Μία από τις δυνατότητες που έχουν στη διάθεσή τους οι οφειλέτες Κόκκινων Δανείων είναι οι απευθείας διμερείς συμφωνίες με τις τράπεζες ή τα funds - servicers, προκειμένου να ρυθμίσουν τις οφειλές τους, ανάλογα με την πολιτική του κάθε οργανισμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετά συχνά κατά τη διαπραγμάτευση για ρύθμιση – διαγραφή οφειλών, προκύπτουν πολυσύνθετα νομικά ζητήματα τα οποία καθιστούν απαραίτητη τη συνδρομή ενός έμπειρου Νομικού προκειμένου να εξασφαλιστεί η όσο το δυνατόν πιο ορθή εκπροσώπηση του οφειλέτη και η αποτελεσματική προάσπιση των δικαιωμάτων και συμφερόντων του.
Με βάση την πολυετή εμπειρία μας, συγκεντρώσαμε παρακάτω ορισμένες νομικές έννοιες και ζητήματα που εμφανίζονται κατά τις προαναφερθείσες διαπραγματεύσεις.
Στις περισσότερες διαγραφές οφειλών - «κουρέματα χρεών», αυτό που προσπαθούμε να πετύχουμε είναι αρχικά η διαγραφή του συνόλου ή μέρους των τόκων με τους οποίους έχει επιβαρυνθεί το δάνειο, προκειμένου να καταστεί εφικτή η ρύθμιση του χρεωστικού υπολοίπου με ευνοϊκούς για τον οφειλέτη όρους. Ας δούμε όμως με κατανοητό τρόπο τι ισχύει για τους τόκους.
ΑΝΑΤΟΚΙΣΜΟΣ – ΕΚΤΟΚΙΣΜΟΣ ΤΟΚΩΝ
Ο ανατοκισμός ή εκτοκισμός των τόκων, σύμφωνα με τη νομοθετική διατύπωσή του στο άρθρο 8 παρ.6 του Ν.1083/1980, ήτοι η κεφαλαιοποίηση των καθυστερούμενων τόκων, αποτελεί μέχρι σήμερα ένα από τα θεμελιώδη, αλλά παράλληλα και ακανθώδη προβλήματα της σύγχρονης συμβατικής συναλλακτικής οικονομίας, και δη στο πεδίο των τραπεζικών συναλλαγών, ενώ έχει απασχολήσει έντονα και τη δικαστική νομολογία με αλληλοσυγκρουόμενες δικαστικές αποφάσεις ανά δεκαετίες.
Το πρόβλημα του ανατοκισμού ανακύπτει όταν οι ίδιοι οι τόκοι, τους οποίους αποφέρει το δανεισθέν κεφάλαιο, αποφέρουν με τη σειρά τους και εκείνοι τόκους, όταν δηλαδή ο οφειλέτης υποχρεούται να καταβάλλει τόκους και για τους μη καταβληθέντες τόκους στο δανειστή, καθώς ο ανατοκισμός (τόκος του τόκου) αυξάνει το συνολικό ποσό του οφειλόμενου ποσού κατά δυσβάσταχτο τρόπο για τον οφειλέτη, οδηγώντας τον πολλές φορές σε κατάσταση υπερχρέωσης.
Ο ανατοκισμός διακρίνεται σε: α) άμεσο, όταν οι καθυστερούμενοι τόκοι αποφέρουν από μόνοι τους τόκο, αποτελώντας τοιουτοτρόπως νέο κεφάλαιο και β) έμμεσο, όταν οι καθυστερούμενοι τόκοι ενσωματώνονται στο κεφάλαιο, το οποίο ως σύνολο θεωρείται πλέον το κεφάλαιο και αποφέρει νέο τόκο.
Μάλιστα αξίζει να σημειώσουμε ότι οι τόκοι των τόκων που προκύπτουν από ανατοκισμό πρέπει να επιδικάζονται ρητώς και να γράφονται κατά ποσό ορισμένο. Από την παράλειψη ενός των παραπάνω στοιχείων δημιουργείται ακυρότητα της διαταγής πληρωμής, ακυρότητα που δεν επέρχεται αυτοδικαίως, αφού ο νόμος δεν ορίζει αυτό, αλλά θεμελιώνει λόγω ανακοπής.
Η ιδρύτρια της δικηγορικής εταιρείας ΑΝΝΑ Α. ΚΟΡΑΚΗ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ, κα Άννα Κορακή και ο επικεφαλής του νομικού τμήματος, κος Ι. Παπακωσταντής με μέλη της νομικής ομάδας.
ΛΟΓΙΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΚΩΝ
Στο άρθρο 150 Ν.4261/2014, υπό τον τίτλο “εκτοκισμός δανείων ή λοιπών πιστώσεων”, μεταξύ άλλων προβλέπονται τα ακόλουθα:
1. Τα πιστωτικά ιδρύματα που εδρεύουν στην Ελλάδα υποχρεούνται να παύουν τη λογιστικοποίηση των τόκων των δανείων ή λοιπών πιστώσεων που χορηγούν, υπό οποιαδήποτε μορφή, περιλαμβανομένων των απαιτήσεων από χρηματοδοτικές μισθώσεις με βάση το ν. 1665/1986 (Α΄ 194), μετά τη συμπλήρωση χρονικού διαστήματος κατά το οποίο λογισθέντες τόκοι επί των δανείων ή λοιπών πιστώσεων αυτών παραμένουν ανείσπρακτοι και το οποίο δεν μπορεί να υπερβαίνει τους έξι (6) μήνες, προκειμένου περί οφειλών από δάνεια προς φυσικά πρόσωπα, που εξασφαλίζονται πλήρως με ακίνητα και τους τρεις (3) μήνες, προκειμένου για οφειλές από λοιπές πιστοδοτήσεις. Μετά την πάροδο του ως άνω διαστήματος επιτρέπεται μόνο ο εξωλογιστικός προσδιορισμός των τόκων, περιλαμβανομένων και των τυχόν τόκων υπερημερίας και εξ ανατοκισμού όπου επιτρέπεται, οι οποίοι θα λογιστικοποιούνται όταν και εφόσον εισπράττονται.
Ειδικά προκειμένου περί δανείων ή λοιπών πιστώσεων με τη μορφή αλληλόχρεων λογαριασμών, εφόσον οι λογιζόμενοι και μη εισπραττόμενοι τόκοι προσαυξάνουν τα χρεωστικά υπόλοιπα των λογαριασμών, θα πρέπει να υπάρχει τουλάχιστον ισόποση πίστωση των λογαριασμών αυτών εντός του τριμήνου, που έπεται της ημερομηνίας λογισμού των τόκων προκειμένου να μην παύσει ο εκτοκισμός των δανείων ή λοιπών πιστώσεων.
2. Απαγορεύεται σε πιστωτικό ίδρυμα της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου να χορηγεί νέα δάνεια για την πληρωμή οφειλόμενων σε αυτό ληξιπρόθεσμων τόκων με αποτέλεσμα την αναστολή εφαρμογής της διάταξης της εν λόγω παραγράφου, καθώς και να προβαίνει σε ρύθμιση οφειλών ισοδύναμου αποτελέσματος, εκτός εάν πρόκειται για σύμβαση γενικότερης ρύθμισης οφειλών του δανειολήπτη, που θα στηρίζεται σε εμπεριστατωμένη μελέτη από το πιστωτικό ίδρυμα, της δυνατότητας εξυπηρέτησης των ρυθμιζόμενων οφειλών με βάση συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα. Απαγορεύεται επίσης στα πιστωτικά ιδρύματα που εδρεύουν στην Ελλάδα η κεφαλαιοποίηση τόκων, που δεν προβλέπεται σε αρχική δανειακή σύμβαση μεσομακροπρόθεσμης χρηματοδότησης ή σε σύμβαση γενικότερης ρύθμισης οφειλών, κατά το αμέσως προηγούμενο εδάφιο.
ΤΟΚΟΙ ΥΠΕΡΗΜΕΡΙΑΣ – ΣΥΜΒΑΤΙΚΟΙ ΤΟΚΟΙ – ΕΞΩΛΟΓΙΣΤΙΚΟΙ ΤΟΚΟΙ
Μεταξύ των τόκων, υπάρχουν τα ακόλουθα ‘’είδη’’:
- Τόκοι ανταποδοτικού χαρακτήρα (π.χ. τόκοι οφειλόμενοι λόγω χορήγησης δανείου). Οι τόκοι υπερημερίας χωρίζονται σε συμβατικούς (χρεώνονται εντός του λογαριασμού που εκτοκίζεται) και σε εξωλογιστικούς (χρεώνονται σε διαφορετικό λογαριασμό εξωλογιστικά ή άλλως μη λογιστικοποιημένοι).
- Τόκοι υπερημερίας (π.χ. τόκοι οφειλόμενοι λόγω καθυστέρησης στην εκπλήρωση υποχρέωσης).
ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ
Χαρακτηριστικό παράδειγμα εν προκειμένω αποτελεί η διαφορετική νομική αντιμετώπιση του είδους των τόκων. Οι εξωλογιστικοί τόκοι πληρώνονται μεν υπό προϋποθέσεις (π.χ. με το εκπλειστηρίασμα) αλλά τελευταίοι, μετά την αποπληρωμή του κεφαλαίου, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 422ΑΚ, γι’ αυτό και δύναται να διαγραφούν σε περιπτώσεις ρυθμίσεων ή αποπληρωμών. Οι συμβατικοί τόκοι υπερημερίας πληρώνονται πρώτοι γιατί για αυτούς ισχύουν τα οριζόμενα στο άρθρο 423 ΑΚ.
Οι ως άνω πληροφορίες αποτελούν μέρος μόνο των νομικών και πραγματικών ζητημάτων που ένας Νομικός καλείται να αντιμετωπίσει κατά τη διαδικασία ρύθμισης – διαγραφής οφειλών για κάθε πελάτη του.
Η ορθή γνώση των ανωτέρω εννοιών, ο έλεγχος της ορθότητας των τόκων που έχουν τρέξει και η προσκόμιση λογαριασμών – βεβαιώσεων με ακριβή αναφορά τούτων αποτελούν σημαντικά εργαλεία κατά το στάδιο των διαπραγματεύσεων για μια ευνοϊκή – βιώσιμη ρύθμιση οφειλών ή και οριστική διαγραφή χρέους.
Για πληροφορίες σχετικά με το νομικό θέμα που έχετε, μπορείτε να απευθυνθείτε στη δικηγορική εταιρεία «ΑΝΝΑ Α. ΚΟΡΑΚΗ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ». Οι έμπειροι και εξειδικευμένοι Δικηγόροι στο Τραπεζικό Δίκαιο που διαθέτει, έχουν πετύχει τα τελευταία χρόνια σημαντικά κουρέματα χρεών και διαγραφές οφειλών, τόσο μέσω διμερών συμβάσεων όσο και μέσω έτερων εργαλείων Ρύθμισης Οφειλών όπως ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός και η Πτώχευση, και είναι πρόθυμοι να σας συμβουλέψουν/εκπροσωπήσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο (Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε. , 2108250008).
