 ευρώ, χωρίς φορολογικές επιβαρύνσεις, λόγω εφαρμογής τεκμαρτού εισοδήματος.
4ο Παράδειγμα Μισθωτός Μηχανικός (πρώην ΤΣΜΕΔΕ)
Μισθωτός μηχανικός με μικτές μηνιαίες αποδοχές 3.000 ευρώ, ασφαλισμένος στον πρώην ΤΣΜΕΔΕ, διαθέτει 40 έτη ασφάλισης και έχει συμπληρώσει το 62ο έτος της ηλικίας του. Δικαιούται σύνταξη ύψους 1.519,24 ευρώ. Καταβάλλει εισφορές ύψους 300 ευρώ υπέρ ΕΦΚΑ, ενώ επιπλέον δικαιούται και την εφάπαξ παροχή. Η ετήσια φορολογική επιβάρυνση ανέρχεται σε 1.800 ευρώ, ωστόσο προκύπτει πρόσθετο καθαρό ετήσιο εισόδημα άνω των 15.000 ευρώ.
5ο Παράδειγμα Μισθωτός (ΙΚΑ)
Μισθωτός με μικτές αποδοχές 2.000 ευρώ, ασφαλισμένος στο ΙΚΑ, με 12.000 ημέρες ασφάλισης και ηλικία 62 ετών, λαμβάνει κύρια σύνταξη 1.219,11 ευρώ και επιπλέον επικουρική σύνταξη ύψους 194 ευρώ. Η μηνιαία εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ ανέρχεται σε 200 ευρώ. Η ετήσια φορολογική επιβάρυνση φτάνει τα 980 ευρώ, ενώ προκύπτει καθαρό ετήσιο εισόδημα από συντάξεις άνω των 12.000 ευρώ.
6ο Παράδειγμα Μισθωτός σε Βαρέα (ΙΚΑ)
Μισθωτός με μικτές αποδοχές 1.000 ευρώ, ασφαλισμένος στο ΙΚΑ με 9.000 ημέρες ασφάλισης στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα, στο 62ο έτος της ηλικίας του δικαιούται κύρια σύνταξη 657 ευρώ και επικουρική 158 ευρώ. Καταβάλλει εισφορά 100 ευρώ μηνιαίως υπέρ ΕΦΚΑ. Η ετήσια φορολογική επιβάρυνση υπολογίζεται στα 600 ευρώ, ενώ προκύπτει καθαρό ετήσιο εισόδημα από συντάξεις άνω των 9.000 ευρώ.
