Όσο υψηλότερες είναι οι εισφορές, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η μηνιαία σύνταξη. Οι ασφαλισμένοι θα έχουν πλέον την απόλυτη ελευθερία σε επίπεδο εισφορών, ανάλογα με τις δυνατότητές τους, να πληρώνουν και το ανάλογο ποσό.
Το νέο σύστημα εισφορών για ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους θα κινείται στις παρακάτω παραμέτρους
• Θεσπίζονται 7 επίπεδα εισφορών από 93 ευρώ (μόνο για τους νέους και για 5 χρόνια) μέχρι 566 ευρώ.
• Στο βασικό -μηνιαίο- ασφάλιστρο προστίθενται oι εισφορές υγείας (σε χρήμα και σε είδος), που ξεκινούν από 33 ευρώ (για τους νέους ασφαλισμένους και για τα πρώτα 5 χρόνια ασφάλισης) και ανεβαίνουν στο 1ο επίπεδο 55 ευρώ (50 ευρώ εισφορές για παροχές υγείας σε είδος συν 5 ευρώ σε χρήμα) και, από το 2ο επίπεδο έως και το 6ο επίπεδο, στα 66 ευρώ (60 για παροχές σε είδος και 6 ευρώ για παροχές σε χρήμα). Έτσι προκύπτει το σύνολο εισφορών ανά επιλεγμένο επίπεδο.
-Οι περίπου 1.500.000 μη μισθωτοί θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέγουν την ασφαλιστική κατηγορία στην οποία επιθυμούν να εντάσσονται. Όπως είπε, πρόκειται για ένα καινοτόμο σύστημα, όπου για ίδιες παροχές - υπηρεσίες υγείας οι αυτοαπασχολούμενοι θα καταβάλλουν πλέον ίδιες εισφορές.
Παράλληλα από 1.1.2020 αλλαγές και για τους απασχολούμενους στην αγροτική οικονομία(αγρότες, κτηνοτρόφους, αλιείς),Θα ισχύσει ένα διαφορετικό σύστημα εισφορών το οποίο δεν θα έχει σχέση με τις ασφαλιστικές κατηγορίες των ελεύθερων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολουμένων.
Ωστόσο το νέο σύστημα για τους αγρότες -όπως και στους ελεύθερους επαγγελματίες- θα στηρίζεται στην ίδια φιλοσοφία, δηλαδή θα είναι απλό, ευέλικτο και με την ελεύθερη επιλογή του ασφαλισμένου.
Αποσυνδέεται με το εισόδημα, τα χρόνια και τον κατώτατο μισθό. Η ισχύς του θα ξεκινήσει την 1.1.2020. Έτσι καθιερώνονται έξι κατηγορίες (επίπεδα) -μηνιαία ασφάλιστρα- τα οποία θα ξεκινήσουν για το νέο έτος, το κατώτατο , από τα 119 ευρώ, θα αυξηθεί το 2021 στα 121 ευρώ και θα φθάσει το 2022 στα 124 ευρώ. Η έκτη κατηγορία (η μεγαλύτερη και η τελευταία) θα ξεκινήσει το 2020 στα 319 ευρώ, θα αυξηθεί το 2021 στα 326 ευρώ για να καταλήξει το 2022 στα 334 ευρώ.
Μείωση εισφορών για μισθωτούς
Αυξήσεις καθαρών αποδοχών για τους μισθωτούς και μείωση της συνολικής επιβάρυνσης για τους εργοδότες επιφέρει η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,9 ποσοστιαίες μονάδες το δεύτερο 6μηνο του 2020.
Προσοχή όμως, η ελάφρυνση αφορά αποκλειστικά και μόνο τους μισθωτούς πλήρους απασχόλησης. Οι εργοδότες δεν θα έχουν την ελάφρυνση αυτή για τους εργαζόμενους τους οποίους απασχολούν με καθεστώς μερικής απασχόλησης.
Ο στόχος είναι προφανής και διπλός: το μέτρο να λειτουργήσει ως ισχυρό «πριμ» για την πλήρη απασχόληση και κίνητρο για την ανακοπή της επέλασης των ευέλικτων μορφών εργασίας, όπως επίσης και ως αναπτυξιακό εργαλείο για τις επιχειρήσεις.
Η μείωση του μη μισθολογικού κόστους, η οποία σωρευτικά θα φτάσει τις 5 ποσοστιαίες μονάδες μέχρι και το 2023, προβλέπεται να ξεκινήσει από 1η Ιουλίου του 2020 και να ολοκληρωθεί σε 4 φάσεις.
Το πρώτο βήμα θα γίνει το 2020 καθώς η αφαίρεση 0,9 ποσοστιαίων μονάδων από τον όγκο των ασφαλιστικών εισφορών εργοδότη και εργαζόμενου που σήμερα φτάνουν αθροιστικά στο 40,56% μεταφράζεται σε ελάφρυνση 2,21% του μη μισθολογικού κόστους που αφορά στην ασφάλιση.
Για τους χαμηλόμισθους, η ελάφρυνση θα είναι συνολικά μεγαλύτερη, καθώς αναμένεται να πέσουν και οι φορολογικοί συντελεστές στο 9% από 22% για ετήσια εισοδήματα έως 10.000€.Ανεξάρτητα, ωστόσο, από την φορολογία και τα σωρευτικά κέρδη στην… τσέπη από την πτώση των φορολογικών συντελεστών, πρόσθετο όφελος υπάρχει και στο καθαρό προ φόρου ποσό από την μείωση των ασφαλιστικών εισφορών.
Τα κέρδη στα προ φόρου ποσά αυξάνονται προοδευτικά με την αύξηση του μεικτού μισθού καθώς τα ασφάλιστρα είναι ποσοστιαία.
Μεγαλύτερη θα είναι η ελάφρυνση από 1/1/2021 και μετά καθώς ο προγραμματισμός προβλέπει προοδευτικά αυξανόμενη μείωση του μη μισθολογικού κόστους. Από το 2021 και μέχρι το 2023 οι ασφαλιστικές εισφορές θα μειώνονται με ρυθμό μεγαλύτερο της μιας ποσοστιαίας μονάδας το έτος (για παράδειγμα 1,5 ποσοστιαίες μονάδες το 2021, όπως επίσης 1,25 μονάδες το 2022 κ.ο.κ.).
Η ελάφρυνση δεν θα προέλθει από μειώσεις στον σκληρό πυρήνα των εισφορών που αφορούν την κύρια σύνταξη υπέρ ΕΦΚΑ (20%) καθώς κάτι τέτοιο θα επηρέαζε τα έσοδά του που χρησιμοποιούνται για την πληρωμή συντάξεων, αλλά από τις συνεισπραττόμενες εισφορές και κυρίως από τις εισφορές υπέρ ΟΑΕΔ.
Σήμερα υπέρ ΟΑΕΔ καταβάλλεται ασφάλιστρο 5,61% (1,93% εργαζόμενος και 3,68% εργοδότης) ενώ στον ΟΑΕΔ καταλήγουν και οι εισφορές 1% υπέρ ΟΕΚ (Εργατικής Κατοικίας) και 0,35% υπέρ ΟΕΕ (Εργατικής Εστίας).
Εισφορές για μπλοκάκι
Την κατάργηση της διάταξης του νόμου Κατρούγκαλου που προέβλεπε ότι οι μισθωτοί με μπλοκάκι πληρώνουν εισφορές για κάθε πηγή εισοδήματος μελετά το υπουργείο Εργασίας στο πλαίσιο του νέου σχεδίου νόμου για το Ασφαλιστικό.
Οι μισθωτοί που έχουν και μπλοκάκι για συμπληρωματικό εισόδημα πλήρωναν διπλές εισφορές για σύνταξη και περίθαλψη με βάση το μισθό και με βάση το εισόδημα που αποκτούσαν από το μπλοκάκι για τη δεύτερη απασχόλησή τους.
Στις αλλαγές που σχεδιάζει το υπουργείο Εργασίας είναι η εισφορά στο «μπλοκάκι» να καταργείται εφόσον ο εργαζόμενος καλύπτει από την εισφορά του μισθού του τα 210 ευρώ της νέας κατώτατης εισφοράς.
Για κάθε παράλληλη δραστηριότητα που θα ασκεί ως μη μισθωτός με το μπλοκάκι, δεν θα καταβάλλει καμία επιπλέον εισφορά από τη στιγμή που ως μισθωτός έχει συνολικές εισφορές (εργαζόμενου και εργοδότη) πάνω από τα 210 ευρώ.
Στην περίπτωση που η εισφορά των 210 ευρώ δεν καλύπτεται από τον μισθό, ο μισθωτός με μπλοκάκι θα πληρώνει και δεύτερη εισφορά. Σημειώνεται ότι οι εισφορές για σύνταξη και περίθαλψη για έναν εργαζόμενο με μισθό 700 ευρώ είναι 190 ευρώ.
Αν αυτός, για παράδειγμα, έχει και «μπλοκάκι» ως ελεύθερος επαγγελματίας και βγάζει για τη συμπληρωματική εργασίας 400 ευρώ, τότε θα πληρώνει και τη δεύτερη εισφορά, η οποία, όμως θα είναι 20 ευρώ, ώστε να συμπληρωθεί το ποσό των 210 ευρώ, για την κατώτατη εισφορά.
Σήμερα η συνολική ασφαλιστική εισφορά του μισθωτού είναι 40,56%, εκ της οποίας το 27,10% αφορά τους κλάδους κύριας σύνταξης (ΕΦΚΑ) και υγείας (ΕΟΠΥΥ). Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, εφόσον οι ασφαλιστικές κρατήσεις εργαζόμενου και εργοδότη για το 27,10% καλύπτουν το ποσό των 210 ευρώ, ο ασφαλισμένος δεν θα υποχρεούται να καταβάλλει εισφορές και για το εισόδημα από το μπλοκάκι του.
Αν ο καταβαλλόμενος μεικτός μισθός δεν επαρκεί τότε ο ασφαλισμένος θα έχει υποχρέωση να καταβάλλει στο «μπλοκάκι» κατ' ελάχιστον το υπόλοιπο και μέχρι τη συμπλήρωση των 210 ευρώ.
Σήμερα όσοι απασχολούνται σε ένα ή δύο εργοδότες αμείβονται αποκλειστικά με Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών και το εισόδημα προέρχεται αποκλειστικά από αυτούς.
Όσοι απασχολούνται σε έναν εργοδότη ως μισθωτοί και προσφέρουν υπηρεσίες σε άλλο/άλλους και μέχρι 2 εργοδότες με Δ.Π.Υ. οι εισφορές κυμαίνονται από 6,67% έως 12,72% για τον εργαζόμενο και από 13,33% έως 21,38% για τον εργοδότη ανάλογα με το πακέτο κάλυψης και την υποχρέωση ασφάλισης ανά κλάδο.
Όσοι είναι παραλλήλως απασχολούμενοι δεν έχουν υποχρέωση καταβολής της ελάχιστης εισφοράς με βάση τον κατώτατο μισθό στο μπλοκάκι, αλλά πληρώνουν εισφορές στο πραγματικό ποσό του Δελτίου.
Αντίθετα όσοι διατηρούν «μπλοκάκι» και εργάζονται σε πάνω από δύο εργοδότες υπάγονται στο καθεστώς των ελεύθερων επαγγελματιών, και οι εισφορές τους υπολογίζονται στο 20,28% επί του εισοδήματος που δηλώνουν στο Δελτίο και καταβάλλονται εξολοκλήρου από τους ίδιους. Η ελάχιστη εισφορά γι αυτή την κατηγορία είναι το 20,28% επί του κατώτατου μισθού των 650 ευρώ, δηλαδή 131,82 ευρώ.
